§670nunc eamus ad lenonem.
では、女衒のところへ行こう。
§670bLaudo.
賛成だ。
§671bQuid id est?
それは何だ?
§671cVt mihi hanc despondeas.
彼女を私に婚約させてくれることだ。
§672Quid cessas, miles, hanc huic uxorem dare?
軍人よ、何をためらう、彼女を彼の妻として与えるのを?
§673Si haec volt.
彼女が望むなら。
§673bMi frater, cupio.
お兄様、望んでいますわ。
§673cFiat.
そうしよう。
§673dBene facis.
よくやってくれた。
§674Spondesne, miles, mi hanc uxorem?
軍人よ、彼女を私の妻として婚約させるか?
§674bSpondeo.
婚約させる。
§675Et ego hoc idem una spondeo.
そして私も、これと同じことを一緒に約束しよう。
§675bLepide facis.
素晴らしい。
§676sed eccúm lenonem, incedit, thensaurum meum.
だが、見ろ、女衒がやってくる、私の宝の山が歩いてくるぞ。
§679Argentariis male credi qui aiunt, nugas praedicant:
銀行家は信用ならんと吹聴する奴らは、くだらん戯言を言っているのだ。
§680nam et bene et male credi dico;
なぜなら、信用できることもあればできないこともあると私は言うからだ。
id adeo ego hodie expertus sum.
今日それを身をもって経験したのだ。
§681non male creditur qui numquam reddunt, sed prorsum perit.
一度も返さない奴らに「悪く信用される」のではない、完全に消えてなくなるのだ。
§682vel ille, décem minas dum solvit, omnis mensas transiit.
たとえばあの男は、10ミナを支払う間、すべての銀行の窓口を巡り歩いた。
§683postquam nil fit, clamore hominem posco: ille in ius me vocat;
埒が明かないので、私は大声でその男に要求した。 すると奴は私を裁判に呼び出した。
§684pessume metui, ne mihi hodie ápud praetorem solveret.
今日、法務官の前で奴が私に支払うのではないかと、ひどく冷や冷やしたぞ。
§685verum amici compulerunt: reddit argentum domo.
だが、友人たちが強制してくれた。 奴は自宅から金を返したのだ。
§686nunc domum properare certumst.
さあ、急いで家に帰ることにしよう。
§686bHeus tu, leno, te volo.
おい、お前、女衒、お前に用がある。
§687Et ego te volo.
俺もお前に用がある。
§687bAt ego vos nolo ambos.
だが、私はお前たち二人ともお断りだ。
§688bQuid mecum est tibi?
お前と私に何の関係がある?
§689aut tibi?
あるいはお前と?
§689bQuía ego ex te hódie faciam pilum catapultarium §690atque ita te nervo torquebo, ítidem ut catapultae solent.
なぜなら、今日お前をカタパルトの矢にしてやるからだ、そして、カタパルトが常にするように、弦でお前をねじり上げてやる。
今日はお前を甘やかしてやろう、可愛い子犬と一緒に添い寝できるように、「鉄の」子犬のことだがな。
§693bCollum obstringe, abduce istum in malam crucem.
首を絞めろ、あの悪党を地獄へ連れて行け。
§694Quidquid est, ipse ibit potius.
何であれ、そいつ自身が代わりに行くが良い。
神々と人間の信義にかけて、判決も下されず、証言も得られないまま、このように私が連れ去られるというのか?
§696obsecro, Planesium, et te, Phaedrome, auxilium ut feras.
お願いだ、プラネシウム、そしてお前も、パイドロムス、助けてくれ。
§697Frater, obsecro te, noli hunc condemnatum perdere.
お兄様、お願いです、この男を裁判もなしに破滅させないでください。
§698bene et pudice me domi habuit.
家では私を親切に、かつ貞淑に扱ってくれました。
§698bHaud voluntate id sua:
奴がそう望んだからではない。
§699Aesculapio huic habeto, quom pudica es, gratiam;
お前が貞淑でいられたのは、ここのアスクレピオス神のおかげだと思え。
§700nam si valuisset, iam pridem quoquo posset mitteret.
もし奴が元気だったら、とっくの昔に送れるところならどこへでもお前を送り出していただろう。
§701Animum advortite, ego si possum hoc inter vos componere.
よく聞きなさい、お前たちの間で私がこれを和解させられるかどうか。
§702mitte istunc.
そいつを放せ。
accede huc, leno.
こっちへ来い、女衒。
dicam meam sententiam, §703siquidem voltis quod decrero facere.
