[IDEM libro uicesimo digestorum. ] §32.0.39.pr'Pamphilo liberto hoc amplius, quam codicillis reliqui, dari uolo centum.
"해방자유민 팜필루스에게 내가 유언보칙으로 남긴 것 외에 추가로 백을 더 지급하기를 원하노라.
scio omnia, quae tibi, Pamphile, relinquo, ad filios meos peruentura, cum affectionem tuam circa eos bene perspectam habeo'. quaero, an uerbis supra scriptis Pamphili fidei commissit, ut post mortem filiis defuncti centum restituat.
팜필루스여, 내가 그대에게 남기는 모든 것이 내 아이들에게 귀속될 것임을 나는 아노라. 그들에 대한 그대의 애정을 내가 충분히 확인하였기 때문이라." 나는 위의 구절을 통해, 팜필루스의 신탁에 대하여 자신의 사후에 피상속인의 아이들에게 그 백을 반환하도록 위탁되었는지를 묻는다.
respondit secundum ea quae proponerentur non uideri quidem, quantum ad uerba testatoris pertinet, fidei commissum Pamphili, ut centum restitueret: sed cum sententiam defuncti a liberto decipi satis inhumanum est, centum ei relictos filiis testatoris debere restitui, quia in simili specie et imperator noster diuus Marcus hoc constituit.
답변하기를, 제시된 사실에 따르면 유언자의 문언에 관한 한 팜필루스에게 백을 반환하도록 하는 신탁이 설정된 것으로는 보이지 않는다. 그러나 피상속인의 의도가 해방자유민에 의해 기만당하는 것은 극히 비인도적인 일이므로, 그에게 남겨진 백은 유언자의 자녀들에게 반환되어야 한다. 왜냐하면 유사한 사례에서 우리의 황제이신 신군 마르쿠스께서도 이와 같이 결정하셨기 때문이다.
§32.0.39.1Propositum est non habentem liberos nec cognatos in discrimine uitae constitutum per infirmitatem arcessitis amicis Gaio Seio contubernali dixisse, quod uellet ei relinquere praedia quae nominasset, eaque dicta in testationem Gaium Seium redegisse etiam ipso testatore interrogato, an ea dixisset, et responso eius tali μάλιστα inserto: quaesitum est, an praedia, quae destinata essent, ex causa fideicommissi ad Gaium Seium pertinerent.
자녀도 혈족도 없는 어떤 자가 병환으로 생사의 갈림길에 서게 되었을 때, 친구들을 불러 모으고 자신의 동거인 가이우스 세이우스에게 자신이 지명한 토지들을 그에게 남기고 싶다고 말했으며, 가이우스 세이우스가 그 말들을 증서로 기록하고 유언자 본인에게도 그 말을 했는지 심문하여 그의 "그렇다(μάλιστα)"라는 대답이 삽입되었다는 사실이 제시되었다. 지정되었던 토지들이 신탁유증에 기하여 가이우스 세이우스에게 귀속되는지가 질문되었다.
respondit super hoc nec dubitandum esse, quin fideicommissum ualet.
답변하기를, 이에 대해서는 신탁유증이 유효하다는 점에 의심의 여지가 없다.
§32.0.39.2Duas filias aequis ex partibus heredes fecerat: alteri fundum praelegauerat et ab ea petierat, ut sorori suae uiginti daret: ab eadem filia petit, ut partem dimidiam fundi eidem sorori restitueret: quaesitum est, an uiginti praestari non deberent.
두 딸을 동등한 지분으로 상속인으로 지정했다. 한 딸에게 농장을 선취유증하고 그녀에게 자매에게 이십을 주도록 청구하였다. 동일한 딸에게 농장의 2분의 1을 그 자매에게 반환하도록 청구하였다. 그 이십이 지급되지 않아야 하는지가 질문되었다.
respondi non esse praestanda.
답변하기를, 지급되지 않아야 한다.