[AFRICANUS libro sexto quaestionum. ] §21.2.46.prFundum, cuius usus fructus Attii erat, mihi uendidisti nec dixisti usum fructum Attii esse: hunc ego Maeuio detracto usu fructu tradidi.
[아프리카누스, 학문집 제6권] 당신은 아티우스에게 용익권이 있었던 토지를 나에게 매도하면서 용익권이 아티우스에게 있음을 말하지 않았다. 나는 이 토지를 용익권을 제외하고 마에비우스에게 인도하였다.
Attio capite minuto non ad me, sed ad proprietatem usum fructum redire ait, neque enim potuisse constitui usum fructum eo tempore, quo alienatus esset: sed posse me uenditorem te de euictione conuenire, quia aequum sit eandem causam meam esse, quae futura esset, si tunc usus fructus alienus non fuisset.
아티우스가 신분상실을 당했을 때, 용익권은 나에게가 아니라 소유권으로 복귀한다고 그는 말한다. 왜냐하면 토지가 양도된 그 시점에는 용익권이 설정될 수 없었기 때문이다. 그러나 매수인인 나는 매도인인 당신을 상대로 추탈을 이유로 소를 제기할 수 있는데, 왜냐하면 만약 당시 용익권이 타인의 것이 아니었더라면 있게 되었을 나와 동일한 법적 지위에 내가 있는 것이 공평하기 때문이다.
§21.2.46.1Si per alienum fundum mihi uiam constitueris, euictionis nomine te obligari ait: etenim quo casu, si per proprium constituentis fundum concessa esset uia, recte constitueretur, eo casu, si per alienum concederetur, euictionis obligationem contrahit.
만약 당신이 타인의 토지를 통과하는 통행권을 나에게 설정해 준다면, 당신은 추탈을 이유로 의무를 진다고 그는 말한다. 왜냐하면 설정자 자신의 토지를 통해 통행권이 허락되었더라면 정당하게 설정되었을 그러한 경우에, 타인의 토지를 통해 그것이 허락된다면 추탈 의무를 발생시키기 때문이다.
§21.2.46.2Cum tibi Stichum uenderem, dixi eum statuliberum esse sub hac condicione manumissum si nauis ex Asia uenerit', is autem 'si Titius consul factus fuerit' manumissus erat: quaerebatur, si prius nauis ex Asia uenerit ac post Titius consul fiat atque ita in libertatem euictus sit, an euictionis nomine teneatur.
내가 당신에게 스티쿠스를 매도할 때, 그가 '만약 아시아에서 배가 온다면'이라는 조건 하에 해방된 조건부 자유인이라고 말하였으나, 그는 실제로는 '만약 티티우스가 집정관이 된다면'이라는 조건 하에 해방되어 있었다. 만약 먼저 아시아에서 배가 오고 그 다음에 티티우스가 집정관이 되어 그가 자유의 몸으로 추탈된다면, 추탈을 이유로 책임을 지는지 여부가 의문으로 제기되었다.
respondit non teneri eum: etenim dolo malo emptorem facere, cum prius exstiterit ea condicio, quam euictionis nomine exsoluerit.
그는 책임을 지지지 않는다고 답변하였다. 왜냐하면 추탈을 이유로 면책받기 위한 조건이 먼저 성취되었으므로, 매수인이 소를 제기하는 것은 악의로 행하는 것이기 때문이다.
§21.2.46.3Item si post biennium liberum fore dixi, qui post annum libertatem acceperit, et post biennium in libertate euincatur, uel decem dare iussum dixerim quinque et is decem datis ad libertatem peruenerit, magis esse, ut his quoque casibus non tenear.
마찬가지로, 만약 내가 1년 후에 자유를 얻게 되어 있는 자에 대하여 '2년 후에 자유롭게 될 것이다'라고 말하고, 2년 후에 그가 자유의 몸으로 추탈된 경우, 또는 10을 지급하도록 명령받은 자에 대하여 내가 '5'라고 말하여 그가 10을 지급하고 자유에 이른 경우에도, 이들 사례에서 내가 책임을 지지 않는다고 보는 것이 더 타당하다.