私の裁定を言おう、もし私のお決めに従うつもりがあるならばな。
§703bTibi permittimus:
あなたにお任せします。
§704Dum quidem hercle ita iudices, ne quisquam a me argentum auferat.
ただし、ヘラクレスにかけて、私から誰も金を取り上げないような裁定をしてくれる限りはな。
§705Quódne promisti?
お前が約束したことはどうなる?
§705bQui promisi?
どうやって私が約束したと?
§705cLingua.
舌でだ。
§705dEadem nunc nego.
その同じ舌で、今私は否定する。
§706dicendi, non rem perdendi gratia haec nata est mihi.
この舌は語るために私に生まれたのであって、財産を失うために生まれたのではない。
§707Nihil agit, collum obstringe homini.
埒が明かん、この男の首を絞めろ。
§707bIam iam faciam ut iusseris.
ただちに、ご命令通りにいたします。
§708Quando vir bonus es, responde quod rogo.
お前が良い人間なら、私の問いに答えよ。
§708bRoga quód lubet.
お好きなように問うが良い。
もし誰かが彼女を自由の身として裁判で主張するなら、すべての金を返すと約束したか?
§710bNon commemini dicere.
言った覚えはない。
§711Quid? negas?
何だと? 否定するのか?
§711bNego hercle vero.
ヘラクレスにかけて否定する。
quo praesente? quo in loco?
誰の立ち会いのもとでだ? どの場所でだ?
§712Me ipso praesente et Lycone tarpezita.
私自身の立ち会いと、銀行家リュコンの立ち会いのもとでだ。
§712bNon taces?
黙らないか?
§713Non taceo.
黙るものか。
§713bNon ego te flocci facio;
私はお前などこれっぽっちも気に留めない。
ne me territes.
私を脅そうとするな。
§714Me ipso praesente et Lycone factum est.
私自身の立ち会いとリュコンの立ち会いのもとで行われたのだ。
§714bSatis credo tibi.
あなたの言うことは十分に信じます。
§715nunc adeo, ut tu scire possis, leno, meam sententiam:
では今、女衒よ、お前が私の裁定を知ることができるように言おう。
§716libera haec est, hic huius frater est, haec autem illius soror, †
この娘は自由の身であり、この男は彼女の兄であり、彼女は彼の妹だ。
§717haec mihi nubet: tu huic argentum redde.
彼女は私と結婚する。 お前は彼に金を返せ。
hoc iudicium meum est.
これが私の裁定だ。
§718Tu autem in nervo iam iacebis, nisi mi argentum redditur.
そして、もし私に金が返されないなら、お前はただちに足枷の中に横たわることになるぞ。
§719Hercle istam rem iudicasti perfidiose, Phaedrome.
ヘラクレスにかけて、パイドロムス、お前は不実な裁定を下したものだ。
§720et tibi oberit et te, miles, di deaeque perduint.
お前には祟りがあるだろう。 そして軍人よ、神々と女神たちがお前を滅ぼすように。
§721tu me sequere.
お前、私について来い。
§721bQuo sequar te?
どこへついて行けばいいのだ?
nam inde rem solvo omnibus quibus debeo.
そこから私は、債務のあるすべての人に支払うつもりだからな。
§723Ego te in nervom, haud ad praetorem hinc rapiam, ni argentum refers.
金を返さないなら、法務官のところどころか、ここから牢屋へ引きずり込んでやる。
§724Ego te vehementer perire cupio, ne tu nescias.
お前がとことん破滅することを心から望んでいるぞ、念のため言っておくがな。
§725Itane vero?
本当にそうなのか?
§725bIta hercle vero.
ヘラクレスにかけて、本当にそうだとも。
§725cNovi ego hos pugnos meos.
私はこの自分の拳をよく知っている。
§726Quid tum?
それがどうした?
§726bQuid tum, rogitas? hisce ego, si tu me irritaveris,
どうした、だと?
§727placidum te hodie reddam.
もしお前が私を怒らせるなら、この拳で、今日はお前をおとなしくさせてやろう。
§727bAge ergo, recipe áctutum.
わかった、では、すぐに受け取るが良い。
§727cLicet.
よろしい。
§728Tu, miles, apud me cenabis.
軍人よ、お前は私の家で食事をしよう。
hodie fient nuptiae.
今日、婚礼を行うのだ。
§729Quae res bene vortat mi et vobis.
このことが私とあなた方に幸いをもたらしますように。
spectatores, plaudite.
観客の皆さん、拍手を。