[PAULUS libro quarto ad Sabinum. ] §40.4.10.prSi peculium praelegatum est et uicarius liber esse iussus sit, liberum eum esse constat.
[파울루스, 사비누스 주해 제4권] 특유재산이 선유증되었고 하급 노예가 자유롭게 될 것이 명령되었다면, 그가 자유롭게 됨은 확립된 사실이다.
multum enim interest inter genus et speciem: speciem enim eximi de genere placet: quod est in peculio legato et uicario manumisso.
왜냐하면 유(類)와 종(種) 사이에는 큰 차이가 있기 때문이다. 즉, 종은 유에서 제외되는 것으로 합의되어 있다. 이 점은 유증된 특유재산과 해방된 하급 노예의 경우에 해당한다.
§40.4.10.1Si seruus legatus liber esse iussus est, liber est.
유증된 노예가 자유롭게 될 것이 명령되었다면, 그는 자유롭다.
sed si prius liber esse iussus, postea legatus sit, si quidem euidens uoluntas sit testatoris, quod ademit libertatem, cum placeat hodie etiam libertatem adimi posse, legato eum cedere puto: quod si in obscuro sit, tunc fauorabilius respondetur liberum fore.
그러나 만약 먼저 자유롭게 될 것이 명령되고 나중에 유증되었다면, 오늘날에는 자유를 박탈하는 것도 가능하다고 인정되므로, 만약 그가 자유를 박탈했다는 유언자의 의사가 명백하다면, 나는 그 노예가 유증에 굴복한다고 생각한다. 하지만 만약 의사가 불명확하다면, 그때는 그가 자유롭게 될 것이라고 답변하는 편이 더 호의적이다.