Humanitext Reader

암브로시우스 · 족장들에 관하여 §25-28

유다의 흰 이에 대한 사도적 해석과 즈불룬의 축복

13개 구절 중 6번째 · 라틴어

요약

유다의 축복에 나오는 '눈의 쾌활함과 이의 하얗기'를 예언자들과 사도들의 비유로 해석하고, 이어서 '바닷가에 산다'는 즈불룬의 축복을 이 세상의 폭풍으로부터 사람들을 구원하는 교회와 사도들의 활동으로 상징하여 주해한다.

§25et ideo ait propheta: hilares oculi eius a uino et dentes candidiores quam lac significans prophetas et apostolos.
그리하여 예언자는 말한다. "그의 눈은 포도주로 인해 쾌활하고, 그의 이는 젖보다 희도다." 이는 예언자들과 사도들을 의미한다.
alii enim sicut oculi Christi praeuiderunt et adnuntiauerunt eius aduentum, de quibus ipse dicit: Abraham diem meum uidit et gauisus est, et unus de prophetis dicit: uidi dominum Sabaoth, quem uidentes spiritali laetitia conplebantur: alii uero, hoc est apostoli, quos dominus ab omni peccatorum labe mundauit, candidiores super lac facti sunt, quos macula postea nulla fuscauit.
어떤 이들은 그리스도의 눈처럼 그분의 오심을 미리 보고 선포하였으니, 이들에 대해 그분 친히 말씀하신다. "아브라함은 나의 날을 보았기에 기뻐하였다." 또한 예언자들 중 한 이는 "나는 만군의 주님을 보았다"라고 하였으니, 그분을 보았을 때 그들은 영적인 기쁨으로 가득 찼다. 그러나 다른 이들, 곧 주님께서 모든 죄의 더러움으로부터 깨끗하게 하신 사도들은, 젖보다 더 희게 되었으며, 그 뒤로는 어떤 얼룩도 그들을 어둡게 하지 못했다.
etenim lac temporale est, gratia autem apostolorum perpetua manet, qui nobis spiritalia illa atque caelestia conficientes alimenta mentis internae uiscera saginarunt.
정녕 젖은 일시적인 것이나 사도들의 은총은 영원히 남는 것이니, 그들은 우리에게 저 영적이고 천상적인 음식을 마련해 주어 우리 마음의 내면을 살찌웠다.
sunt etiam qui mandata domini lucida, quae diuino ore deprompta sunt, sicut lac nobis facta arbitrentur, quibus nutriti ad panis caelestis peruenimus alimoniam.
또한 신성한 입에서 흘러나온 주님의 빛나는 계명들을 우리를 위한 젖과 같은 것으로 여기는 이들도 있으니, 우리는 그것으로 길러져 천상 빵의 자양분에 이르게 된다.
unde et Paulus ait: lacte uobis potum dedi, non escam;
그리하여 바오로도 말한다.
nondum enim poteratis. Corinthius in principio fidei potu lactis inbuitur, sancti illi quorum fides adnuntiatur in uniuerso mundo tamquam, ablactati esca solidiore firmantur. §26Zabulon iuxta mare habitabit et ipse secus accessus nauium et praetendet usque ad Sidonem.
"나는 여러분에게 젖을 먹였고 단단한 음식은 주지 않았으니, 여러분이 아직 그것을 감당할 수 없었기 때문입니다." 코린토인은 신앙의 시작기에 젖이라는 음료를 마시지만, 온 세상에 그 신앙이 선포되는 저 성인들은 마치 젖을 뗀 이들처럼 더 단단한 음식으로 굳건해진다. "즈불룬은 바닷가에 살며, 배들이 드나드는 곳에 머무르고, 그의 경계는 시돈까지 뻗치리라." 이 이름 자체의 해석이 더 좋은 것을 약속하니, 라틴어 표현이 밤의 것들로부터의 해방을 의미하기 때문이다.
ipsa nominis interpretatio meliora promittit, eo quod Latina expressio liberationem significet a nocturnis, quod est utique bonum et eius qui speret in pinnis domini, quem circumdat. ueritas eius, ne timeat a timore nocturno et a negotio perambulante in tenebris. §27hic ergo Zabulon iuxta mare inquit habitabit, ut uideat aliorum naufragia ipse inmunis periculi et spectet alios fluctuantes in freto istius mundi, qui circumferantur omni uento doctrinae, ipse fidei radice inmobilis perseuerans, sicut est sacrosancta ecclesia radicata atque fundata in fide spectans haereticorum procellas et naufragia Iudaeorum, quoniam gubernatorem quem habuerant abnegauerunt.
이는 주님의 날개 안에서 희망을 두는 이에게 참으로 좋은 일이며, 그분의 진리가 그를 둘러싸고 있기에 밤의 공포나 어둠 속을 걸어 다니는 재앙을 두려워하지 않게 된다.그러므로 이 즈불룬은 바닷가에 살 것이라고 그는 말한다. 이는 그 자신이 위험에서 벗어나 다른 이들의 난파를 보고, 온각 교리의 바람에 흔들리며 이 세상의 바다에서 표류하는 다른 이들을 지켜보기 위함이며, 그 자신은 신앙의 뿌리 안에서 흔들림 없이 인내하기 위함이다. 마치 지극히 거룩한 교회가 신앙 안에 뿌리를 내리고 기초를 두어, 이단자들의 폭풍과 유다인들의 난파를 지켜보는 것과 같으니, 그들은 자신들이 가졌던 조타수를 거부했기 때문이다.
circa fluctus igitur habitat, non fluctibus conmoue. tur magisque ad subueniendum parata quam periculo obnoxia, ut si qui tempestatibus acti grauibus confugere ad portum uelint. praesto sit ecclesia tamquam portus salutis, quae expansis bracchiis in gremium tranquillitatis suae uocet periclitantes locum fidae stationis ostendens.
그러므로 교회는 파도 근처에 살지만 파도에 흔들리지 않으며, 위험에 처하기보다 오히려 도움을 줄 준비가 되어 있어, 만일 심한 폭풍에 몰린 이들이 항구로 피신하고자 한다면, 구원의 항구로서의 교회가 가까이 있어 펼친 두 팔로 위험에 처한 이들을 제 평온의 품으로 부르며 안전한 정박지를 보여 준다.
ecclesiae igitur in hoc saeculo tamquam portus maritimi per litora diffusi occurrunt laborantibus dicentes esse credentibus refugium praeparatum. quo uentis quassata nauigia possint subducere. §28in his ecclesiis sunt principes Zabulon et principes Nephthalim, sicut docet LXVII psalmus, quorum alii liberatores sunt a tempestate nocturna clamantes: abiciamus ergo opera tenebrarum et induamus arma lucis, alii sunt latitudinis apostolicae, qui possunt dicere: os nostrum patet ad uos o Corinthii, cor nostrum dilatatum est.
그러므로 이 세상에서 교회는 해안을 따라 흩어진 항구처럼 고통받는 이들을 맞이하며, 믿는 이들을 위해 준비된 피난처가 있으니 바람에 흔들린 배들을 그곳으로 이끌 수 있다고 말한다.이 교회들 안에는 시편 제67편이 가르치듯이 즈불룬의 장수들과 납탈리의 장수들이 있으니, 그들 중 어떤 이들은 밤의 폭풍으로부터의 해방자로서 "그러므로 어둠의 행실을 벗어 버리고 빛의 갑옷을 입읍시다" 하고 외치며, 다른 이들은 사도적 넓이를 지녀 "코린토 신자들이여, 우리의 입은 여러분을 향해 열려 있고 우리의 마음은 넓혀졌습니다" 하고 말할 수 있다.
ipsi sunt isti, qui cum essent in tenebris, lucem uiderunt magnam, sicut propheta testatur dicens: regio Zabulon et regio Nephthalim, uia maris trans Iordanem. populus, qui sedebat in tenebris, lucem uiderunt magnam.
이들 이야말로 어둠 속에 있었으나 큰 빛을 본 이들이니, 예언자가 다음과 같이 증언하는 바와 같다. "즈불룬 땅과 납탈리 땅, 요르단 강 건너편 해변 길, 어둠 속에 앉아 있던 백성이 큰 빛을 보았다.
qui sedebant in regione umbrae mortis, lux orta est illis.
죽음의 그늘진 변방에 앉아 있던 이들에게 빛이 떠올랐다."

