[ULPIANUS libro quinquagensimo secundo ad edictum. ]
[울피아누스, 고시주해 제52권.] 피후견인에 관하여 질문이 제기되었다.
§39.1.5.prDe pupillo quaesitum est: et Iulianus libro duodecimo digestorum scripsit pupillo non esse operis noui nuntiationis executionem dandam, nisi ad ipsius priuatum commodum res pertineat, ueluti si luminibus eius officiatur aut prospectui obsit.
율리아누스는 『학설휘찬』 제12권에서 피후견인 자신의 사적인 이익에 그 사안이 관련되지 않는 한, 피후견인에게 신축공사통고의 집행권이 부여되어서는 안 된다고 썼다. 예를 들어 그의 채광이 방해받거나 전망이 가려지는 경우와 같다.
non aliter autem pupilli rata habebitur nuntiatio quam intercedente tutore auctore.
그러나 후견인이 개입하여 수권하지 않는 한 피후견인의 통고는 유효한 것으로 인정되지 않는다.
§39.1.5.1Seruo autem opus nouum nuntiari potest, ipse uero nuntiare non potest neque nuntiatio ullum effectum habet.
노예에게는 신축공사를 통고할 수 있으나, 노예 스스로는 통고할 수 없으며 그 통고는 아무런 효력도 가지지 못한다.
§39.1.5.2Nuntiationem autem in re praesenti faciendam meminisse oportebit, id est eo loci, ubi opus fiat, siue quis aedificet siue inchoet aedificare.
또한 통고는 현장에서, 즉 누군가가 건축을 하거나 건축을 시작하는 공사 장소에서 행해져야 함을 기억해야 한다.
§39.1.5.3Nuntiari autem non utique domino oportet: sufficit enim in re praesenti nuntiari ei, qui in re praesenti fuerit, usque adeo, ut etiam fabris uel opificibus, qui eo loci operantur, opus nouum nuntiari possit.
그리고 반드시 소유자에게 통고해야 하는 것은 아니다. 현장에 있는 자에게 현장에서 통고하는 것으로 충분하며, 그 장소에서 일하는 장인이나 노동자에게도 신축공사를 통고할 수 있을 정도이다.
et generaliter ei nuntiari opus nouum potest, qui in re praesenti fuit domini operisue nomine, neque refert, quis sit iste uel cuius condicionis qui in re praesenti fuit: nam et si seruo nuntietur uel mulieri uel puero uel puellae, tenet nuntiatio: sufficit enim in re praesenti operis noui nuntiationem factam sic, ut domino possit renuntiari.
일반적으로 소유자나 공사의 명의로 현장에 있었던 자에게 신축공사를 통고할 수 있으며, 현장에 있었던 자가 누구인지 또는 어떤 신분인지는 중요하지 않다. 왜냐하면 노예나 여성, 소년이나 소녀에게 통고된 경우라도 그 통고는 효력이 있기 때문이다. 소유자에게 전달될 수 있는 방식으로 신축공사통고가 현장에서 행해지면 충분하다.
§39.1.5.4Si quis forte in foro domino opus nouum nuntiat, hanc nuntiationem nullius esse momenti exploratissimum est: in re enim praesenti et paene dixerim ipso opere, hoc est in re ipsa, nuntiatio facienda est: quod idcirco receptum est, ut confestim per nuntiationem ab opere discedatur.
만약 누군가가 광장에서 소유자에게 신축공사를 통고한다면, 이 통고는 아무런 효력이 없음이 매우 명백하다. 통고는 현장에서, 그리고 거의 공사 자체의 장소에서, 즉 그 실물 위에서 행해져야 하기 때문이다. 이는 통고를 통해 즉시 공사로부터 물러나도록 하기 위해 채택된 것이다.
ceterum si alibi fiat nuntiatio, illud incommodi sequitur, quod, dum uenitur ad opus si quid fuerit operis per ignorantiam factum, euenit, ut contra edictum praetoris sit factum.
