Humanitext Reader

유스티니아누스 1세 · 학설휘찬 §35.2.88.pr-35.2.88.3

조건부 유증의 자기모순과 유보분 계산

9271개 구절 중 5533번째 · 라틴어

요약

조건부 유증에 있어서의 자기모순(거짓말쟁이 패러독스)의 해결법에 대해 논하고, 무조건 유증과 조건부 유증의 가치에 차이가 있는 경우 팔키디우스법상의 계산(되돌려줄 비율)을 설명한다.

[AFRICANUS libro quinto quaestionum. ] §35.2.88.prQui quadringenta habebat, trecenta legauit: deinde fundum tibi dignum centum aureis sub hac condicione legauit, si legi Falcidiae in testamento suo locus non esset: quaeritur, quid iuris est.
[아프리카누스, 문제집 제5권으로부터] 400의 재산을 가졌던 자가 300을 유증했다. 그 후 당신에게, 만약 자신의 유언에서 팔키디우스법이 적용될 여지가 없다면이라는 조건 하에 100아우레우스 가치가 있는 토지를 유증했다. 법적 판단이 무엇인지가 질문된다.
dixi τῶν ἀπόρων hanc quaestionem esse, qui tractatus apud dialecticos τοῦ ψεγλομέΝΟΥ dicitur.
나는 이 문제가 이른바 '해결 불가능한 문제들' 중 하나이며, 변증학자들 사이에서 '거짓말쟁이 패러독스'라고 불리는 논의에 속한다고 말했다.
etenim quidquid constituerimus uerum esse, falsum repperietur.
실제로 우리가 어느 쪽을 참이라고 결정하든, 그것은 거짓으로 판명될 것이다.
namque si legatum tibi datum ualere dicamus, legi Falcidiae locus erit ideoque deficiente condicione non debebitur.
왜냐하면 당신에게 주어진 유증이 유효하다고 말한다면, 팔키디우스법이 적용될 것이고, 따라서 조건이 불성취됨으로써 유증이 지급될 필요가 없게 되기 때문이다.
rursus si, quia condicio deficiat, legatum ualiturum non sit, legi Falcidiae locus non erit: porro si legi locus non sit, exsistente condicione legatum tibi debebitur.
반대로, 조건이 불성취하기 때문에 유증이 유효하지 않게 된다면, 팔키디우스법이 적용될 여지는 없을 것이다. 나아가 만약 법이 적용될 여지가 없다면, 조건이 성취됨으로써 유증이 당신에게 지급되어야 할 것이다.
cum autem uoluntatem testatoris eam fuisse appareat, ut propter tuum legatum ceterorum legata minui nollet, magis est, ut statuere debeamus tui legati condicionem defecisse.
그러나 유언자의 의사는 당신에 대한 유증 때문에 다른 사람들의 유증이 감액되는 것을 원치 않았다는 점이 분명하므로, 당신의 유증의 조건은 불성취되었다고 결정해야 마땅하다.
§35.2.88.1Quid ergo dicemus, si ducenta legauit et tibi similiter sub eadem condicione ducenta legata esse proponantur? nam aut exstitisse aut defecisse legati tui condicionem, ut aut totum aut nihil tibi debeatur, et iniquum et contra uoluntatem testatoris existimabitur: rursus partem deberi rationi non congruit, quando necesse est totius legati condicionem uel exstitisse uel defecisse.
그렇다면 만약 그가 200을 유증했고, 당신에게도 마찬가지로 동일한 조건 하에 200이 유증되었다고 가정된다면, 우리는 무엇이라 말하겠는가? 왜냐하면 당신의 유증의 조건이 성취되었거나 불성취되었고, 그 결과 전부가 지급되어야 하거나 아무것도 지급되지 않아야 한다는 것은, 불공정하며 유언자의 의사에도 반하는 것으로 여겨질 것이기 때문이다. 반대로, 유증 전체의 조건이 성취되었거나 불성취되었음이 필연적인 이상, 일부가 지급되어야 한다는 것은 이치에 맞지 않는다.
ergo per exceptionem doli mali tota ea res temperanda erit.
그러므로 악의의 항변을 통해 이 사안 전체가 조정되어야 할 것이다.
§35.2.88.2Quare cum quis tale quid consequi uelit, sic consequetur: 'si quo amplius legaui uel legauero, quam per legem Falcidiam licebit, tum quantum ad supplendum quadrantem deduci oportet, ex eo legato quod Titio dedi heres meus damnas esto dare'. §35.2.88.3Qui ducenta in bonis relinquebat, legauit mihi centum praesenti die, tibi aeque centum sub condicione: post aliquantum temporis exstitit condicio, ita tamen, ut ex reditu eius summae, quae tibi relicta est, non amplius quam uiginti quinque reciperet.
그러므로 누군가 그러한 효과를 달성하고자 원한다면 다음과 같이 달성할 것이다: '만약 내가 팔키디우스법에 의해 허용되는 것보다 더 많이 유증했거나 유증하게 된다면, 그때 4분의 1을 채우기 위해 공제되어야 하는 만큼을, 내가 티티우스에게 준 그 유증으로부터 나의 상속인은 지급할 의무를 진다.' 재산 중에 200을 남겼던 자가 나에게 즉시 100을 유증했고, 당신에게도 마찬가지로 조건부로 100을 유증했다. 얼마간의 시간이 지난 후에 조건이 성취되었으나, 다만 당신에게 남겨진 그 금액의 수익으로부터 상속인이 25를 초과하여 거두지 못하는 방식으로 성취되었다.
legis Falcidiae ratio ita habenda erit heredi, ut uiginti quinque conferre ei debeamus et amplius fructus quinquaginta medii temporis, qui uerbi gratia efficient quinque.
팔키디우스법의 계산은 상속인을 위해 다음과 같이 행해져야 한다: 즉, 우리가 상속인에게 25를 되돌려주어야 하고, 추가로 중간 기간 동안의 50에 대한 과실을 되돌려주어야 하는데, 이는 예컨대 5가 된다고 하자.
cum igitur triginta sint conferenda, quidam putant quina dena ab utroque nostrum conferenda esse, quod minime uerum est: licet enim eandem quantitatem acceperimus, manifestum tamen est aliquanto uberius esse meum legatum.
그러므로 도합 30이 되돌려져야 할 때, 어떤 이들은 우리 양인으로부터 각각 15씩 되돌려야 한다고 생각하지만, 그것은 결코 참이 아니다. 왜냐하면 비록 우리가 동일한 액수를 받았을지라도, 나의 유증이 얼마간 더 유실하다는 것은 명백하기 때문이다.
quare statuendum erit tanto minus in tuo legato esse, quantum ex fructibus eius heres perceperit.
그러므로 당신의 유증에 속한 가치는 상속인이 그 과실로부터 취득한 만큼 적다고 결정되어야 한다.
secundum quod in proposita specie computationem ita iniri oportet, ut ex septem partibus ego quattuor, tu tres conferamus, quoniam quidem quarta pars amplius in meo, quam in tuo legato est.
이에 따르면, 제시된 사례에서 계산은 다음과 같이 개시되어야 한다: 즉, 일곱 지분 중에서 내가 넷을, 당신이 셋을 되돌려준다. 왜냐하면 실제로 나의 유증에는 당신의 유증보다 4분의 1이 더 많이 포함되어 있기 때문이다.

