[ULPIANUS libro uicesimo quarto ad edictum. ] §25.4.1.10De inspiciendo uentre custodiendoque partu sic praetor ait: 'Si mulier mortuo marito praegnatem se esse dicet, his ad quos ea res pertinebit procuratoriue eorum bis in mense denuntiandum curet, ut mittant, si uelint, quae uentrem inspicient.
태아의 검사와 출산의 감시에 대하여 프라이토르는 다음과 같이 말한다. "만일 남편이 사망한 후 여성이 자신이 임신했다고 말한다면, 그녀는 이 일에 이해관계를 가진 자들이나 그들의 대리인에게, 그들이 원할 경우 태아를 검사할 여성들을 보낼 수 있도록 한 달에 두 번 통지하도록 주선해야 한다.
mittantur autem mulieres liberae dumtaxat quinque haeque simul omnes inspiciant, dum ne qua earum dum inspicit inuita muliere uentrem tangat.
다만 보내지는 자는 자유인 여성에 한하며 다섯 명을 초과할 수 없고, 이들 모두가 동시에 검사해야 하되, 검사하는 동안 그들 중 누구도 여성의 의사에 반하여 태아를 만져서는 안 된다.
mulier in domu honestissimae feminae pariat, quam ego constituam.
여성은 내가 지정하는 가장 정숙한 부인의 집에서 출산해야 한다.
mulier ante dies triginta, quam parituram se putat, denuntiet his ad quos ea res pertinet procuratoribusue eorum, ut mittant, si uelint, qui uentrem custodiant.
여성은 출산할 것으로 생각하는 날의 30일 전에, 이 일에 이해관계를 가진 자들이나 그들의 대리인에게, 그들이 원할 경우 태아를 감시할 자들을 보낼 수 있도록 통지해야 한다.
in quo conclaui mulier paritura erit, ibi ne plures aditus sint quam unus: si erunt, ex utraque parte tabulis praefigantur.
여성이 출산하게 될 방에는 출입구가 하나뿐이어야 하며, 만일 그 이상이 있다면 양쪽에서 판자로 막야 한다.
ante ostium eius conclauis liberi tres et tres liberae cum binis comitibus custodiant.
그 방의 문앞에서는 세 명의 자유인 남성과 세 명의 자유인 여성이 각각 두 명의 동반자를 거느리고 감시해야 한다.
quotienscumque ea mulier in id conclaue aliudue quod siue in balineum ibit, custodes, si uolent, id ante prospiciant et eos qui introierint excutiant.
그 여성이 그 방이나 다른 방 또는 목욕탕으로 갈 때마다, 감시자들은 원할 경우 이를 사전에 검사하고 그 안에 들어간 자들을 수색해야 한다.
custodes, qui ante conclaue positi erunt, si uolunt, omnes qui conclaue aut domum introierint excutiant.
방 앞에 배치된 감시자들은 원할 경우 방이나 집으로 들어가는 모든 자를 수색해야 한다.
mulier cum parturire incipiat, his ad quos ea res pertinet procuratoribusue eorum denuntiet, ut mittant, quibus praesentibus pariat.
여성이 산고를 시작할 때는 이 일에 이해관계를 가진 자들이나 그들의 대리인에게 통지하여, 그들이 참관하는 가운데 출산해야 한다.
mittantur mulieres liberae dumtaxat quinque, ita ut praeter obstetrices duas in eo conclaui ne plures mulieres liberae sint quam decem, ancillae quam sex.
보내지는 자유인 여성은 다섯 명을 초과할 수 없으며, 두 명의 산파 외에 그 방에는 자유인 여성이 열 명, 여노예가 여섯 명을 초과해서는 안 된다.
hae quae intus futurae erunt excutiantur omnes in eo conclaui, ne qua praegnas sit.
그 안에 있을 예정인 여성들은 모두, 대리 임신한 자가 없도록 그 방 안에서 수색을 받아야 한다.
'tria lumina ne minus ibi sint', scilicet quia tenebrae ad subiciendum aptiores sunt.
'그곳에 등불은 세 개 미만이어야 안 된다.' 이는 명백히 어둠이 바꿔치기에 더 적합하기 때문이다.
'quod natum erit, his ad quos ea res pertinet procuratoribusue eorum, si inspicere uolent, ostendatur.
'태어난 아이는 이 일에 이해관계를 가진 자들이나 그들의 대리인이 검사하기를 원할 경우 그들에게 보여주어야 한다.
apud eum educatur, apud quem parens iusserit.
부모가 지시한 자의 밑에서 양육되어야 한다.
si autem nihil parens iusserit aut is, apud quem uoluerit educari, curam non recipiet: apud quem educetur, causa cognita constituam.
그러나 만일 부모가 아무것도 지시하지 않았거나 부모가 양육되기를 원했던 자가 그 돌봄을 수락하지 않는다면, 누구 밑에서 양육될지는 내가 사정을 심사한 후 결정할 것이다.
is apud quem educabitur quod natum erit, quoad trium mensum sit, bis in mense, ex eo tempore quoad sex mensum sit, semel in mense, a sex mensibus quoad anniculus fiat, alternis mensibus, ab anniculo quoad fari possit, semel in sex mensibus ubi uolet ostendat.
