§17ad ludam quidem patriarcham dirigi uidetur alloquium, sed Iuda ille posterior uerus confessor exprimitur, qui ex ea tribu natus est, qui solus laudatur a fratribus, de quibus dicit: narrabo nomen tuum fratribus meis, dominus per naturam, frater per gratiam, cuius manus, quas expandit ad populum non credentem, super dorsum inimicorum.
호칭은 정녕 족장 유다에게 향하고 있는 듯 보이지만, 그 부족에서 태어나 형제들로부터 유일하게 찬양을 받으며, 그 형제들에 관하여 "내가 내 형제들에게 당신의 이름을 선포하리이다"라고 말하는 저 후대의 참된 고백자이신 분이 표현되어 있다. 그분은 본성으로는 주님이시요 은총으로는 형제이시며, 그분의 손은――그분께서 믿지 않는 백성을 향하여 펼치신 손이지만――원수들의 등 위에 있다.
isdem enim manibus atque eadem passione suos texit et subiugauit aduersarias potestates omnesque fidei et pietatis exortes subditos sibi fecit.
왜냐하면 동일한 손과 동일한 수난으로써 그분은 자신의 백성을 지키시고 적대하는 권세들을 굴복시키셨으며, 믿음과 경건이 없는 모든 자들을 자신에게 복종시키셨기 때문이다.
de quibus ait pater ad filium: et dominaberis in medio inimicorum tuorum.
그들에 관하여 아버지가 아들에게 이르시되 "너는 네 원수들의 한가운데에서 다스릴지어다" 하셨다.
quos inimicos sua fecit malitia, non Christi uoluntas.
그 원수들을 그들 자신의 악의가 그렇게 만든 것이지, 그리스도의 뜻이 그렇게 만든 것이 아니다.
in quo magna gratia domini.
그 안에 주님의 위대한 은총이 있다.
etenim spiritales nequitiae, quae ante ceruicem nostram iugo solebant captiuitatis inflectere, ita ut Dauid ipse manus quodammodo super se triumphantium sentire se scriberet dicens: super dorsum meum fabricauerunt peccatores, ipsae nunc subditae Christi triumpho et quibusdam manibus eius, id est factis operibusque subiectae perpetuae subeunt captiuitatis aerumnam.
왜냐하면 이전에는 우리 목을 포로의 멍에로 꺾어 누르곤 하던 저 영적인 사악함 자체가――그리하여 다윗 스스로가 자신에 대해 승리하는 자들의 손을 느끼고 있다고 적으며 "죄인들이 내 등 위에서 [음모를] 지었도다"라고 말할 정도였으나――이제는 그리스도의 승리에 굴복하고 그분의 손, 즉 그분의 행적과 업적에 복속되어 영원한 포로의 고통을 겪고 있기 때문이다.
ipse <est> utique. qui adoratur a filiis patris sui, quando adoratur a nobis, quibus ipse permisit ut patrem uocemus, cuius seruum esse uirtutis est.
그분이야말로 정녕 아버지의 아들들에 의해 예배를 받으시는 분이시니, 곧 우리에 의해 예배를 받으실 때이며, 그분께서는 우리에게 아버지를 아버지라 부르도록 허락하셨고, 그분의 종이 되는 것은 덕이기 때문이다.
§18Catulus leonis Iuda. nonne euidenter et patrem expressit et filium declarauit? quid tam euidens, quo unius naturae filius deus cum patre esse doceatur? leo ille, hic catulus leonis.
"유다는 사자 새끼로다." 그가 명백하게 아버지도 나타내고 아들도 선포하지 않았는가? 아들이 아버지와 한 본성을 지닌 하느님이심을 가르치기에 이보다 더 명백한 것이 무엇이겠는가? 저분은 사자이시요, 이분은 사자의 새끼이시다.
uili conparatione eiusdem naturae aut potentiae unitas intellegitur.
소박한 비유를 통하여 동일한 본성 또는 힘의 일치가 이해된다.
rex ex rege processit, fortis ex forte.
임금에게서 임금이 나아갔고, 강자에게서 강자가 나아갔다.
quia futuros praeuidebat qui filium adsererent iunioris aetatis, occurrit his subiciens: ex germine mihi ascendisti.
아들이 더 젊은 나이(즉, 나중에 생겨난 존재)라고 주장할 자들이 앞으로 나타날 것을 예견하셨기에, 그는 다음의 말을 덧붙여 이들에게 맞섰다. "내 아들아, 너는 움킨 것에서 올라갔도다.
recumbens dormisti ut leo et tamquam catulus. et alibi habes quia catulus ipse est leo de tribu Iuda.
