§11Hanc tolerantiam iusti semper habuerunt, hanc apostoli disciplinam de Domini lege tenuerunt non mussitare in aduersis sed quaecumque in saeculo accidunt fortiter et patienter excipere, cum Iudaeorum populus hinc semper offenderit, quod aduersus Deum frequentius murmuraret, sicut testatur in Numeris Dominus Deus dicens: desinat murmuratio eorum a me, et non morientur. murmurandum non est in aduersis, fratres dilectissimi, sed patienter et fortiter quidquid acciderit sustinendum, cum scriptum sit: sacrificium Deo spiritus contribulatus: cor contritum et humiliatum Deus non despicit. in Deuteronomio quoque monet per Moysen Spiritus sanctus et dicit: Dominus Deus tuus uexabit te et famem iniciet tibi, et cognoscetur in corde tuo si bene custodieris praecepta eius siue non, et iterum: temptat Dominus Deus uester uos ut sciat si diligitis Dominum Deum uestrum ex toto corde uestro et ex tota anima uestra. §12Sic Abraham Deo placuit, quia ut placeret Deo nec amittere filium timuit nec gerere parricidium recusauit.
이러한 인내를 의인들은 언제나 지녔고, 이러한 규율을 사도들은 주의 법으로부터 고수하여, 역경 속에서 투덜거리지 않고 현세에서 일어나는 일은 무엇이든 용감하고 인내심 있게 받아들였습니다. 반면에 유다 백성은 하느님을 거슬러 너무나 자주 투덜거렸기 때문에 이 점에서 항상 걸려 넘어졌으니, 이는 민수기에서 주 하느님께서 증언하시며 말씀하시는 바와 같습니다. "그들의 투덜거림이 내게서 그치게 하여 그들이 죽지 않게 하여라." 사랑하는 형제 여러분, 역경 속에서 투덜거려서는 안 되며, 무슨 일이 일어나든 인내심 있고 용감하게 견뎌내야 합니다. 이렇게 기록되어 있기 때문입니다. "하느님께 바치는 제물은 부서진 영이라. 부서지고 낮추어진 마음을 하느님께서는 업신여기지 않으신다." 또한 신명기에서도 성령께서 모세를 통하여 경고하시며 말씀하십니다. "너의 하느님이신 주님께서 너를 괴롭히고 너에게 굶주림을 주실 것이니, 이는 네가 그분의 계명을 잘 지키는지 그렇지 않은지 네 마음속이 알려지게 하려는 것이다." 그리고 또 이렇게 말씀하십니다. "너희의 하느님이신 주님께서 너희가 마음을 다하고 목숨을 다하여 너희의 하느님이신 주님을 사랑하는지 아시려고 너희를 시험하시는 것이다." 이처럼 아브라함은 하느님 마음에 들었습니다. 왜냐하면 하느님 마음에 들기 위해 그는 아들을 잃는 것을 두려워하지 않았고, 자식 살해를 저지르는 것을 거절하지 않았기 때문입니다.
qui filium non potes lege et sortem ortalitatis amittere, quid faceres, si filium iubereris occidere? ad omnia te paratum facere timor Dei et fides debet.
죽음의 법과 운명에 따라 아들을 잃는 것조차 감당하지 못하는 당신이 만약 아들을 죽이라는 명령을 받는다면 어떻게 하겠습니까? 하느님에 대한 두려움과 신앙이 당신을 모든 일에 대비하게 해야 합니다.
sit licet rei familiaris amissio, sit de infestantibus morbis adsidua membrorum et cruenta uexatio, sit de uxore, de liberis, de excedentibus caris funebris et tristis auulsio: non sint tibi offendicula ista sed proelia, nec debilitent aut frangant christiani fidem, sed potius ostendant in conluctatione uirtutem, cum contemnenda sit omnis iniuria malorum praesentium fiducia futurorum bonorum.