어휘·문법 주석

  1. p.139candidiores super lac — 비교급 `candidiores` 뒤에 전치사 `super`(대격 지배)가 결합하여 비교의 기준을 나타낸다. 이는 고전기의 `quam lac` 또는 탈격 비교를 대체하는 후기 라틴어 및 성경 라틴어(특히 그리스어 ὑπέρ + 대격을 직역한 표현)의 전형적인 비교 표현이다.
  2. 15liberationem significet a nocturnis — 접속법 `significet`는 이유를 나타내는 접속사 `eo quod`에 지배된다. 명사처럼 사용된 `nocturnis`는 다음 문장에서 인용되는 시편 제91편 5절의 '밤의 공포(timore nocturno)'를 암시하며, '밤의 위협'이나 '밤의 일들'을 뜻한다.
  3. 20inmunis periculi — 형용사 `inmunis`('~을 면한', '~에서 자유로운')는 고전기 및 후기 라틴어에서 속격(`periculi`)을 지배하여 무엇으로부터 면제되어 있는지를 나타낸다.
  4. 5possint subducere — 타동사 `subducere`('(배를) 육지로 끌어올리다', '피신시키다')의 목적어는 앞서 나온 관계절의 주어이기도 한 `nauigia`이지만, 여기서는 관계부사 `quo`('그곳으로')가 이끄는 관계절 안에서 목적어가 생략되어 있다.
  5. 10quorum alii... alii... — 관계대명사 속격 `quorum`이 뒤따르는 두 개의 `alii... alii...` 집단(즈불룬과 납탈리의 장수들)을 통괄한다. 전자인 `alii`는 즈불룬의 이름(‘밤으로부터의 해방’)에서 유래한 `liberatores`에 대응하고, 후자인 `alii`는 납탈리의 이름(‘넓이’)에서 유래한 `latitudinis apostolicae`에 대응한다.

이 구절 인용하기

암브로시우스, 족장들에 관하여 §25-28. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/ko/text/urn:cts:latinLit:stoa0022.stoa019.humanitext-lat1:25-28

AI 초고 번역임과 열람 날짜를 함께 적어 주세요.

번역·주석·요약은 AI가 생성한 초고이며 독자 의견을 반영해 수정됩니다.