Humanitext Reader

シケリアのディオドロス · 歴史叢書 §5.31.1-5.31.5

ガラティア人の性格と吟遊詩人やドルイドスの役割

353 / 406 箇所 · ギリシア語

要旨

ガリア人の性格や、彼らの社会で重んじられるバルドス(詩人)、ドルイドス(哲学者)、占い師などの聖職者階層の役割と、生贄を用いた予言や戦闘の仲介といった慣習が記述される。

§5.31.1αὐτοὶ δʼ εἰσὶ τὴν πρόσοψιν καταπληκτικοὶ καὶ ταῖς φωναῖς βαρυηχεῖς καὶ παντελῶς τραχύφωνοι, κατὰ δὲ τὰς ὁμιλίας βραχυλόγοι καὶ αἰνιγματίαι·
彼らは外見が恐ろしく、声は重々しく響き、完全に耳障りな声を出す。 しかし、対話においては言葉少なで謎めいている。
πολλὰ δὲ λέγοντες ἐν ὑπερβολαῖς ἐπʼ αὐξήσει μὲν ἑαυτῶν, μειώσει δὲ τῶν ἄλλων, ἀπειληταί τε καὶ ἀνατατικοὶ καὶ τετραγῳδημένοι ὑπάρχουσι, ταῖς δὲ διανοίαις ὀξεῖς καὶ πρὸς μάθησιν οὐκ ἀφυεῖς.
彼らは、自分たちを高め、他者を貶めるために、誇張を交えて多くのことを語り、威嚇的で横柄で、悲劇的に芝居がかっているが、知性においては鋭く、学習に対する素質もある。
§5.31.2εἰσὶ δὲ παρʼ αὐτοῖς καὶ ποιηταὶ μελῶν, οὓς βάρδους ὀνομάζουσιν.
彼らの間には歌の詩人たちもおり、彼らをバルドスと呼んでいる。
οὗτοι δὲ μετʼ ὀργάνων ταῖς λύραις ὁμοίων ᾅδοντες οὓς μὲν ὑμνοῦσιν, οὓς δὲ βλασφημοῦσι.
彼らはリラに似た楽器に合わせて歌い、ある人々を賛美し、別の人々を誹謗する。
φιλόσοφοί τέ τινές εἰσι καὶ θεολόγοι περιττῶς τιμώμενοι, οὓς δρουίδας ὀνομάζουσι.
また、並外れて尊敬されている哲学者や神学者たちもおり、彼らをドルイドスと呼んでいる。
§5.31.3χρῶνται δὲ καὶ μάντεσιν, ἀποδοχῆς μεγάλης ἀξιοῦντες αὐτούς·
彼らはまた占い師も用いており、彼らを大いに重んじている。
οὗτοι δὲ διά τε τῆς οἰωνοσκοπίας καὶ διὰ τῆς τῶν ἱερείων θυσίας τὰ μέλλοντα προλέγουσι, καὶ πᾶν τὸ πλῆθος ἔχουσιν ὑπήκοον.
彼らは鳥占いと、犠牲獣の捧げ物を通じて未来を予言し、民衆全体を従わせている。
μάλιστα δʼ ὅταν περί τινων μεγάλων ἐπισκέπτωνται, παράδοξον καὶ ἄπιστον ἔχουσι νόμιμον·
特に、何か重大な事柄について検討するとき、彼らには奇妙で信じがたい慣習がある。
ἄνθρωπον γὰρ κατασπείσαντες τύπτουσι μαχαίρᾳ κατὰ τὸν ὑπὲρ τὸ διάφραγμα τόπον, καὶ πεσόντος τοῦ πληγέντος ἐκ τῆς πτώσεως καὶ τοῦ σπαραγμοῦ τῶν μελῶν, ἔτι δὲ τῆς τοῦ αἵματος ῥύσεως τὸ μέλλον νοοῦσι, παλαιᾷ τινι καὶ πολυχρονίῳ παρατηρήσει περὶ τούτων πεπιστευκότες.
人間を犠牲として捧げ、横隔膜の上の場所を短剣で突き、突かれた者が倒れた時、その倒れ方や、手足の痙攣、さらには血の流れ方から未来を察知する。 これは、これらについて、古くから長い時間をかけた観察を信じているからである。
§5.31.4ἔθος δʼ αὐτοῖς ἐστι μηδένα θυσίαν ποιεῖν ἄνευ φιλοσόφου·
彼らには、哲学者なしには誰も犠牲式を行ってはならないという慣習がある。
διὰ γὰρ τῶν ἐμπείρων τῆς θείας φύσεως ὡσπερεί τινων ὁμοφώνων τὰ χαριστήρια τοῖς θεοῖς φασι δεῖν προσφέρειν, καὶ διὰ τούτων οἴονται δεῖν τἀγαθὰ αἰτεῖσθαι.
なぜなら、神的な本性を熟知した者たちを通じて、いわば神々と対話できる者たちを通じて、神々へ感謝の捧げ物をするべきであり、彼らを通じて善きものを求めるべきだと考えているからである。
§5.31.5οὐ μόνον δʼ ἐν ταῖς εἰρηνικαῖς χρείαις, ἀλλὰ καὶ κατὰ τοὺς πολέμους τούτοις μάλιστα πείθονται καὶ τοῖς μελῳδοῦσι ποιηταῖς, οὐ μόνον οἱ φίλοι, ἀλλὰ καὶ οἱ πολέμιοι·
平和な時の必要においてだけでなく、戦争中にも、味方だけでなく敵までもが、彼らや歌を詠む詩人たちに最もよく従う。
πολλάκις δʼ ἐν ταῖς παρατάξεσι πλησιαζόντων ἀλλήλοις τῶν στρατοπέδων καὶ τοῖς ξίφεσιν ἀνατεταμένοις καὶ ταῖς λόγχαις προβεβλημέναις, εἰς τὸ μέσον οὗτοι προελθόντες παύουσιν αὐτούς, ὥσπερ τινὰ θηρία κατεπᾴσαντες.
しばしば、戦列において両軍が近づき合い、剣が振り上げられ、槍が前に構えられているときでも、彼らが中間に進み出て戦闘を止めさせるが、それはまるである種の野獣を呪文で手なづけるかのようである。
οὕτω καὶ παρὰ τοῖς ἀγριωτάτοις βαρβάροις ὁ θυμὸς εἴκει τῇ σοφίᾳ καὶ ὁ Ἄρης αἰδεῖται τὰς Μούσας.
このように、最も凶暴な野蛮人たちの間においてすら、激情は知恵に屈し、アレスはムーサたちを畏敬するのである。

