Humanitext Reader

シケリアのディオドロス · 歴史叢書 §15.16.1-15.16.3

クロニオンの戦いとカルタゴ軍の勝利

428 / 723 箇所 · ギリシア語

要旨

カルタゴ人はディオニュシオスの厳しい要求に対して休戦を申し入れ、その期間中にマゴンの若き息子の下で軍を再訓練し、クロニオンの会戦でディオニュシオスを破った。

§15.16.1βαρείας δὲ καὶ ὑπερηφάνου τῆς ἀποκρίσεως δοκούσης ὑπάρχειν, οἱ Καρχηδόνιοι τῇ συνήθει πανουργίᾳ κατεστρατήγησαν τὸν Διονύσιον.
その返答が厳しく傲慢なものであると思われたので、カルタゴ人たちはいつもの狡猾さによってディオニュシオスの裏をかいた。
προσποιηθέντες οὖν εὐδοκεῖσθαι ταῖς ὁμολογίαις, ἔφησαν αὐτοὺς μὲν μὴ ὑπάρχειν κυρίους τῆς τῶν πόλεων παραδόσεως, ἵνα δὲ τοῖς ἄρχουσι διαλεχθῶσι περὶ τούτων, ἠξίωσαν τὸν Διονύσιον ὀλίγας ἡμέρας ἀνοχὰς ποιήσασθαι.
そこで彼らは合意に満足しているふりをして、自分たちには諸都市を明け渡す権限がないと言い、これらについて本国の支配者たちと話し合うために、数日間の休戦を設けるようディオニュシオスに求めた。
§15.16.2συγχωρήσαντος δὲ τοῦ δυνάστου καὶ τῶν ἀνοχῶν γενομένων, ὁ μὲν Διονύσιος περιχαρὴς ἦν, ὡς αὐτίκα μάλα τὴν Σικελίαν πᾶσαν παραληψόμενος, οἱ δὲ Καρχηδόνιοι Μάγωνα μὲν τὸν βασιλέα μεγαλοπρεπῶς ἔθαψαν, ἀντὶ δʼ ἐκείνου στρατηγὸν κατέστησαν τὸν υἱὸν αὐτοῦ, νέον μὲν παντελῶς ὄντα, φρονήματος δὲ γέμοντα καὶ διάφορον ἀνδρείᾳ.
僭主が同意して休戦が成立すると、ディオニュシオスは、今すぐにでもシケリア全土を手に入れられるものと思い込んで大いに喜んだ。 しかし、カルタゴ人たちは王マゴンを盛大に埋葬し、彼の代わりにその息子を将軍に任命した。 彼はきわめて若かったが、気概に満ち、勇敢さにおいて際立っていた。
οὗτος δὲ πάντα τὸν τῶν ἀνοχῶν χρόνον διετέλεσε διατάσσων καὶ γυμνάζων τὴν δύναμιν, διὰ δὲ τῆς τῶν ἔργων ἀθλήσεως καὶ τῆς τῶν λόγων παρακλήσεως καὶ γυμνασίας ἐν τοῖς ὅπλοις εὐπειθῆ καὶ δυνατὴν ἐποίησε τὴν στρατιάν.
この者は休戦の期間中ずっと、軍勢の編成と訓練を怠らず、実戦的な労苦と、言葉による鼓舞、そして武器の操練を通じて、軍隊を従順で強力なものに仕立て上げた。
§15.16.3ὡς δʼ ὁ τῆς ὁμολογίας διῆλθε χρόνος, ἀμφότεροι τὰς δυνάμεις ἐκτάξαντες συγκατέβησαν προθύμως ἐπὶ τὴν μάχην.
協定の期間が過ぎると、両軍は陣を整えて熱心に戦いへと臨んだ。
γενομένης δὲ παρατάξεως ἰσχυρᾶς περὶ τὸ καλούμενον Κρόνιον, τὸ δαιμόνιον ἐναλλὰξ τῇ νίκῃ τὴν ἧτταν τῶν Καρχηδονίων διωρθώσατο·
クロニオンと呼ばれる場所の近くで激しい会戦が行われたが、神意は勝敗を逆転させ、カルタゴ人の敗北を勝利によって是正した。
οἱ μὲν γὰρ προνενικηκότες διὰ τὴν προγεγενημένην εὐημερίαν μεγαλαυχοῦντες παραδόξως ἐσφάλησαν, οἱ δὲ διὰ τὴν ἧτταν πεπτωκότες ταῖς ἐλπίσιν, ἀπροσδόκητον καὶ μεγάλην εὐημερίαν ἀπηνέγκαντο.
というのも、以前勝利した者たちは、先の成功のゆえに傲慢になって思いがけず敗北を喫し、敗北のゆえに希望を失っていた者たちが、予期せぬ大きな勝利を収めたからである。

語釈・文法注

  1. 15.16.1βαρείας δὲ καὶ ὑπερηφάνου τῆς ἀποκρίσεως δοκούσης ὑπάρχειν — 属格独立構文。τῆς ἀποκρίσεως が意味上の主語、δοκούσης が述語分詞、ὑπάρχειν は不完全自動詞(εἶναιに等しい)で、βαρείας καὶ ὑπερηφάνου がその補語である。
  2. 15.16.2ὡς αὐτίκα μάλα τὴν Σικελίαν πᾶσαν παραληψόμενος — 主節の主語であるディオニュシオスの主観的な期待や確信を表す ὡς +未来分詞(παραληψόμενος は λαμβάνω の未来)の構文である。
  3. 15.16.2διετέλεσε διατάσσων καὶ γυμνάζων — 動詞 διατελέω は補足分詞(ここでは διατάσσων および γυμνάζων)を伴って、「終始〜し続ける」という継続・不断の動作を表す。
  4. 15.16.3τὸ δαιμόνιον ἐναλλὰξ τῇ νίκῃ τὴν ἧτταν τῶν Καρχηδονίων διωρθώσατο — 与格の τῇ νίκῃ は手段または補償を表し、動詞 διωρθώσατο(διορθόω のアオリスト中道相、「修正する、埋め合わせる」)を修飾する。直前の会戦での敗北を今回の勝利で帳消しにしたことを示す。

この箇所を引用する

シケリアのディオドロス, 歴史叢書 §15.16.1-15.16.3. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:greekLit:tlg0060.tlg001.humanitext-grc4:15.16.1-15.16.3

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。