비록 가산의 상실이 있을지라도, 엄습하는 질병으로 인한 지체의 지속적이고 피 흘리는 고통이 있을지라도, 아내나 자녀, 또는 떠나가는 사랑하는 이들과의 장례와 같은 슬픈 결별이 있을지라도, 이것들이 당신에게 걸림돌이 아니라 전투가 되게 하십시오. 또한 이것들이 그리스도인의 신앙을 약화시키거나 꺾지 못하게 하고, 오히려 격투 속에서 덕을 나타내게 하십시오. 장차 다가올 선에 대한 신뢰로 현재의 악이 가하는 모든 해악을 경멸해야 하기 때문입니다.
nisi praecesserit pugna, non potest esse uictoria, cum fuerit in pugnae congressione uictoria, tunc datur uincentibus et corona.
전투가 선행하지 않으면 승리가 있을 수 없고, 전투의 격돌 속에서 승리가 있었을 때, 그때 비로소 승리하는 이들에게 면류관도 주어집니다.
gubernator in tempestate dinoscitur, in acie miles probatur.
조타수는 폭풍 속에서 알아볼 수 있고, 군인은 전열에서 단련됩니다.
delicata iactatio est, cum periculum non est: cum est conflictatio in aduersis, probatio est ueritatis.
위험이 없을 때의 자랑은 쉬운 법입니다. 역경 속에서의 격투가 있을 때야말로 진리의 증명이 이루어집니다.
arbor quae alta radice fundata est uentis incumbentibus non mouetur et nauis quae forti conpage solidata est pulsatur fluctibus nec foratur, et quando area fruges terit, uentos grana fortia et robusta contemnunt inanes paleae flatu portante rapiuntur.
깊은 뿌리로 기초를 둔 나무는 바람이 몰아쳐도 흔들리지 않고, 튼튼한 이음새로 견고해진 배는 파도에 부딪혀도 구멍이 나지 않으며, 타작마당이 곡식을 타작할 때 강하고 단단한 알곡들은 바람을 경멸하지만 빈 겨들은 실어 나르는 바람의 숨결에 휩쓸려 갑니다.
§13Sic et apostolus Paulus post naufragia, post flagella, post carnis et corporis multa et grauia tormenta non uexari sed emendari se dicit aduersis, ut dum grauius adfligitur uerius probaretur.
이처럼 사도 바오로 역시 난파를 겪고, 매질을 당하고, 육체와 몸의 많고 중한 고문들을 겪은 뒤에, 역경으로 인해 괴로워하는 것이 아니라 자신이 교정되는 것이라고 말합니다. 이는 그가 더 심하게 고통받는 동안 더 참되게 단련되기 위함이었습니다.
datus est mihi, inquit, stimulus carnis meae, angelus satanae qui me colafizet ut non extollar.
그가 말합니다. "내가 자만하지 않도록 내 육체에 한 가시, 곧 나를 후려치는 사탄의 하수인인 주어졌습니다.
propter quod ter Dominum rogaui ut discederet a me, et dixit mihi: sufficit tibi gratia mea.
이 일에 관하여 그것이 나에게서 떠나게 해 달라고 세 번이나 주님께 간청하였는데, 주님께서 나에게 말씀하셨습니다. '너에게는 내 은총으로 충분하다.
uirtus enim in infirmitate perficitur. quando ergo infirmitas et inbecillitas et uastitas aliqua grassatur, tunc uirtus nostra perficitur, tunc fides si temptata perstiterit coronatur, sicut scriptum est: uasa figuli probat fornax et homines iustos temptatio tribulationis. hoc denique inter nos et ceteros interest qui Deum nesciunt, quod illi in aduersis queruntur et murmurant, nos aduersa non auocant a uirtutis et fidei ueritate, sed conprobant in dolore.
힘은 약함 속에서 완전해지기 때문이다.'" 그러므로 약함과 취약함과 어떤 황폐함이 횡행할 때, 그때 우리의 덕은 완전해지며, 그때 신앙은 시험을 거쳐 굳건히 버틴다면 면류관을 받게 됩니다. 이렇게 기록되어 있는 바와 같습니다. "옹기장의 그릇은 가마가 단련하고, 의로운 사람들은 고난의 시험이 단련한다." 끝으로 하느님을 알지 못하는 다른 이들과 우리 사이에는 이러한 차이가 있습니다. 곧 그들은 역경 속에서 불평하고 투덜거리지만, 우리는 역경이 덕과 신앙의 진리로부터 우리를 멀어지게 하지 못하고 오히려 고통 속에서 그것들을 증명해 보인다는 것입니다.