[POMPONIUS libro trigensimo septimo ad Quintum Mucium. ] §49.15.5.prPostliminii ius competit aut in bello aut in pace.
[폼포니우스, 『퀸투스 무키우스 주해』 제37권으로부터] 복권의 권리는 전쟁에서나 평화에서나 인정된다.
§49.15.5.1In bello, cum hi, qui nobis hostes sunt, aliquem ex nostris ceperunt et intra praesidia sua perduxerunt: nam si eodem bello is reuersus fuerit, postliminium habet, id est perinde omnia restituuntur ei iura, ac si captus ab hostibus non esset.
전쟁에서는 우리에게 적인 자들이 우리 측 사람 중 누군가를 붙잡아 그들의 수비대 내부로 끌고 갔을 때 (인정된다). 왜냐하면 만일 같은 전쟁 중에 그가 귀환한다면, 그는 복권의 권리를 가지며, 즉 그가 적에게 붙잡히지 않았던 것처럼 모든 권리가 그에게 똑같이 회복되기 때문이다.
antequam in praesidia perducatur hostium, manet ciuis.
적의 수비대로 끌려가기 전에는 그는 시민으로 남는다.
tunc autem reuersus intellegitur, si aut ad amicos nostros perueniat aut intra praesidia nostra esse coepit.
그러나 그가 우리의 우방에게 도달하거나 혹은 우리의 수비대 내부에 있기 시작할 때에만 귀환한 것으로 이해된다.
§49.15.5.2In pace quoque postliminium datum est: nam si cum gente aliqua neque amicitiam neque hospitium neque foedus amicitiae causa factum habemus, hi hostes quidem non sunt, quod autem ex nostro ad eos peruenit, illorum fit, et liber homo noster ab eis captus seruus fit et eorum: idemque est, si ab illis ad nos aliquid perueniat.
평화 시에도 또한 복권의 권리가 부여된다. 왜냐하면 우리가 어떤 민족과 우호도, 손님 대접의 관계도, 우호를 목적으로 체결된 조약도 맺고 있지 않다면, 이들은 비록 적은 아닐지라도 우리 측의 것이 그들에게 도달했을 때 그것은 그들의 것이 되며, 그들에게 붙잡힌 우리의 자유인은 그들의 노예가 되기 때문이다. 그리고 그들로부터 우리에게 무언가가 도달했을 때에도 마찬가지이다.
hoc quoque igitur casu postliminium datum est.
따라서 이 경우에도 또한 복권의 권리가 부여된다.
§49.15.5.3Captiuus autem si a nobis manumissus fuerit et peruenerit ad suos, ita demum postliminio reuersus intellegitur, si malit eos sequi quam in nostra ciuitate manere.
그러나 포로가 우리에 의해 해방되어 그의 동포에게 도달했을 때, 그가 우리의 시민 사회에 머무는 것보다 그들을 따르기를 더 원할 때에만 복권에 의해 귀환한 것으로 이해된다.
et ideo in Atilio Regulo, quem Carthaginienses Romam miserunt, responsum est non esse eum postliminio reuersum, quia iurauerat Carthaginem reuersurum et non habuerat animum Romae remanendi.
그리하여 카르타고인들이 로마로 보낸 아틸리우스 레굴루스에 관해서는, 그가 카르타고로 돌아갈 것을 선서했고 로마에 머물 마음이 없었기 때문에 복권에 의해 귀환한 것이 아니라는 답변이 내려졌다.
et ideo in quodam interprete Menandro, qui posteaquam apud nos manumissus erat, missus est ad suos, non est uisa necessaria lex, quae lata est de illo, ut maneret ciuis Romanus: nam siue animus ei fuisset remanendi apud suos, desineret esse ciuis, siue animus fuisset reuertendi, maneret ciuis, et ideo esset lex superuacua.
그리고 그리하여 우리 측에서 해방된 후 그의 동포에게 보내진 어떤 통역관 메난드로스에 관해서는, 그가 로마 시민으로 남도록 그에 대해 제정된 법률은 필요하지 않은 것으로 여겨졌다. 왜냐하면 만일 그에게 동포들 곁에 머물 마음이 있었다면 그는 시민이기를 그쳤을 것이고, 만일 돌아올 마음이 있었다면 시민으로 남았을 것이므로, 따라서 그 법률은 불필요한 것이 되었을 것이기 때문이다.