[IDEM libro quarto decimo ad Plautium. ] §46.8.15.prAmplius non peti uerbum Labeo ita accipiebat, si iudicio petitum esset.
[같은 저자, 『플라우티우스 주해』 제14권] 라베오는 ‘더 이상 청구되지 않을 것’이라는 문구를, 재판을 통해 청구된 경우에 그러하다고 이와 같이 이해했다.
si autem in ius eum uocauerit et satis iudicio sistendi causa acceperit, iudicium tamen coeptum non fuerit, ego puto non committi stipulationem amplius non peti: hic enim non petit, sed petere uult.
그러나 만약 누군가가 상대방을 법정으로 소환하고 출두를 위한 보증을 받았으나, 그럼에도 재판이 개시되지 않았다면, 나는 ‘더 이상 청구되지 않을 것’이라는 문답약정이 위약이 되지 않는다고 생각한다. 왜냐하면 이 사람은 청구하고 있는 것이 아니라 청구하고자 할 뿐이기 때문이다.
si uero soluta esset pecunia, licet sine iudicio, committitur stipulatio: nam et si quis aduersus petentem compensatione deductioneue usus sit, recte dictum est petisse eum uideri et stipulationem committi amplius non peti.
하지만 비록 재판이 없었더라도 돈이 지급되었다면 문답약정은 위약이 된다. 왜냐하면 청구하는 사람에 맞서 상계나 공제를 주장한 사람도 청구한 것으로 여겨지며 ‘더 이상 청구되지 않을 것’이라는 문답약정이 위약이 된다고 말하는 것이 옳기 때문이다.
nam et heres, qui damnatus non petere, si horum quicquam fecisset, ex testamento tenetur.
실제로 청구하지 않도록 의무 지워진 상속인도 만약 이것들 중 어느 하나라도 행했다면 유언에 따라 책임을 지게 된다.