[ULPIANUS libro septuagensimo tertio ad edictum. ] §42.8.10.11Si impubes patri heres extiterit eiusque mortui bona ueneant, separatione impetrata utriusque fraus erit reuocanda, pupilli uel etiam tutoris, item curatoris. §42.8.10.12Si, cum in diem deberetur, fraudator praesens soluerit, dicendum erit in eo, quod sensi commodum in repraesentatione, in factum actioni locum fore: nam praetor fraudem intellegit etiam in tempore fieri. §42.8.10.13Si cui solutum quidem non fuerit, sed in uetus creditum pignus acceperit, hac actione tenebitur, ut est saepissime constitutum. §42.8.10.14Si, cum mulier fraudandorum creditorum consilium inisset, marito suo eidemque debitori in fraudem creditorum acceptum debitum fecerit dotis constituendae causa, locum habet haec actio et per hanc omnis pecunia, quam maritus debuerat, exigitur nec mulier de dote habet actionem: neque enim dos in fraudem creditorum constituenda est: et hoc certo certius est et saepissime constitutum.
만일 미성년자가 부친의 상속인이 되고 그 망자의 재산이 매각되는 경우, 재산 분리가 인정되었다면, 양자 즉 피후견인 또는 후견인의, 나아가 보좌인의 사해행위도 취소되어야 한다.\n 만일 기한부로 채무를 지고 있었을 때 사해자가 기한 전에 즉시 변제했다면, 즉시 변제로 인해 누린 이익의 한도 내에서 사실에 기한 소송이 인정된다고 말해야 한다. 왜냐하면 법무관은 시간과 관련해서도 사해가 발생한다고 이해하기 때문이다.\n 만일 누군가에게 변제가 이루어지지는 않았으나 이전 채권을 위해 질권을 설정받았다면, 아주 자주 규정되어 온 바와 같이 그는 이 소송에 의해 책임을 지게 될 것이다.\n 만일 여성이 채권자들을 사해할 계획을 세우고, 지참금을 설정할 목적으로 자신의 남편이자 채무자인 자에게 채권자들을 사해하여 채무면제를 해주었다면, 이 소송이 적용되며 이를 통해 남편이 빚지고 있던 모든 돈이 징수되고 여성은 지참금에 관한 소권을 갖지 못한다. 왜냐하면 지참금은 채권자들을 사해하여 설정되어서는 안 되기 때문이다. 그리고 이것은 확실한 것보다 더 확실하며 매우 자주 규정되어 왔다.
exitus autem actionis erit, ut stipulatio, quae accepta facta fuerat, ex integro interponatur. §42.8.10.15Per hanc actionem et usus fructus et huiusmodi stipulatio: 'in annos singulos dena dari spondes?' exigi potest. §42.8.10.16Si debitorem meum et complurium creditorum consecutus essem fugientem secum ferentem pecuniam et abstulissem ei id quod mihi debeatur, placet Iuliani sententia dicentis multum interesse, antequam in possessionem bonorum eius creditores mittantur, hoc factum sit an postea: si ante, cessare in factum actionem, si postea, huic locum fore. §42.8.10.17Si ex constitutione diui Marci bona sint addicta alicui libertatium conseruandarum causa, dicendum erit actionem cessare: ita enim succedunt, ut rata sint, quae pater familias gesserat. §42.8.10.18Annus huius in factum actionis computabitur ex die uenditionis bonorum. §42.8.10.19Per hanc actionem res restitui debet cum sua scilicet causa. §42.8.10.20Et fructus, non tantum qui percepti sunt, uerum etiam hi, qui percipi potuerunt a fraudatore, ueniunt, sed cum aliquo modo, scilicet ut sumptus facti deducantur: nam arbitrio iudicis non prius cogendus est rem restituere, quam si impensas necessarias consequatur: idemque erit probandum et si quis alios sumptus ex uoluntate fideiussorum creditorumque fecerit. §42.8.10.21Partum quoque in hanc actionem uenire puto uerius esse. §42.8.10.22Praeterea generaliter sciendum est ex hac actione restitutionem fieri oportere in pristinum statum, siue res fuerunt siue obligationes, ut perinde omnia reuocentur, ac si liberatio facta non esset.
