[PAULUS libro uicensimo primo ad edictum. ] §6.1.35.prEt ex diuerso si petitor lite contestata usum fructum legauerit, ex eo tempore, ex quo discessit a proprietate, fructum rationem non habendam quidam recte putant.
[파울루스, 「고시주석」 제21권.] 반대로 원고가 소송계속 후에 용익권을 유증하였다면, 그가 소유권으로부터 (용익권을) 분리시킨 때로부터는 과실의 정산을 고려하지 않아야 한다고 일부 학자들은 올바르게 생각한다.
§6.1.35.1Ubi autem alienum fundum petii et iudex sententia declarauit meum esse, debet etiam de fructibus possessorem condemnare: eodem enim errore et de fructibus condemnaturum: non debere enim lucro possessoris cedere fructus, cum uictus sit: alioquin, ut Mauricianus ait, nec rem arbitrabitur iudex mihi restitui.
그러나 내가 타인이 점유하는 토지를 청구하고 재판관이 판결로 그것이 나의 소유라고 선언한 경우, 재판관은 점유자에 대하여 과실에 관해서도 유죄 판결을 내려야 한다. 왜냐하면 동일한 착오에 의하여 과실에 대해서도 유죄 판결을 내릴 것이기 때문이다. 점유자가 패소한 이상 과실이 그의 이익으로 귀속되어서는 안 되기 때문이다. 그렇지 않으면, 마우리키아누스가 말하듯, 재판관은 그 물건이 나에게 반환되도록 재정하지조차 않을 것이다.
et quare habeat quod non esset habiturus possessor, si statim possessionem restituisset?
또한, 점유자가 만약 즉시 점유를 반환했더라면 가지지 못했을 것을 왜 가져야 하겠는가?
§6.1.35.2Petitor possessori de euictione cauere non cogitur rei nomine, cuius aestimationem accepit: sibi enim possessor imputare debet, qui non restituit rem.
원고는 자신이 그 평가액을 수령한 물건에 관하여, 추탈에 대하여 점유자에게 담보를 제공하도록 강제되지 않는다. 물건을 반환하지 않은 점유자는 자신에게 귀책을 돌려야 하기 때문이다.
§6.1.35.3Eorum quoque, quae sine interitu diuidi non possunt, partem petere posse constat.
멸실 없이는 분할할 수 없는 물건에 관해서도, 그 일부를 청구할 수 있음은 명백하다.