§3Abscondat itaque se serpens, quantum potest, totamque prudentiam in latebrarum ambagibus torqueat;
그러므로 뱀은 할 수 있는 한 자신을 숨기고, 그 모든 영악함을 은신처의 미로 속에 비틀어 넣으라.
alte habitet, in caeca detrudat per amfractus seriem suam;
높은 곳에 살며, 굽이치는 길을 통해 자신의 행렬을 어둠 속으로 밀어 넣으라.
(si) euoluat, tortuose procedat nec semel totus, lucifuga bestia.
빠져나온다 해도 단번에 온몸을 드러내지 말고, 빛을 피하는 짐승답게 뒤틀리며 나아가라.
nostrae columbae etiam domus simplex, in editis semper et apertis et ad lucem.
우리 비둘기의 집은 단순하며, 항상 높고 열린 빛을 향한 곳에 있다.
amat figura spiritus sancti orientem, Christi figuram.
성령의 형상은 그리스도의 형상인 동방(일출)을 사랑한다.
nihil ueritas erubescit nisi solummodo abscondi;
진리는 오직 숨겨지는 것 외에는 아무것도 부끄러워하지 않는다.
quia nec pudebit ullum aures ei dedere, eum deum recognoscere, quem iam illi natura commisit, quem cotidie in operibus omnibus sentit, hoc solo minus notum, quod unicum non putauit, quod in numero nominauit, quod in aliis adorauit.
자연이 이미 자신에게 맡겼고, 매일 모든 일 속에서 느끼고 있는 그분을 하느님으로 인정하고 귀 기울이는 것을 그 누구도 부끄러워하지 않을 것이기 때문이다. 다만 이 한 가지, 즉 그분을 유일한 분으로 생각하지 않고, 무리 중에서 호명하며, 다른 것들 안에서 숭배했다는 점에서만 그분은 덜 알려졌을 뿐이다.
alioquin a turba eorum et aliam frequentiam suadere, a domestico principatu ad incognitum transmouere, a manifesto ad occultum retorquere de limine fidem offendere est.
그렇지 않고 그들의 무리로부터 다른 무리를 권하고, 친숙한 지배권에서 미지의 지배권으로 옮겨가며, 문턱에서 명백한 것으로부터 숨겨진 것으로 신앙을 비틀어 돌려놓는 것은 신앙을 해치는 일이다.
iam si et in totam fabulam initietur, nonne tale aliquid (recor)dabitur se in infantia inter somni difficultates a nutricula audisse.
이제 누군가 그 신화 전체에 입문하게 된다면, 그는 어린 시절 잠들기 힘든 밤에 유모로부터 들었던 무언가, 즉 라미아의 탑이나 태양의 빗 같은 것을 기억해 내지 않겠는가?
Lamiae turres et pectines Solis? sed qui ex aliqua conscientia uenerit fidei, si statim inueniat tot nomina Aeonum, tot coniugia, tot genimina, tot exitus, tot euentus felicitates infelicitates dispersae atque concisae diuinitatis, dubitabitne ibidem pronuntiare has esse fabulas et genealogias indeterminatas, quas apostoli spiritus, his iam tunc pullulantibus seminibus haereticis, damnare praeuenit? merito itaque non simplices, merito tantummodo prudentes, qui talia neque facile producunt neque exerte defendunt, sed nec omnes quos edocent perdocent;
그러나 신앙의 어떤 자각을 가지고 오는 이가, 만일 즉시 그렇게 많은 아이온들의 이름, 그렇게 많은 혼인, 그렇게 많은 자손, 그렇게 많은 종말, 그렇게 많이 흩어지고 잘려 나간 신성의 행복과 불행의 사건들을 발견한다면, 그는 그 자리에서 이것들이야말로 당시 이미 싹트고 있던 이단의 씨앗들을 보고 사도의 영이 미리 단죄했던 저 신화들과 끝없는 계보들이라고 선언하기를 주저하겠는가? 그러므로 그들이 단순하지 않고 오직 영악하기만 한 것은 당연하다. 그들은 그러한 것들을 쉽게 드러내지도 않고 노골적으로 옹호하지도 않으며, 자신들이 가르치는 모든 이들에게 온전히 가르쳐주지도 않는다.
utique astute, ut pudenda; ceterum inhumane, si honesta.
