§6Immo, inquit, praeceptum adimplevit fugiens de civitate in civitatem. Sic enim voluit quidam, sed et ipse fugitivus, argumentari, et qui proinde nolunt intellegere sensum domini illius pronuntiationis, ut eam ad velamentum timiditatis suae utantur, cum et personas suas habuerit et tempora et causas.
"아닙니다"라고 그는 말합니다. "도망치는 자는 한 도시에서 다른 도시로 도망침으로써 그 계명을 완수했습니다." 어떤 이(그 자신도 도망자이지만)는 그렇게 논박하기를 원했고, 따라서 그들은 주의 그 선언의 참뜻을 이해하려 하지 않으며, 그것을 자신들의 비겁함을 덮는 가리개로 사용하려 합니다. 그러나 그 선언은 그 자체의 인물들과 시기들과 원인들을 가지고 있었습니다.
Cum coeperint, inquit, persequi vos, fugite de civitate in civitatem.
그분은 "그들이 너희를 박해하기 시작하거든, 한 도시에서 다른 도시로 도망쳐라" 하고 말씀하십니다.
Hoc in personas proprie apostolorum et in tempora et in causas eorum pertinere defendimus, sicut subsequentes sensus probabunt, qui non nisi in apostolos competunt: In viam nationum ne ieritis et in civitatem Samaritanorum ne introieritis, sed ite potius ad oves perditas domus Israëlis. Nobis autem et via nationum patet, in qua et inventi sumus et usque in finem incedimus, et nulla civitas excepta est, quo per totum orbem praedicamus, sed nec cura nobis Israëlis iniuncta est extra ordinem, nisi qua et omnibus gentibus praedicare debemus.
우리는 이것이 특별히 사도들 개인과 그들의 시기와 원인들에 속하는 것임을 주장합니다. 뒤따르는 문맥이 증명하듯이, 그것들은 사도들에게만 적용되기 때문입니다. "이방인들의 길로 가지 말고, 사마리아인들의 도시로 들어가지 마라. 오히려 이스라엘 집안의 길 잃은 양들에게로 가라." 그러나 우리에게는 이방인들의 길도 열려 있어 우리는 그 길에서 발견되었고 끝까지 걸어가고 있으며, 우리가 전 세계에 걸쳐 선포하는 데 있어 어떤 도시도 제외되지 않았고, 또한 우리가 모든 민족에게 선포해야 한다는 것 외에 이스라엘에 대한 특별한 돌봄이 우리에게 따로 부과되지도 않았습니다.
Etiam si apprehendamur, non in concilia eorum perducemur nec in synagogis illorum flagellabimur, sed Romanis utique potestatibus et tribunalibus obiciemur.
우리가 체포된다 하더라도, 우리는 그들의 의회로 끌려가거나 그들의 회당에서 채찍질당하지 않고, 틀림없이 로마의 권력자들과 법정들에 넘겨질 것입니다.
Sic igitur et fugae praeceptum apostolorum condicio desiderabat, quoniam primo praedicandum erat ad oves perditas domus Israëlis.
따라서 이와 같이 도망의 계명 또한 사도들의 처지가 요구했던 것입니다. 왜냐하면 먼저 이스라엘 집안의 길 잃은 양들에게 선포되어야 했기 때문입니다.
Ut ergo perficeretur praedicatio apud quos priores eam perfici oportebat, uti panem ante filii quam canes sumerent, ideo illis fugere tunc ad tempus praecepti, non propter eludendum periculum proprio nomine persecutionis (atquin persecutiones eos passuros praedicabat et tolerandas docebat), sed propter profectum annuntiationis, ne statim oppressis evangelii quoque disseminatio perimeretur.
그러므로 먼저 선포가 이루어져야 했던 사람들 사이에서 선포가 완수되도록 하기 위해, 즉 개들이 먹기 전에 자녀들이 먼저 빵을 취하도록 하기 위해, 그들은 당시에 일시적으로 도망치라는 명령을 받은 것이지, 박해 자체라는 본래의 위험을 회피하기 위해서가 아니었습니다(사실 주님은 그들이 박해를 받을 것임을 예고하셨고 이를 견뎌내야 한다고 가르치셨습니다). 오히려 선포의 진전을 위해서였으니, 즉시 진압당해 복음의 전파마저 끊어지는 일이 없도록 하기 위함이었습니다.
Neque enim quasi tacite in aliquam civitatem transfugiendum erat, sed quasi ubique annuntiaturis et ex hoc ubique persecutiones subituris, donec replerent doctrinam suam.
그들이 마치 은밀하게 어느 도시로 도망쳐야 했던 것이 아니라, 오히려 자신들의 가르침을 채울 때까지 사방에서 선포하고 이로 인해 사방에서 박해를 겪어야 하는 자들처럼 행동해야 했기 때문입니다.
Denique, Non consummabitis, inquit, civitates Israëlis.
결국 그분은 "너희가 이스라엘의 도시들을 다 돌지 못할 것이다"라고 말씀하십니다.
Adeo intra terminos Iudaeae praeceptum fugae continebatur.
