[ULPIANUS libro primo ad edictum aedilium curulium. ] §21.1.27.prDebet autem recipere pecuniam, quam dedit pro eo homine, uel si quid accessionis nomine.
[울피아누스, 부조관 고시 주해 제1권] 또한 매수인은 그 사람(노예)을 위해 지급한 대금이나 종물 명목으로 지급한 것이 있다면 그것을 돌려받아야 한다.
dari autem non id solum accipiemus, quod numeratur uenditori, ut puta pretium et usuras eius, sed et si quid emptionis causa erogatum est.
그리고 "지급되다"라는 것은 매도인에게 헤아려 건네진 것, 예를 들어 매매대금과 그 이자뿐만 아니라, 매수를 위해 지출된 모든 것을 포함하는 것으로 우리는 해석할 것이다.
hoc autem ita demum deducitur, si ex uoluntate uenditoris datur: ceterum si quid sua sponte datum esse proponatur, non imputabitur: neque enim debet quod quis suo arbitrio dedit a uenditore exigere.
그러나 이것은 매도인의 의사에 따라 지급된 경우에만 산입된다. 반면에 만약 자신의 자발적인 의사로 지급된 것으로 상정된다면, 그것은 산입되지 않을 것이다. 왜냐하면 누구든 자기 판단에 따라 지급한 것을 매도인에게 청구해서는 안 되기 때문이다.
quid ergo, si forte uectigalis nomine datum est, quod emptorem forte sequeretur? dicemus hoc quoque restituendum: indemnis enim emptor debet discedere.
그렇다면, 만약 마침 세금 명목으로 지급되었고, 그것이 마침 매수인에게 귀속되었을 것이라면 어떻게 되는가? 우리는 이것 역시 반환되어야 한다고 말할 것이다. 왜냐하면 매수인은 아무런 손해 없이 (계약에서) 벗어나야 하기 때문이다.