語釈・文法注

  1. 5.31.1τὴν πρόσοψιν — 「外見に関して」を意味する関係の対格(観点の対格)であり、形容詞 `καταπληκτικοί`(恐ろしい)を修飾する。
  2. 5.31.1τετραγῳδημένοι — 動詞 `τραγῳδέω`(悲劇的に演じる、大袈裟に語る)の完了受動分詞。ここでは彼らの話し方や態度が「芝居がかっている」「悲劇役者のように大言壮語する」様子であることを比喩的に表している。
  3. 5.31.4ὡσπερεί τινων ὁμοφώνων — `ὡσπερεί`(いわば、あたかも)が形容詞・名詞句 `τινων ὁμοφώνων`(同じ言葉を話すある人々、同調する人々)にかかる。神々と人間の「仲介者」あるいは「神々の意志を通訳する者」としての哲学者の役割を比喩的に表現している。
  4. 5.31.5τοῖς ξίφεσιν ἀνατεταμένοις καὶ ταῖς λόγχαις προβεβλημέναις — 属格独立構文 `πλησιαζόντων... τῶν στρατοπέδων`(両軍が近づき合う中)に続く部分。名詞と受動分詞が与格で一致しており、これは付帯状況を表す「与格絶対構文」に近い働き、あるいは戦闘の緊迫した「状況の与格」として機能している。

この箇所を引用する

シケリアのディオドロス, 歴史叢書 §5.31.1-5.31.5. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:greekLit:tlg0060.tlg001.humanitext-grc5:5.31.1-5.31.5

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。