이처럼 도망의 계명은 유대 땅의 경계 내에 국한되어 있었습니다.
Nobis autem nulla Iudaeae praefinitio competit praedicationis in omnem iam carnem effuso spiritu sancto.
그러나 우리에게는 성령이 이미 모든 육체에 부어 주어졌으므로, 유대 땅이라는 선포의 한정은 적용되지 않습니다.
Itaque Paulus et apostoli ipsi memores praecepti dominici contestantur illud apud Israël, quem iam doctrina sua impleverant, Vobis oportuit in primis sermonem dei tradi, sed quoniam repulistis eum nec dignos vos aeterna vita existimastis, ecce convertimus nos ad nationes. Atque exinde conversi et ipsi, sicut antecessores instituerant, et in viam nationum abierunt et in civitates Samaritanorum introierunt, ut in totam scilicet terram exiret sonus eorum et in terminos orbis voces eorum.
그리하여 바오로와 사도들 자신도 주의 계명을 기억하며, 이미 자신들의 가르침으로 채운 이스라엘 사람들 앞에서 이렇게 증언합니다. "하느님의 말씀은 먼저 여러분에게 전해져야 마땅했습니다. 그러나 여러분이 그것을 물리치고 스스로를 영원한 생명에 합당치 않다고 여겼으니, 보십시오, 우리는 이방인들에게로 향합니다." 그리고 그 후로 그들 자신도 방향을 돌려 선조들이 정한 대로 이방인들의 길로 가고 사마리아인들의 도시로 들어갔으니, 이는 곧 그들의 소리가 온 땅으로 퍼져 나가고 그들의 말소리가 누리 끝까지 다다르게 하기 위함이었습니다.
Si ergo cessavit exceptio viae nationum et introitus in civitates Samaritanorum, cur non cessaverit et fugae praeceptum pariter emissum? Denique ex quo saturato Israële apostoli in nationes transierunt, nec fugerunt de civitate in civitatem nec pati dubitaverunt.
그렇다면 이방인들의 길의 제외와 사마리아인들의 도시로의 진입 금지가 그쳤다면, 왜 똑같이 내려진 도망의 계명 역시 그치지 않았겠습니까? 결국 이스라엘이 채워진 후 사도들이 이방인들에게로 건너간 뒤로는, 그들은 한 도시에서 다른 도시로 도망치지도 않았고 수난을 받는 것을 주저하지도 않았습니다.
Atquin et Paulus, qui se per murum concesserat expediri de persecutione, qua ad hoc tempus erat praecepti, idem iam in clausula officii et in consummatione praecepti discipulis magnopere deprecantibus, ne se Hierosolvma committeret passurus illic quae Agabus prophetaverat, sollicitudini eorum non subscripsit, sed e contrario, Quid, inquit, facitis lacrimantes et conturbantes cor meum? Ego enim non modo vincula pati optaverim, sed etiam mori Hierosolymis pro nomine domini mei Iesu Christi. Atque ita omnes aierunt, Fiat voluntas domini.
또한 바오로 역시, 예전에는 (이 시기까지는 계명이 유효했기에) 박해를 피해 성벽을 통해 탈출하도록 자신을 내맡겼으나, 자신의 임무의 종결과 계명의 성취에 이르러서는, 예언자 아가보가 예언한 고난을 예루살렘에서 겪지 않도록 제자들이 간곡히 만류할 때 그들의 걱정에 동의하지 않고 반대로 이렇게 말했습니다. "여러분은 왜 울면서 내 마음을 흔들어 놓습니까? 나는 주 예수 그리스도의 이름을 위하여 예루살렘에서 묶이는 것뿐만 아니라 죽는 것까지도 바라고 있기 때문입니다." 그리하여 모두가 말했습니다.
Quae erat voluntas domini? Utique non fugiendi iam persecutionem.
"주의 뜻이 이루어기를 빕니다." 주의 뜻은 무엇이었습니까? 분명 이제는 박해를 피하지 않는 것이었습니다.
Ceterum poterant et priorem domini voluntatem proposuisse, qua fugere mandaverat, qui illum persecutionem vitasse maluerant.
그렇지 않다면 그가 박해를 피하기를 바랐던 자들이, 도망치라고 명하셨던 주의 이전 뜻을 제시할 수도 있었을 것입니다.
Igitur cum etiam sub apostolis ipsis temporale fuerit fugae praeceptum, sicut et reliquorum praescriptorum, non potest apud nos perseverare, quod apud doctores nostros concessavit, etsi non proprie ad illos fuisset emissum, aut, si perseverare illud dominus voluit, deliquerunt apostoli, qui non usque in finem fugere curaverunt.
따라서 사도들 자신 아래에서도 도망의 계명은 다른 규정들과 마찬가지로 일시적인 것이었으므로, 우리의 스승들 사이에서 그친 것이 우리 사이에서 계속될 수는 없습니다. 비록 그것이 특별히 그들에게 내려진 것이 아니었다 할지라도 말입니다. 아니면 만일 주님이 그것을 지속하기를 원하셨다면, 끝까지 도망치려고 힘쓰지 않은 사도들이 잘못을 범한 셈이 됩니다.