§19Quos imitantur scilicet adque sectantur qui Dei traditione contempta alienas doctrinas adpetunt et magisteria humanae institutionis inducunt: quos increpat Dominus et obiurgat in euangelio suo dicens: reicitis mandatum Dei, ut traditionem uestram statuatis. peius hoc crimen est quam quod admisisse lapsi uidentur, qui tamen in paenitentia criminis constitute Deum plenis satisfactionibus deprecantur.
하느님의 전승을 멸시하고 다른 교리들을 갈망하며 인간이 세운 지도권을 도입하는 자들은 바로 그들을 모방하고 따르는 것입니다. 주님께서는 당신의 복음 안에서 그들을 꾸짖고 책망하시며 말씀하십니다. '너희는 너희의 전승을 세우려고 하느님의 계명을 거부하는구나.' 이 죄는 신앙을 저버린 자들(배교자들)이 저지른 것으로 보이는 죄보다 더 무겁습니다. 그들은 그래도 그 죄의 회개 속에 머물며 완전한 보속으로써 하느님께 간청하고 있기 때문입니다.
hic ecclesia quaeritur et rogatur, illic ecclesiae repugnatur: hic potest necessitas fuisse, illic uoluntas tenetur in scelere: hic qui lapsus est sibi tantum nocuit, illic qui haeresin uel schisma facere conatus est multos secum trahendo decepit: hic animae unius est damnum, illic periculum plurimorum.
전자의 경우 교회를 찾고 간청하지만, 후자의 경우 교회에 대적합니다. 전자의 경우 어쩔 수 없는 사정(강박)이 있었을 수 있지만, 후자의 경우 의지가 죄악에 머물러 있습니다. 전자에서는 넘어진 자가 자신에게만 해를 끼쳤지만, 후자에서는 이단이나 분열을 일으키려 시도한 자가 많은 이들을 자신과 함께 끌고 가며 기만했습니다. 전자에서는 한 영혼의 손실이 있을 뿐이지만, 후자에서는 매우 많은 이들의 위험이 있습니다.
certe peccasse se hic et intellegit et lamentatur et plangit, ille tumens in peccato suo et in ipsis sibi delictis placens a matre filios segregat, oues a pastore sollicitat, Dei sacramenta disturbat.
참으로 전자는 자신이 죄을 지었음을 깨닫고 탄식하며 슬피 울지만, 후자는 자신의 죄 안에서 부풀어 오르고 바로 그 잘못 속에서 스스로 만족하며 어머니(교회)에게서 자녀들을 갈라놓고 목자에게서 양들을 유혹하며 하느님의 신비를 어지럽힙니다.
et cum lapsus semel peccauerit, ille cottidie peccat.
또한 넘어진 자는 한 번 죄를 지었을 뿐이지만, 후자는 날마다 죄를 짓고 있습니다.
postremo lapsus martyrium postmodum consecutus potest regni promissa percipere: ille si extra ecclesiam fuerit occisus, ad ecclesiae non potest praemia peruenire.
끝으로 넘어진 자라 할지라도 나중에 순교를 이룬다면 하느님 나라의 약속을 받을 수 있습니다. 하지만 후자는 교회의 밖에서 죽임을 당할지라도 교회의 보상에 도달할 수 없습니다.
§20Nec quisquam miretur, dilectissimi fratres, etiam de confessoribus quosdam ad ista procedere, inde quoque aliquos tam nefanda, tam grauia peccare.
사랑하는 형제들이여, 신앙고백자들 중에서도 어떤 이들이 이러한 일들에 이르고, 그들 가운데서도 그토록 참담하고 그토록 무거운 죄를 짓는 자들이 나온다 하여 아무도 놀라지 마십시오.
neque enim confessio inmunem facit ab insidiis diaboli aut contra temptationes et pericula et incursus adque impetus saeculares adhuc in saeculo positum perpetua securitate defendit: ceterum numquam in confessoribus fraudes et stupra et adulteria postmodum uideremus quae nunc in quibusdam uidentes ingemescimus et dolemus.
고백이 악마의 함정으로부터 면제해 주는 것도 아니요, 아직 세상에 머물러 있는 이를 시련과 위험, 세상의 습격과 공격에 맞서 영원한 안전으로 지켜 주는 것도 아니기 때문입니다. 그렇지 않다면, 우리는 고백자들 가운데서 나중에 사기와 강간과 간음이 일어나는 것을 결코 보지 못했을 터이지만, 이제 우리는 몇몇 이들에게서 그것들을 보며 신음하고 아파하고 있습니다.
quisque ille confessor est Salomone maior aut melior aut Deo carior non est: qui tamen quamdiu in uiis Domini ambulauit, tamdiu gratiam quam de Domino fuerat consecutus obtinuit, postquam dereliquit Domini uiam, perdidit et gratiam Domini.
그 고백자가 누구이든 솔로몬보다 더 위대하거나 훌륭하거나 하느님께 더 사랑받는 것은 아닙니다. 그 솔로몬마저도 주님의 길을 걷는 동안에는 주님에게서 얻었던 은총을 유지했으나, 주님의 길을 버린 뒤에는 주님의 은총 역시 잃어버렸던 것입니다.
et ideo scriptum est: tene quod habes, ne alius accipiat coronam tuam. quod utique Dominus non minaretur auferri posse coronam iustitiae, nisi quia recedente iustitia recedat necesse est et corona.
