[IDEM libro octauo decimo digestorum. ]
[같은 저자의 학설휘찬 제18권.] 유언자가 자신의 해방노예들에게 식료와 의복을 주었다.
§34.1.16.prAlimenta et uestiaria libertis suis dedit: quaesitum est, an, quia nominatim a Moderato uno ex heredibus dari iussit testator, solus Moderatus debeat, non etiam post mortem Moderati heredes eius.
유언자가 상속인들 중 한 사람인 모데라투스로부터 제공되도록 지명하여 명하였기 때문에, 오직 모데라투스만이 의무를 지는지, 아니면 모데라투스가 사망한 후에는 그의 상속인들 또한 의무를 지는지 질문되었다.
respondit et heredes teneri.
답변하였다. 상속인들 또한 의무를 진다.
§34.1.16.1Libertis libertabusque, item quos quasque testamento codicillisue manumiserat, alimenta commoda, quae uiua praestabat, dari iusserat: item omnibus libertis libertabusque fundos: quaesitum est, an ad ea legata admitteretur liberti paterni libertus, cui scribere solebat ita: ἀπὸ ῥογφίνης ἡμετέρῳ ἀπελεγθέρῳ: epistula etiam emissa ad ordinem ciuitatis, unde oriunda erat, petierat, uti publice (quod medicus erat) salaria ei praestarentur, manifestando litteris suis eum suum esse libertum.
유언자는 자신의 남녀 해방노예들, 그리고 자신이 유언이나 보충유언으로 해방시켰던 남녀 노예들에게 그녀가 생전에 제공하던 적당한 식료가 지급되도록 명하였으며, 마찬가지로 모든 남녀 해방노예들에게 토지를 제공하도록 명하였다. 이에 그녀의 아버지의 해방노예가 해방시킨 해방노예가 그러한 유증을 받을 자격이 인정되는지 질문되었다. 그녀는 그에게 편지를 쓸 때 “로피나 출신의 우리 해방노예에게”라고 쓰는 것이 관례였으며, 또한 그녀가 태어난 도시의 참사의회에 보낸 서신을 통해서도 (그가 의사였기 때문에) 공적인 봉급이 그에게 지급되도록 청하면서, 서신에서 그가 자신의 해방노예임을 명시하였다.
respondit eum, cuius notio est, aestimaturum, ut, si quidem uiua ea et ei praestabat, nihilo minus ad fideicommissum admitteretur, aliter uero non.
답변하였다. 관할권이 있는 자가 판단할 것이며, 만약 그녀가 생전에 그에게도 그것들을 제공하고 있었다면 그 역시 신탁유증을 받을 자격이 인정되지만, 그렇지 않다면 인정되지 않는다.
§34.1.16.2Basilice libertae decem dedit, quam apud Epictetum et Callistum libertos esse uoluit, ut, cum fuerit Basilice annorum uiginti quinque, cum usuris quincuncibus restituerentur ita, ut ex usuris aleretur, prout aetatem ampliauerit: quaesitum est, an ex alio capite, quo generaliter libertis libertabusque cibaria et uestiaria et habitationem reliquit, etiam Basilice deberentur.
유언자가 해방여노예 바실리케에게 10을 주었고, 그녀가 자신의 해방노예들인 에픽테투스와 칼리스투스 밑에 있기를 원하였다. 이는 바실리케가 25세가 되었을 때 연 5푼의 이자와 함께 (그 10이) 반환되도록 하여, 그녀가 나이를 먹어감에 따라 그 이자로부터 부양을 받게 하기 위함이었다. 이에 그가 일반적으로 남녀 해방노예들에게 식료, 의복, 주거를 남긴 다른 조항에 근거하여 바실리케에게도 그것들이 지급되어야 하는지 질문되었다.
respondit secundum ea quae proponerentur non deberi, nisi hoc quoque ei datum probaretur.
답변하였다. 제시된 사실에 따르면, 이것 또한 그녀에게 주어졌음이 증명되지 않는 한 지급되지 않는다.
CLAUDIUS: quia destinauerat alimentis eius usuras pecuniae, quas specialiter ei praelegauerat.
클라우디우스: 왜냐하면 유언자가 그녀에게 특별히 미리 유증한 돈의 이자를 그녀의 부양비로 충당하도록 지정해 두었기 때문이다.
§34.1.16.3Qui societatem omnium bonorum suorum cum uxore sua per annos amplius quadraginta habuit, testamento eandem uxorem et nepotem ex filio aequis partibus heredes reliquit et ita cauit: 'item libertis meis, quos uiuus manumisi, ea quae praestabam'. quaesitum est, an et qui eo tempore, quo societas inter eos permansit, manumissi ab utrisque et communes liberti facti sunt, ea quae a uiuente percipiebant solida ex fideicommisso petere possint.
아내와 40년 이상 동안 전재산 조합 관계를 유지해 온 자가, 유언으로 그 아내와 아들의 아들(손자)을 균등한 비율의 상속인으로 지정하고 이와 같이 규정하였다. 『마찬가지로, 내가 살아있을 때 해방시킨 나의 해방노예들에게 내가 제공하던 것들을 (유증한다).』 이에 그들 사이에 조합 관계가 존속하던 시기에 쌍방에 의해 해방되어 공동의 해방노예가 된 자들 또한, 유언자가 생전에 받던 것들의 전액을 신탁유증에 근거하여 청구할 수 있는지 질문되었다.
respondit non amplius, quam quod uir pro sua parte praestabat, deberi.
답변하였다. 남편이 자신의 지분에 따라 제공하던 것 이상의 것은 지급의무가 없다.