어휘·문법 주석

  1. §35.2.88.prτῶν ἀπόρων... τοῦ ψεγλομέΝΟΥ — 그리스어 '해결 불가능한 문제들'(아포리아) 및 '거짓말쟁이 패러독스'(프세우도메노스, 'ψεγλομέΝΟΥ'는 필사본 등의 오기)를 가리킨다. 법적 해석이 순환하여 어느 쪽의 결론을 채택하더라도 자기모순에 빠지게 되는 딜레마의 상황을 논리학(변증술) 용어를 사용하여 표현하고 있다.
  2. §35.2.88.3secundum quod in proposita specie computationem ita iniri oportet, ut ex septem partibus ego quattuor, tu tres conferamus — 각자의 분담 비율을 4:3으로 결정하는 논거. 나의 유증액(100)에 비해, 당신의 조건부 유증(100)은 조건이 미정이었던 중간에 상속인이 그 과실(25)을 수취했으므로 실질적으로 75(100 - 25)의 가치만 가진다. 따라서 실질 가치의 비율은 100:75 = 4:3이 되며, 되돌려주어야 할 합계 30 중에서 나는 4/7(약 17.14), 당신은 3/7(약 12.86)을 분담하게 된다.

이 구절 인용하기

유스티니아누스 1세, 학설휘찬 §35.2.88.pr-35.2.88.3. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/ko/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:35.2.88.pr-35.2.88.3

AI 초고 번역임과 열람 날짜를 함께 적어 주세요.

번역·주석·요약은 AI가 생성한 초고이며 독자 의견을 반영해 수정됩니다.