태어난 아이가 양육되는 장소의 사람은, 아이가 3개월이 될 때까지는 한 달에 두 번, 그때부터 6개월이 될 때까지는 한 달에 한 번, 6개월부터 1세가 될 때까지는 격월로, 1세부터 말을 할 수 있을 때까지는 6개월에 한 번씩, 본인이 원하는 곳에서 아이를 보여주어야 한다.
si cui uentrem inspici custodiriue adesse partui licitum non erit factumue quid erit, quo minus ea ita fiant, uti supra comprehensum est: ei quod natum erit possessionem causa cognita non dabo.
만일 누구에게라도 태아의 검사, 감시 또는 출산의 참관이 허용되지 않았거나, 또는 위에 포함된 대로 이 일들이 이루어지는 것을 방해하는 행위가 행해졌다면, 나는 사정을 심사한 후 태어난 아이에게 점유권을 주지 않을 것이다.
siue quod natum erit, ut supra cautum est, inspici non licuerit, quas utique actiones me daturum polliceor his quibus ex edicto meo bonorum possessio data sit, eas, si mihi iusta causa uidebitur esse, ei non dabo'. §25.4.1.11Quamuis sit manifestissimum edictum praetoris, attamen non est neglegenda interpretatio eius.
또한 태어난 아이가 위에 규정된 대로 검사받는 것이 허용되지 않았다면, 내 고시에 따라 재산 점유권이 부여된 자들에게 내가 주기 약속한 모든 소권을, 나에게 정당한 사유가 보이지 않는 한, 나는 그 아이에게 주지 않을 것이다.'" 프라이토르의 고시는 극히 명백하지만, 그렇다고 해서 그 해석을 소홀히 해서는 안 된다.
§25.4.1.12Denuntiare igitur mulierem oportet his scilicet, quorum interest partum non edi, uel totam habituris hereditatem uel partem eius siue ab intestato siue ex testamento.
따라서 여성은 자녀가 출생하지 않는 것에 이해관계를 가진 자들, 즉 무유언 상속이든 유언 상속이든 유산의 전부 또는 일부를 취득하게 될 자들에게 통지해야 한다.
§25.4.1.13Sed et si seruus heres institutus fuerit, si nemo natus sit, Aristo scribit, huic quoque seruo quamuis non omnia, quaedam tamen circa partum custodiendum arbitrio praetoris esse concedenda.
그러나 만일 아무도 태어나지 않을 경우 노예가 상속인으로 지정되어 있다면, 아리스토는 이 노예에게도 전부는 아닐지라도 출산 감시에 관한 몇 가지 사항은 프라이토르의 재량으로 허용되어야 한다고 쓰고 있다.
quam sententiam puto ueram: publice enim interest partus non subici, ut ordinum dignitas familiarumque salua sit: ideoque etiam seruus iste, cum sit in spe constitutus successionis, qualisqualis sit, debet audiri rem et publicam et suam gerens.
나는 이 견해가 옳다고 생각한다. 신분과 가문의 존엄이 유지되도록 아이가 바꿔치기 되지 않는 것은 공공의 이익이기 때문이다. 따라서 그 노예 역시 상속의 기대 속에 놓여 있는 이상, 어떠한 신분이든 간에 공공과 자신의 업무를 수행하는 자로서 그 신청이 받아들여져야 한다.
§25.4.1.14Denuntiari autem oportet his, quos proxima spes successionis contingit, ut puta primo gradu heredi instituto (non etiam substituto) et, si intestatus pater familias sit, ei qui primum locum ab intestato tenet: si uero plures sint simul successuri, omnibus denuntiandum est.
또한 통지는 가장 가까운 상속 기대를 가진 자들에게 이루어져야 하는데, 예를 들어 제1순위로 지정된 상속인(예비 상속인은 제외)과, 만일 가주가 무유언으로 사망한 경우에는 무유언 상속에서 제1순위를 차지하는 자에게 이루어져야 한다. 그러나 만일 여러 명이 공동으로 상속하게 될 경우에는 모두에게 통지해야 한다.
§25.4.1.15Quod autem praetor ait causa cognita se possessionem non daturum uel actiones denegaturum, eo pertinet, ut, si per rusticitatem aliquid fuerit omissum ex his quae praetor seruari uoluit, non obsit partui.
한편 프라이토르가 사정을 심사한 후 점유권을 주지 않거나 소권을 거부하겠다고 말한 것은, 만일 무지로 인해 프라이토르가 준수되기를 원했던 사항 중 일부가 누락되었다 하더라도 그것이 태어난 아이에게 불이익이 되지 않도록 하기 위한 목적을 가진다.
quale est enim, si quid ex his, quae leuiter obseruanda praetor edixit, non sit factum, partui denegari bonorum possessionem: sed mos regionis inspiciendus est, et secundum eum et obseruari uentrem et partum et infantem oportet.
프라이토르가 가볍게 준수하도록 고시한 사항 중 무언가가 행해지지 않았다고 해서 태어난 아이에게 재산 점유권이 거부된다는 것은 가혹한 일이기 때문이다. 오히려 그 지역의 관습이 참작되어야 하며, 그에 따라 태아와 출산 및 영아에 대한 감시가 이루어져야 한다.