[IAUOLENUS libro quarto decimo epistularum. ] §45.3.36.prQuod seruus stipulatus est, quem dominus pro derelicto habebat, nullius est momenti, quia qui pro derelicto rem habet, omnimodo a se reiecit nec potest eius operibus uti, quem eo iure ad se pertinere noluit.
[야볼레누스, 서간집 제14권] 주인이 유기된 것으로 취급한 노예가 약정한 것은 아무런 효력이 없다. 왜냐하면 물건을 유기된 것으로 취급하는 자는 그것을 전적으로 자신으로부터 포기한 것이며, 그러한 법적 상태하에서 자신에게 속하기를 원치 않았던 자의 노동을 이용할 수는 없기 때문이다.
quod si ab alio adprehensus est, stipulatione ei adquirere poterit: nam et haec genere quodam donatio est.
그러나 만약 그 노예가 다른 사람에 의해 점유되었다면, 그는 약정을 통해 그 사람을 위해 권리를 취득할 수 있다. 왜냐하면 이것 역시 일종의 증여이기 때문이다.
inter hereditarium enim seruum et eum, qui pro derelicto habetur, plurimum interest, quoniam alter hereditatis iure retinetur, nec potest relictus uideri qui uniuerso hereditatis iure continetur, alter uoluntate domini derelictus non potest uideri ad usum eius pertinere, a quo relictus est.
왜냐하면 상속재산에 속하는 노예와 유기된 것으로 취급되는 노예 사이에는 매우 큰 차이가 있기 때문이다. 전자는 상속법에 의해 유지되며, 상속법의 총체에 포함되는 자가 유기된 것으로 간주될 수는 없는 반면, 후자는 주인의 의사에 의해 유기된 것이므로 자신을 유기한 자의 이용에 속하는 것으로 간주될 수는 없기 때문이다.