[IDEM libro quarto quaestionum. ] §45.1.116.prDecem stipulatus a Titio postea, quanto minus ab eo consequi posses, si a Maeuio stipularis, sine dubio Maeuius uniuersi periculum potest subire.
[같은 이, 『법문집』 제4권] 내가 티티우스로부터 10을 문답약정한 후, 나중에 그로부터 회수할 수 있는 금액에 미달하는 만큼을 마에비우스로부터 약정한다면, 의심할 여지 없이 마에비우스는 전액의 위험을 부담할 수 있다.
sed et si decem petieris a Titio, Maeuius non erit solutus, nisi iudicatum Titius fecerit.
그러나 그대가 티티우스에게 10을 청구하더라도, 티티우스가 판결을 이행하지 않는 한 마에비우스는 면책되지 않는다.
PAULUS notat: non enim sunt duo rei Maeuius et Titius eiusdem obligationis, sed Maeuius sub condicione debet, si a Titio exigi non poterit: igitur nec Titio conuento Maeuius liberatur (qui an debiturus sit, incertum est) et soluente Titio non liberatur Maeuius (qui nec tenebatur), cum condicio stipulationis deficit, nec Maeuius pendente stipulationis condicione recte potest conueniri: a Maeuio enim ante Titium excussum non recte petetur.
파울루스는 다음과 같이 주석한다. 마에비우스와 티티우스는 동일한 채무의 두 공동채무자인 것이 아니라, 마에비우스는 ‘만약 티티우스로부터 징수할 수 없다면’이라는 조건 하에 채무를 지기 때문이다. 따라서 티티우스가 소송을 제기당했더라도 마에비우스가 면책되는 것이 아니며(그가 채무를 지게 될지 여부는 불확실하다), 티티우스가 변제하더라도 문답약정의 조건이 불성취되는 것이므로 마에비우스(당초 구속되어 있지도 않았던 자)가 면책되는 것도 아니다. 또한 문답약정의 조건이 미결인 동안에는 마에비우스에 대해 정당하게 소송을 제기할 수 없다. 티티우스에 대해 먼저 추심을 시도하기 전에는 마에비우스에게 정당하게 청구할 수 없기 때문이다.