[PAULUS libro sexto ad legem Iuliam et Papiam. ] §36.2.24.prSi penum heres dare damnatus sit uel fundum et, si non dedisset, decem, ego accepi et penum legatam et translatam esse in decem, si noluerit penum heres dare, et tunc pecuniam deberi, cum interpellatus fundum non dedisset, et, si interea decesserit legatarius, tunc heredi eius non nisi fundum deberi.
[바울루스, 『율리우스와 파피우스법 주해』 제6권] 만약 상속인이 식료품 혹은 토지를 인도하도록 의무 지워지고, '만약 인도하지 않았다면, 십[을 인도할 것]'이라고 된 경우, 나는 식료품이 유증된 것이며 상속인이 식료품 인도를 원하지 않는다면 그것이 십으로 전환되는 것이고, 촉구를 받았음에도 토지를 인도하지 않았을 때 비로소 금전이 채무가 되며, 만약 그사이에 수증자가 사망한다면 그때 그의 상속인에게는 토지만이 채무가 된다고 이해했다.
namque cum dictum est: 'at Publicius fundum dato', perfectum est legatum et cum dicit: 'si non dederit, centum dato', sub condicione fundi legatum ademptum uideri eo casu, quo centum deberi coeperint.
왜냐하면 '푸블리키우스는 토지를 줄지어다'라고 말해졌을 때 유증은 완성된 것이며, '만약 주지 않았다면, 백을 줄지어다'라고 말할 때, 백이 채무가 되기 시작하는 그 경우에 토지의 유증은 조건부로 철회된 것으로 간주되기 때문이다.
quorum quia condicio uiuo legatario non exstiterit, forte quia interpellatus heres non sit, euenit, ut ademptio nihil egerit fundique legatum durauerit.
이것들의 조건이 수증자의 생전에, 아마도 상속인이 촉구받지 않았기 때문에 성취되지 않았다면, 철회는 아무런 효력도 내지 못하고 토지의 유증이 계속 존속하는 결과가 된다.
§36.2.24.1Plane si sic legatum sit: 'si penum non dederit, decem dato', dicimus non esse penum legatum.
분명히, 만약 '만약 식료품을 주지 않는다면, 십을 줄지어다'라고 유증되어 있다면, 우리는 식료품이 유증된 것이 아니라고 말한다.