§3Et haec quidem diuinae patientiae species, quasi de longinquo, fors ut de supernis aestimetur.
그리고 이러한 신적인 인내의 모습은, 마치 멀리서, 어쩌면 천상의 것들로부터 평가받아야 할 것입니다.
quid illa autem, quae inter homines palam in terris quodammodo manu adprehensa est? nasci se deus in utero patitur matris [expectat] et natus adolescere sustinet et adultus non gestit agnosci, sed contumeliosus insuper sibi est et a seruo suo tinguitur et temptatoris congressus solis uerbis repellit.
하지만 사람들 사이에서, 지상에서 공개적으로, 말하자면 손으로 붙잡힐 수 있게 된 저 인내는 어떠합니까? 하나님께서는 어머니의 태내에 태어나시는 것을 감내하시고 [기다리시며], 태어나서는 자라나시기를 견디시고, 성인이 되어서는 인정받기를 서두르지 않으시며, 오히려 자신에 대해 굴욕을 감수하시고, 자신의 종에게 세례를 받으시며, 유혹자의 습격을 오직 말씀만으로 물리치십니다.
cum de deo fit magister docens hominem euadere mortem, ob salutem scilicet ueniam offensae patientiae eruditum, (non contendit, non reclamauit nec quisquam in plateis uocem eius audiuit; arundinem quassatam non fregit, linum fumigans non restinxit.
하나님으로부터 인간이 죽음을 피하도록 가르치는 스승이 나타나실 때, 즉 구원을 위해 상처받은 인내에 대한 용서를 배운 스승이 되실 때, (“그는 다투지 않고 외치지도 않으리니, 아무도 거리에서 그의 소리를 듣지 못하리라.
) nec enim mentitus fuerat propheta, immo ipsius dei contestatio, spiritum suum in filio cum tota patientia collocantis.
상한 갈대를 꺾지 않고, 꺼져가는 심지를 끄지 않으리라.”) 과연 예언자는 거짓말을 한 것이 아니었으니, 오히려 이는 온전한 인내와 함께 자신의 영을 아들 안에 두신 하나님 자신의 증언이었습니다.
nullum uolentem sibi adhaerere non suscepit, nullius mensam tectumue despexit;
자신에게 다가오고자 하는 자를 아무도 물리치지 않으셨고, 누구의 식탁이나 지붕도 멸시하지 않으셨습니다.
[atquin ipse lauandis discipulorum pedibus ministrauit] non peccatores, non publicanos aspernatus est, non illi saltim ciuitati, quae eum recipere noluerat, iratus est, cum etiam discipuli tam contumelioso oppido caelestes ignes repraesentari uoluissent;
[오히려 친히 제자들의 발을 씻겨 주며 섬기셨고,] 죄인들이나 세리들을 기피하지 않으셨고, 제자들이 그토록 무례한 마을에 하늘의 불을 내리기를 원했을 때조차, 자신을 영접하기를 거부했던 그 도시에게조차 분노하지 않으셨습니다.
ingratos curauit, insidiatoribus cessit.
은해를 모르는 자들을 고치셨고, 음해하는 자들에게 양보하셨습니다.
parum hoc, si non etiam proditorem suum secum habuit nec constanter denotauit.
이것만으로는 충분하지 않습니다, 만일 자신을 배반할 자를 곁에 두지 않으셨거나, 그를 끈질기게 폭로하지 않으셨더라면 말입니다.
cum uero traditur, cum adducitur ut pecus ad uictimam, — sic enim non magis aperit os quam agnus sub tondentis potestate — ille, cui legiones angelorum, si uoluisset, uno dicto de caelis adfuissent, ne unius quidem discentis gladium ultorem probauit.