그렇지 않고 다른 곳에서 통고가 행해진다면, 공사 현장에 도착하는 동안 알지 못하여 어떠한 공사가 행해진 경우, 그것이 프라이토르의 고시에 반하여 행해진 결과가 되는 불이익이 따른다.
§39.1.5.5Si plurium res sit, in qua opus nouum fiat et uni nuntietur, recte facta nuntiatio est omnibusque dominis uidetur denuntiatum: sed si unus aedificauerit post operis noui nuntiationem, alii, qui non aedificauerint, non tenebuntur: neque enim debet nocere factum alterius ei qui nihil fecit.
만약 신축공사가 진행 중인 물건이 여러 사람의 공유이고 그중 한 사람에게 통고가 행해졌다면, 통고는 적법하게 행해진 것이며 모든 소유자에게 통고된 것으로 간주된다. 그러나 신축공사통고 후에 공유자 중 한 사람이 건축을 계속한 경우, 건축을 하지 않은 다른 공유자들은 책임을 지지 않는다. 타인의 행위가 아무것도 하지 않은 사람에게 해가 되어서는 안 되기 때문이다.
§39.1.5.6Si plurium dominorum rei opus noceat, utrum sufficiet unius ex sociis nuntiatio an uero omnes nuntiare debeant? et est uerius unius nuntiationem omnibus non sufficere, sed esse singulis nuntiare necesse, quia et fieri potest, ut nuntiatorum alter habeat, alter non habeat ius prohibendi.
만약 공사가 여러 소유자의 물건에 피해를 준다면, 공유자 중 한 사람의 통고로 충분한가 아니면 모두가 통고해야 하는가? 한 사람의 통고가 모두에게 충분하지 않으며 각자가 통고해야 할 필요가 있다는 것이 더 옳다. 왜냐하면 통고를 하는 사람들 중 한 사람은 금지할 권리를 가지고 있으나 다른 사람은 가지지 못하는 경우가 있을 수 있기 때문이다.
§39.1.5.7Si quis ipsi praetori uelit opus nouum nuntiare, debet, ut interim testetur non posse se nuntiare: et si nuntiauit postea, et quod retro aedificatum erit destruendum erit, quasi repetito die nuntiatione facta.
만약 누군가가 프라이토르 자신에게 신축공사를 통고하고자 한다면, 그는 임시로 자신이 통고할 수 없음을 증명해 두어야 한다. 그리고 그가 나중에 통고했다면, 마치 기일이 소급되어 통고가 이루어진 것처럼, 그 이전에 건축된 것도 철거되어야 한다.
§39.1.5.8Sed et si in aedes nostras quis immittit aut in loco nostro aedificet, aequum est nos operis noui nuntiatione ius nostrum nobis conseruare.
또한 누군가가 우리의 가옥에 무언가를 끼워 넣거나 우리의 토지에 건축을 한다면, 우리가 신축공사통고로 우리의 권리를 보전하는 것이 공평하다.
§39.1.5.9Et belle Sextus Pedius definiit triplicem esse causam operis noui nuntiationis, aut naturalem aut publicam aut impositiciam: naturalem, cum in nostras aedes quid immittitur aut aedificatur in nostro, publicam causam, quotiens leges aut senatus consulta constitutionesque principum per operis noui nuntiationem tuemur, impositiciam, cum quis postea, quam ius suum deminuit, alterius auxit, hoc est postea, quam seruitutem aedibus suis imposuit, contra seruitutem fecit.
그리고 섹스투스 페디우스는 신축공사통고의 원인에는 자연적, 공적, 부가적 세 가지가 있다고 훌륭하게 정의했다. 자연적이란 우리의 가옥에 무언가가 끼워 넣어지거나 우리의 토지에 건축되는 경우이고, 공적 원인이란 법률이나 원인회 결의, 황제의 칙법을 신축공사통고를 통해 수호할 때이며, 부가적이란 누군가가 자신의 권리를 축소하고 타인의 권리를 확장한 후에, 즉 자신의 가옥에 지역권을 설정한 후에 그 지역권에 반하는 행위를 한 경우이다.