그러므로 이렇게 기록되어 있습니다. '네가 가진 것을 굳게 지켜라, 다른 이가 네 화관을 빼앗지 못하게 하여라.' 의로움이 물러설 때 화관 역시 물러서는 것이 필연적이지 않다면, 주님께서 의로움의 화관이 빼앗길 수 있다고 경고하시는 일은 결코 없었을 것입니다.
§21Confessio exordium gloriae est, non meritum iam coronae, nec perficit laudem sed initiat dignitatem, cumque scriptum sit: qui perseuerauerit usque in finem hic saluus erit, quicquid ante finem fuerit gradus est quo ad fastigium salutis ascenditur, non terminus quo iam culminis summa teneatur.
고백은 영광의 시작이지 아직 화관을 받을 공로가 아니며, 찬사를 완성하는 것이 아니라 품위를 시작하는 것입니다. 그리고 '끝까지 버텨내는 이는 구원을 받을 것이다'라고 기록되어 있는 이상, 끝에 이르기 전에 있는 모든 것은 구원의 정상을 향해 올라가는 단계이지, 이미 정점의 극치에 도달해 있는 종착지가 아닙니다.
confessor est: sed post confessionem periculum maius est, quia plus aduersarius prouocatus est.
그는 고백자입니다. 그러나 고백 후에는 위험이 더 큽니다. 왜냐하면 원수가 더 많이 자극받았기 때문입니다.
confessor est: hoc magis stare debet cum Domini euangelio per euangelium gloriam consecutus a Domino.
그는 고백자입니다. 그렇기에 그는 복음을 통해 주님으로부터 영광을 얻은 자로서 주님의 복음과 함께 더욱 굳건히 서 있어야 합니다.
cui multum datur, multum quaeritur ab eo: et cui plus dignitatis adscribitur, plus de illo exigitur seruitutis.
많이 주어지는 이에게는 많이 요구됩니다. 그리고 더 많은 품위가 부여되는 이에게는 그만큼 더 많은 봉사가 요구됩니다.
nemo per confessoris exemplum pereat, nemo iniustitiam, nemo insolentiam, nemo perfidiam de confessoris moribus discat.
고백자의 본보기로 인해 망하는 이가 아무도 없게 하십시오. 고백자의 품행에서 불의를 배우는 이도, 오만을 배우는 이도, 불신을 배우는 이도 아무도 없게 하십시오.
confessor est: sit humilis et quietus, sit in actu suo cum disciplina modestus, ut qui Christi confessor dicitur Christum quem confitetur imitetur.
그는 고백자입니다. 그는 겸손하고 조용해야 하며, 규율을 지켜 자신의 행동에서 온건해야 합니다. 이는 그리스도의 고백자라 불리는 이가 자신이 고백하는 그리스도를 모방하도록 하기 위함입니다.
nam cum dicat ille: qui se extollit humiliabitur, et qui humiliat se exaltabitur, et ipse a patre exaltatus sit, quia se in terris sermo et uirtus et sapientia Dei patris humiliauit, quomodo potest extollentiam diligere qui et nobis humilitatem sua lege mandauit et ipse a patre amplissimum nomen praemio humilitatis accepit? confessor est Christi: sed si non postea blasphemetur per ipsum maiestas et dignitas Christi.
왜냐하면 그분께서 '자신을 높이는 이는 낮아지고 자신을 낮추는 이는 높아질 것이다'라고 말씀하셨고, 하느님 아버지의 말씀이요 힘이며 지혜이신 그분 스스로가 지상에서 자신을 낮추셨기에 아버지에 의해 높아지셨기 때문입니다. 우리에게 당신의 법으로 겸손을 명령하셨고, 당신 스스로도 겸손의 보상으로 아버지로부터 가장 드높은 이름을 받으신 분께서 어떻게 오만을 사랑하실 수 있겠습니까? 그는 그리스도의 고백자입니다. 그러나 그것은 나중에 그를 통해 그리스도의 위엄과 품위가 모독당하지 않을 때에만 그러합니다.
lingua Christum confessa non sit maledica, non turbulenta, non conuiciis et litibus perstrepens audiatur, non contra fratres et Dei sacerdotes post uerba laudis serpentis uenena iaculetur.
그리스도를 고백한 혀는 욕설을 퍼붓거나 소란스러워서는 안 되며, 모욕과 다툼의 소리로 시끄럽게 들려서도 안 되고, 찬양의 말을 한 뒤에 형제들과 하느님의 사제들을 향해 뱀의 독을 내뿜어서도 안 됩니다.
ceterum si culpabilis et detestabilis postmodum fuerit, si confessionem suam mala conuersatione prodegerit, si uitam suam turpi foeditate maculauerit, si ecclesiam denique ubi confessor factus est derelinquens et unitatis concordiam scindens fidem primam perfidia posteriore mutauerit, blandiri sibi per confessionem non potest quasi electus ad gloriae praemium, quando ex hoc ipso magis creuerint merita poenarum.
그렇지 않고 만일 그가 나중에 비난받아 마땅하고 가증스러운 존재가 되며, 악한 행실로 자신의 고백을 낭비하고, 수치스러운 더러움으로 자신의 삶을 더럽히며, 마침내 자신이 고백자가 된 교회를 저버리고 일치의 화합을 갈라놓아, 이전의 믿음을 이후의 불신으로 바꾸어 버린다면, 그는 마치 영광의 보상을 받도록 선택된 것처럼 고백을 통해 자신에게 아첨할 수 없습니다. 왜냐하면 바로 이 일로 인해 받아야 할 형벌의 당연함이 더욱 커질 것이기 때문입니다.