그러나 배반당하실 때, 도살장에 끌려가는 짐승처럼 끌려가실 때 — 털 깎는 자의 권세 아래 있는 어린 양이 입을 열지 않는 것과 다름없이 그분도 입을 열지 않으셨으니 — 원하셨다면 말씀 한마디로 천사들의 군단이 하늘로부터 달려왔을 그분께서는, 단 한 명의 제자가 휘두른 복수의 칼조차 인정하지 않으셨습니다.
patientia domini in Malcho uulnerata est.
주님의 인내는 말코스에게서 상처를 입었습니다.
itaque et gladii opera maledixit in posterum et sanitatis restitutione ei, quem non ipse uexauerat, satisfecit per patientiam, misericordiae matrem.
그리하여 칼의 작용을 앞으로 저주하셨고, 자기가 직접 해치지 않은 그 사람에게, 자비의 어머니인 인내를 통해 건강을 회복시켜 주심으로써 보상하셨습니다.
taceo, quod figitur;
십자가에 못 박히신 일에 대해서는 침묵하겠습니다.
in hoc enim uenerat.
그분은 이 일을 위해 오셨기 때문입니다.
numquid tamen subiendae morti etiam contumeliis opus fuerat? sed saginari uoluptate patientiae discessurus uolebat: despuitur, uerberatur, deridetur, foedis uestitur, foedioribus coronatur.
하지만 죽음을 맞이하시는 데 있어서 모욕까지 필요했겠습니까? 그러나 떠나시려는 찰나에 그분은 인내의 기쁨으로 가득 채워지기를 원하셨습니다. 침 뱉음을 당하시고, 매를 맞으시고, 조롱을 당하시고, 더러운 옷을 입으시고, 더 더러운 가시관을 쓰셨습니다.
mira aequanimitatis fides: qui in hominis figura proposuerat latere, nihil de impatientia hominis imitatus est.
평온함의 놀라운 신실함이여, 인간의 형상 속에 숨어 있기로 뜻하셨던 분은 인간의 인내 없음에서는 아무것도 모방하지 않으셨습니다.
hinc uel maxime, Pharisaei, dominum agnoscere debuistis;
이로써 가장 확실하게, 바리새인들이여, 당신들은 주님을 알아보았어야 했습니다.
patientiam huiusmodi nemo hominum perpetraret.
이런 종류의 인내는 인간 중 누구도 행할 수 없었을 것이기 때문입니다.
talia tantaque documenta, quorum magnitudo penes nationes quidem detrectatio fidei est, penes nos uero ratio et structio, satis aperte non sermonibus modo in praecipiendo sed etiam passionibus domini (in) sustinendo probant his, quibus credere datum est, patientiam dei esse naturam, effectum et praestantiam ingenitae cuiusdam proprietatis.
이와 같이 수많고 위대한 증거들은, 그 위대함이 이방인들에게는 신앙을 거부하는 구실이 되지만, 우리에게는 신앙의 이유이자 기초가 되는 것으로서, 믿음이 허락된 이들에게 말로써 가르치실 때뿐만 아니라 주님의 수난을 견디실 때에도, 인내가 하나님의 본성이며, 내재된 어떤 고유한 속성의 결과이자 탁월함임을 충분히 명백하게 증명해 줍니다.
§4Igitur si probos quosque seruos et bonae mentis pro ingenio dominico conuersari uidemus, - siquidem artificium promerendi obsequium est, obsequii uero disciplina morigera subiectio est — quanto magis nos secundum dominum moratos inueniri oportet, seruos scilicet dei uiui, cuius iudicium in suos non in compede aut pilleo uertitur, sed in aeternitate aut poenae aut salutis? cui seueritati declinandae uel liberalitati inuitandae tanta obsequii diligentia opus est, quanta sunt ipsa, quae aut seueritas comminatur aut liberalitas pollicetur.