그것은 분명 수치스러운 일들이기에 교활한 짓이며, 만일 명예로운 일이라면 비인도적인 짓이다.
et tamen simplices nos omnia scimus.
그러나 단순한 우리는 모든 것을 알고 있다.
denique hunc primum cuneum congressionis armabimus detectorem et designatorem totius conscientiae illorum, primamque hanc uictoriam auspicamur, quia quod tanto impendio absconditur, etiam solummodo demonstrare destruere est.
결국 우리는 이 첫 번째 대결의 대열을 그들의 모든 비밀의 폭로자이자 지시자로 무장시킬 것이며, 이 첫 번째 승리를 예고한다. 왜냐하면 그토록 큰 대가를 치르며 숨겨진 것은 단지 보여주는 것만으로도 파괴하는 것이기 때문이다.
§4Nouimus, inquam, optime originem quoque ipsorum et scimus, cur Valentinianos appellemus, licet non esse uideantur.
내 말은, 우리는 그들의 기원 또한 아주 잘 알고 있으며, 그들이 그렇게 보이지 않을지라도 왜 우리가 그들을 발렌티누스파라고 부르는지 안다는 것이다.
abscesserunt enim a conditore, sed minime origo deletur, et si forte mutatur;
그들은 설립자로부터 갈라져 나왔지만, 기원은 비록 변할지라도 결코 지워지지 않기 때문이다.
testatio est ipsa mutatio.
그 변화 자체가 증거이다.
sperauerat episcopatum Valentinus, quia et ingenio poterat et eloquio, sed alium ex martyrii praerogatiua loci potitum indignatus de ecclesia authenticae regulae abrupit, ut solent animi pro prioratu exciti praesumptione ultionis accendi.
발렌티누스는 주교직을 바랐었다. 그는 재능도 있고 웅변력도 있었기 때문이다. 그러나 다른 이가 순교의 특권으로 그 자리를 차지한 것에 분개하여, 정통 규범의 교회로부터 떨어져 나갔으니, 이는 수위를 차지하기 위해 자극받은 마음들이 복수심의 망상으로 불타오르는 상례와 같다.
ad expugnandam conuersus ueritatem et cuiusdam ueteris opinionis semen nactus colubro suo uiam delineauit.
진리를 무너뜨리는 쪽으로 돌아서서 어떤 고대 의견의 씨앗을 얻은 그는 자신의 뱀에게 갈 길을 그려주었다.
eam postmodum Ptolomaeus intrauit, nominibus et numeris Aeonum distinctis in personales substantias, sed extra deum determinatas, quas Valentinus in ipsa summa diuinitatis ut sensus et affectus (et) motus incluserat.
그 후 프톨레마이오스가 그 길로 들어서서, 아이온들의 이름과 수효를 개별적 실체들로 구별하되 하느님 밖에 있는 것으로 규정했는데, 발렌티누스는 그것들을 신성의 총합 내부의 지각, 감정, 움직임으로 가두어 두었었다.
deduxit et Heracleon inde tramites quosdam et Secundus et magus Marcus.
헤라클레온도 거기서 몇 가지 갈래 길을 끌어내었고, 세쿤두스와 마술사 마르코스도 그러했다.
multum circa imagines legis Theotimus operatus est.
테오티무스는 율법의 모상들과 관련하여 많은 일을 했다.
ita nusquam iam Valentinus, et tamen Valentiniani, qui per Valentinum.
이와 같이 이제 발렌티누스는 어디에도 없지만, 발렌티누스를 통해 존재하는 발렌티누스파는 존재한다.
solus ad hodiernum Antiochiae Axionicus memoriam Valentini integra custodia regularum eius consolatur.
오직 오늘날까지 안티오키아의 악시오니코스만이 발렌티누스의 규범들을 온전히 보존함으로써 그의 기억을 위로하고 있다.
alioquin tantum se huic haeresi suadere permissum est, quantum lupae feminae formam cotidie supparare sollemne est.
