[AFRICANUS libro octauo quaestionum. ] §23.3.50.prQuae fundum in dote habebat, diuortio facto cum in matrimonium rediret, pacta est cum uiro, uti decem in dotem acciperet et fundum sibi restitueret, ac datis decem, priusquam fundus ei restitueretur, in matrimonio decessit.
[아프리카누스, 『질문집』 제8권으로부터] 지참금으로 토지를 소유하고 있던 여성이, 이혼 후에 혼인 관계에 복귀하면서, 남편이 (금전) 10을 지참금으로 수령하고 토지를 자신에게 반환하기로 남편과 합의하였다. 그리고 10이 지급된 후, 토지가 그녀에게 반환되기 전에 그녀는 혼인 중에 사망하였다.
illud ex bona fide est et negotio contracto conuenit, ut fundus, quasi sine causa penes maritum esse coeperit, condicatur.
토지가 마치 아무런 원인 없이 남편의 수중에 있게 된 것처럼 부당이득반환청구(콘딕티오)의 대상이 된다는 것, 이것이 신의성실에 부합하며 체결된 계약에도 일치한다.
§23.3.50.1Et hoc euidentius circa actionem pigneraticiam apparebit.
그리고 이 점은 질권에 관한 소송(질권의 소)에서 더 분명하게 드러날 것이다.
etenim si, cum fundum Cornelianum pignoris causa tibi tradidissem, postea ex conuentione fundum Titianum in hoc tibi tradiderim, ut Cornelianum mihi restitueres: minime puto dubitandum erit, quin statim recte pigneraticia ad recipiendum Cornelianum agere possim.
왜냐하면 내가 코르넬리우스 토지를 질권 설정을 위해 당신에게 인도한 후에, 당신이 나에게 코르넬리우스 토지를 반환한다는 목적으로 합의에 따라 티티우스 토지를 당신에게 인도하였다면, 내가 코르넬리우스 토지를 회수하기 위해 즉시 적법하게 질권의 소를 제기할 수 있다는 점은 전혀 의심의 여지가 없다고 생각하기 때문이다.