그러므로 만약 우리가 온갖 정직하고 양식 있는 종들이 주인의 성품에 맞추어 처신하는 것을 본다면 — 과연 총애를 받을 만한 비결은 순종이며, 순종의 규율은 고분고분한 복종이기 때문입니다 — 살아 계신 하나님의 종인 우리는 얼마나 더 우리 주님을 따라 길들여진 모습으로 발견되어야 마땅하겠습니까? 그분의 자기 사람들에 대한 심판은 쇠사슬이나 노예 해방 모자에 달린 것이 아니라, 형벌이나 구원의 영원함에 달려 있기 때문입니다. 그 엄격함을 피하거나 그 너너그러움을 이끌어내기 위해서는, 엄격함이 위협하거나 너그러움이 약속하는 것들 그 자체만큼이나 큰 순종의 열성이 필요합니다.
et tamen nos non de hominibus modo seruitute subnexis uel quolibet alio iure debitoribus obsequii, uerum etiam de pecudibus, etiam de bestiis oboedientiam exprimimus, intellegentes usibus nostris eas a domino prouisas traditasque.
그런데도 우리는 예속에 묶여 있는 인간들이나 다른 어떤 권리에 의해 순종할 의무가 있는 이들뿐만 아니라, 가축이나 심지어 야수에게서조차 복종을 이끌어내며, 그것들이 우리의 쓸모를 위해 주님에 의해 마련되고 넘겨진 것임을 이해하고 있습니다.
meliora ergo nobis erunt in obsequii disciplina quae nobis deus subdit? agnoscunt denique fl.
그렇다면 하나님께서 우리에게 굴복시키신 것들이 순종의 규율에 있어서 우리보다 더 낫단 말입니까? 결국 순종하는 것들은 자기 주인을 알아봅니다.
quae oboediunt: nos cui soli subditi sumus, domino scilicet, auscultare dubitamus? at quam iniustum est, quam etiam ingratum, quod per alterius indulgentiam de aliis consequaris, idem illi, per quem consequeris, de temetipso non rependere! nec pluribus de obsequii exhibitione debiti a nobis domino deo.
우리는 우리가 유일하게 복종해야 할 대상, 즉 주님께 귀 기울이기를 망설인단 말입니까? 그러나 다른 이의 관용 덕분에 다른 피조물로부터 얻는 바를, 그것을 얻게 해 주신 바로 그분께 당신 자신에 관해서는 되돌려 드리지 않는다는 것은 얼마나 불의하며 또한 얼마나 은혜를 모르는 일입니까! 우리가 주 하나님께 마땅히 바쳐야 할 순종의 표현에 대해서는 더 많은 말이 필요 없습니다.
satis enim agnitio dei, quid sibi incumbat, intellegit.
하나님을 아는 것은 자신에게 무엇이 부과되어 있는지를 충분히 이해하고 있기 때문입니다.
ne. tamen ut extraneum de obsequio uideamur interfecisse, ipsum quoque obsequium de patientia trahitur.
그러나 우리가 순종에 관한 이야기를 무관한 것처럼 흐려버린 듯 보이지 않도록 하기 위해, 순종 자체도 인내로부터 끌어내어집니다.
numquis non\' patiens obsequitur aut patiens obluctatur? quam ergo dominus deus, omnium bonorum et demonstrator et acceptator, in semetipso circumtulit, quis de bono eius late retractet? cui item dubium sit omne bonum, quia ad deum pertineat, pertinentibus ad deum tota mente sectandum? per quae in expedito et quasi in praescriptionis compendio [et commendatio et exhortatio] de patientia constitutum est.
인내하지 않는 자가 순종하겠습니까, 아니면 인내하는 자가 저항하겠습니까? 그러므로 모든 선한 것들의 입증자이자 수용자이신 주 하나님께서 친히 지니고 다니셨던 이 인내에 대하여, 누가 그 선함으로부터 멀리 물러설 수 있겠습니까? 마찬가지로 모든 선한 것은 하나님께 속하므로, 하나님께 속한 이들이 온 마음을 다해 추구해야 한다는 것을 누가 의심하겠습니까? 이로써 인내에 대한 권장과 권고는 장애물 없이, 마치 규정의 요약과도 같은 형태로 확립되었습니다.