그가 엎드리고 웅크림이 사자 같고 새끼 사자 같으니." 그리고 다른 곳에서도 새끼 사자 바로 그가 유다 부족의 사자라는 것을 볼 수 있다.
ergo quia catulum dixerat. bene statim leonem posuit, hoc est dicere: non capiantur aures uestrae, quia catulum audierunt;
그러므로 그가 "새끼 사자"라고 말했기에 곧바로 "사자"를 둔 것은 정당하니, 이는 다음과 같이 말하는 것이다. "너희 귀가 '새끼 사자'라는 말을 들었다고 해서 미혹되지 말지어다.
filium expressi, non dixi minorem. et ipse est leo sicut pater.
나는 아들을 표현한 것이지, 그가 더 작다고 말한 것이 아니다." 그분 자신도 아버지처럼 사자이시다.
audiant quia et leonem et catulum appellauit, leonem quasi perfectae plenaeque uirtutis, catulum quasi filium, ne quis cum audiret, aequalem patris non putaret filium.
그가 그분을 사자라고도 부르고 새끼 사자라고도 불렀음을 듣게 하라. 사자는 완벽하고 충만한 힘 때문이요, 새끼 사자는 아들이기 때문이니, 누군가가 이를 들었을 때 아들을 아버지와 동등하지 않다고 생각하지 않게 하려 함이다.
non sic laudatur filius, ut separetur a patre.
아들은 아버지로부터 분리되는 방식으로 찬양받는 것이 아니다.
§19ille probat aequalem qui filium confitetur.
아들이라고 고백하는 자가 그분이 동등하심을 증명하는 것이다.
mirifice autem et incarnationem eius expressit dicens: ex germine mihi ascendisti, eo quod tamquam frutex terrae in aluo uirginis germinau<er>it et ut flos boni odoris ad redemptionem mundi totius maternis uisceribus splendore nouae lucis emissus ascenderit, sicut Esaias dicit: exiet uirga ex radice Iessae et flos ex radice ascendet.
또한 그는 "내 아들아, 너는 움킨 것에서 올라갔도다"라고 말함으로써 그분의 육화 역시 놀랍게 표현하였으니, 이는 그분께서 땅의 떨기나무처럼 동정녀의 태 안에서 자라나셨고, 온 세상의 구원을 위하여 어머니의 모태로부터 새로운 빛의 찬란함과 함께 나오시어 향기로운 꽃처럼 올라가셨기 때문이다. 이사야가 말하는 바와 같다.
radix familia Iudaeorum, uirga Maria, flos Mariae Christus.
"이새의 그루터기에서 햇순이 돋아나고 그 뿌리에서 꽃이 피어오리라." 뿌리는 유다인들의 가문이요, 햇순은 마리아이며, 마리아의 꽃은 그리스도이시다.
recte uirga, quae regalis est generis de domo et patria Dauid, cuius nos Christus est, qui faetorem mundanae conluuionis aboleuit, odorem uitae infudit aeternae.
마리아를 햇순이라 부른 것은 옳으니, 그녀는 다윗의 집안과 고향에 속한 왕가의 혈통이기 때문이며, 우리의 그리스도께서 그녀에게서 나시어 세상의 오염의 악취를 없애시고 영원한 생명의 향기를 불어넣으셨기 때문이다.
§20habes ergo incarnationem, accipe passionem.
그러므로 그대는 육화를 얻었으니, 이제 수난을 받으라.
recumbens inquit dormisti ut leo, quando iacuit in sepulchro uelut quodam corporis sui somno quietus, sicut ipse ait: ego dormiui et requieui et surrexi, quoniam dominus suscipiet me. unde et Iacob ait: quis suscitabit eum? hoc est: quem dominus suscipiet.
"엎드려," 그가 말하기를, "네가 사자처럼 잠들었도다" 함은, 주님께서 무덤에 누우사 마치 당신 육신의 잠처럼 평온하셨을 때를 뜻하니, 그분께서 친히 말씀하신 바와 같다. "내가 누워 자고 깨어났으니 주님께서 나를 붙들어 주심이로다." 그리하여 야겁도 말하기를 "누가 그를 깨우리오? "하였으니, 이는 곧 "주님께서 붙들어 주실 분"이라는 뜻이다.
quis est alius qui resuscitet, nisi ipse se sua patrisque resuscitet potestate? uideo natum auctoritate propria, uideo mortuum propria uoluntate, uideo dormientem potestate propria.
자신을 자기와 아버지의 권능으로 다시 살리실 분 외에, 달리 누가 다시 살리겠는가? 나는 그분이 친히 권능으로 태어나신 것을 보고, 친히 의지로 죽으신 것을 보며, 친히 권능으로 잠드신 것을 본다.
qui omnia suo fecit arbitrio cuius alterius ut resurgat egebit auxiliis? ipse igitur resurrectionis suae auctor est, qui mortis est arbiter, qui expectatur a gentibus.
모든 것을 당신의 뜻대로 행하신 분이, 다시 살아나기 위해 다른 누구의 도움을 필요로 하겠는가? 그러므로 죽음의 지배자이시며 모든 민족들이 기다리는 분이신 그분이야말로 정녕 당신 부활의 창시자이시다.