이 소송의 결과는 영수선언이 행해졌던 문답약정이 처음부터 다시 체결되는 것이 될 것이다.\n 이 소송을 통해 용익권 및 "매년 십씩 지급할 것을 약속하는가?"와 같은 문답약정도 청구할 수 있다.\n 만일 나와 여러 채권자들의 채무자가 돈을 지니고 도망치는 것을 내가 뒤쫓아가서 나에게 지급되어야 할 것을 그로부터 빼앗았다면, 율리아누스의 견해가 지지된다. 그는 채권자들이 그의 재산의 점유를 허용받기 전에 이 행위가 행해졌는지 아니면 그 후에 행해졌는지에 따라 큰 차이가 있다고 말한다. 즉, 전자의 경우에는 사실에 기한 소송이 적용되지 않으며, 후자의 경우에는 적용될 여지가 있다는 것이다.\n 만일 신군 마르쿠스의 칙령에 따라 노예 해방을 유지할 목적으로 재산이 누군가에게 양도되었다면, 소송이 적용되지 않는다고 말해야 한다. 왜냐하면 가주가 행했던 일들이 유효하도록 그들이 상속하기 때문이다.\n 이 사실에 기한 소송의 일 년 기한은 재산 매각의 날부터 기산된다.\n 이 소송을 통해 물건은 당연히 그 부수적 이익과 함께 반환되어야 한다.\n 그리고 과실에 관해서도, 단지 수취된 것뿐만 아니라 사해자에 의해 수취될 수 있었던 것까지 포함되지만, 일정한 조정을 거친다. 즉, 지출된 비용이 공제된다. 왜냐하면 심판관의 재량에 따라, 필요비를 돌려받지 못한다면 그는 물건을 반환하도록 강제되어서는 안 되기 때문이다. 그리고 보증인들과 채권자들의 동의에 따라 다른 비용들을 지출한 경우에도 동일하게 인정되어야 한다.\n 자식 또한 이 소송의 대상에 포함된다고 보는 것이 더 타당하다.\n 나아가 일반적으로 알아야 할 것은, 이 소송에 기초하여 그것이 물건이든 채무이든 원상회복이 이루어져야 하며, 마치 채무 면제가 행해지지 않았던 것처럼 모든 것이 취소되어야 한다는 점이다.
propter quod etiam medii temporis commodum, quod quis consequeretur liberatione non facta, praestandum erit, dum usurae non praestentur, si in stipulatum deductae non fuerunt, aut si talis contractus fuit, in quo usurae deberi potuerunt etiam non deductae. §42.8.10.23Si condicionalis fuit obligatio, cum sua condicione, si in diem, cum sua die restauranda est.
이 때문에 채무 면제가 행해지지 않았더라면 얻었을 중간 기간의 이익 또한 제공되어야 한다. 단, 문답약정에 포함되지 않았다면 이자는 제공되지 않으며, 혹은 포함되지 않았더라도 이자가 발생할 수 있는 성격의 계약이었던 경우가 아니라면 그러하다.\n 만일 채무가 조건부였다면 그 조건과 함께, 기한부였다면 그 기한과 함께 회복되어야 한다.
si tamen ea erat, cuius dies finitur, potest dici restitutionem intra id tempus posse postulari, quod tempus supererat obligationi, non utique intra annum. H §42.8.10.24aec actio post annum de eo, quod ad eum peruenit, aduersus quem actio mouetur, competit: iniquum enim praetor putauit in lucro morari eum, qui lucrum sensit ex fraude: idcirco lucrum ei extorquendum putauit.
다만, 만일 그것이 기한이 만료됨으로써 소멸하는 채무였다면, 원상회복은 반드시 일 년 이내가 아니라 그 채무에 남아있던 기간 내에 청구될 수 있다고 말할 수 있다.\n 이 소송은 일 년이 지난 후에는 소송이 제기되는 상대방에게 도달한 것의 한도 내에서 인정된다. 왜냐하면 법무관은 사해로부터 이익을 누린 자가 그 이익을 그대로 가지고 있는 것을 부당하다고 여겼고, 따라서 그 이익은 그로부터 빼앗겨야 한다고 생각했기 때문이다.
siue igitur ipse fraudator sit, ad quem peruenit, siue alius quiuis, competit actio in id quod ad eum peruenit doloue malo eius factum est, quo minus perueniret. H §42.8.10.25aec actio heredi ceterisque successoribus competit: sed et in heredes similesque personas datur.
그러므로 도달한 자가 사해자 자신이든 혹은 다른 누구이든 간에, 그에게 도달한 것 또는 그에게 도달하는 것을 방해하기 위해 그의 악의로 인해 행해진 행위의 한도 내에서 소송이 인정된다.\n 이 소송은 상속인 및 기타 승계인들에게 귀속된다. 또한 상속인들 및 그와 유사한 인물들에 대해서도 부여된다.