그렇지 않다면, 이 이단에서 설득하는 것이 허용되는 정도는 창녀가 매일 귀부인의 모습을 가장하는 것이 예사인 것과 다름없다.
quidni, cum spiritale illud semen suum sic in unoquoque recenseant? si aliquid noui adstruxerint, reuelationem statim appellant praesumptionem et charisma ingenium, nec unitatem * sed diuersitatem.
그들이 자신들의 그 영적인 씨앗을 한 사람 한 사람 안에서 이처럼 세어보고 있으니 어찌 그렇지 않겠는가? 만일 그들이 무언가 새로운 것을 덧붙인다면, 그들은 그 오만함을 즉시 '계시'라 부르고, 재능을 '카리스마'라 부르며, 일치가 아니라 분열을 부른다.
ideoque prospicimus seposita illos sollemni dissimulatione sua, plerosque diuidi (de) quibusdam articulis, etiam bona fide dicturos \'hoc ita non est\' et \'hoc aliter accipio\' et \'hoc non agnosco! uarietate enim innouata regularum facies habet etiam colores ignorantiarum.
그러므로 우리는 그들이 상투적인 위장을 내려놓는다면, 그들 중 대부분이 어떤 조항들에 있어서 분열되어, 성실하게 '이것은 그렇지 않다'라거나 '나는 이것을 다르게 받아들인다'라거나 '나는 이것을 인정하지 않는다'라고 말할 것임을 내다본다. 규범들의 다양성이 새로워짐으로써 그들의 모습은 무지의 색채 또한 띠게 되기 때문이다.
§5Mihi autem cum archetypis erit limes principalium magistrorum, non cum adfectatis ducibus passiuorum discipulorum.
그러나 나의 경계선은 추종하는 제자들의 야심 찬 지도자들이 아니라, 주된 스승들의 원본들과 함께할 것이다.
nec utique dicemur ipsi nobis finxisse materias, quas tot iam uiri sanctitate et praestantia insignes, nec solum nostri antecessores sed ipsorum haeresiarcharum contemporales, instructissimis uoluminibus et prodiderunt et retuderunt, ut Iustinus, philosophus et martyr, ut Miltiades, ecclesiarum sophista, ut Irenaeus, omnium doctrinarum curiosissimus explorator, ut Proculus noster, uirginis senectae et Christianae eloquentiae dignitas, quos in omni opere fidei, quemadmodum in isto, optauerim adsequi.
또한 우리가 스스로 교설들을 조작해 냈다고는 결코 말할 수 없을 것이다. 이미 신성함과 탁월함으로 명망 높은 수많은 인물들이, 우리 선구자들뿐만 아니라 그 이단 영수들의 동시대인들이, 매우 정교한 저작들을 통해 그것들을 드러내고 무찔렀기 때문이다. 철학자이자 순교자인 유스티누스, 교회의 변론가인 밀티아데스, 모든 교설의 가장 열성적인 탐구자인 이레네우스, 그리고 평생 동정을 지킨 원숙함이자 그리스도교 웅변의 영예인 우리의 프로클루스가 그러하니, 나는 이 저작에서도 신앙의 모든 일에서와 마찬가지로 그들을 따를 수 있기를 바란다.
aut si in totum haereses non sunt, ut qui eas pellunt finxisse credantur, mentietur apostolus, praedicator illarum.
혹은 만일 이단이 전혀 존재하지 않아서, 그것들을 물리치는 자들이 지어낸 것이라고 믿어진다면, 이단을 선포했던 사도가 거짓말쟁이가 될 것이다.
porro si sunt, non aliae erunt quam quae retractantur.
나아가 만일 이단이 존재한다면, 그것들은 지금 논박되고 있는 것들과 다른 것이 아닐 것이다.
nemo tam otiosus fertur, stilo ut materias habens fingat.
저술을 할 때 소재를 가지고 있으면서도 가공의 것을 지어낼 만큼 한가한 사람은 아무도 없다.