[ULPIANUS libro primo ad edictum aedilium curulium. ] §21.1.19.prSciendum tamen est quaedam et si dixerit praestare eum non debere, scilicet ea, quae ad nudam laudem serui pertinent: ueluti si dixerit frugi probum dicto audientem.
[ULPIANUS libro primo ad edictum aedilium curulium.] 그러나 설령 매도인이 어떤 점을 말했을지라도 그것을 보증할 의무는 없다는 점을 알아야 한다. 즉, 노예에 대한 단순한 찬사에 속하는 사항들이 그러하다. 예컨대 그가 실직하고, 정직하며, 말하는 대로 잘 듣는다고 말한 경우이다.
ut enim Pedius scribit, multum interest, commendandi serui causa quid dixerit, an uero praestaturum se promiserit quod dixit.
페디우스가 쓰고 있듯이, 노예를 추천하기 위해 무엇을 말했는가와 자신의 말을 보증하겠다고 약속했는가 사이에는 큰 차이가 있기 때문이다.
§21.1.19.1Plane si dixerit aleatorem non esse, furem non esse, ad statuam numquam confugisse, oportet eum id praestare.
분명히, 만약 그가 노예가 도박꾼이 아니고, 도둑이 아니며, 조각상으로 결코 도망친 적이 없다고 말했다면, 그는 이를 보증해야 한다.
§21.1.19.2Dictum a promisso sic discernitur: dictum accipimus, quod uerbo tenus pronuntiatum est nudoque sermone finitur: promissum autem potest referri et ad nudam promissionem siue pollicitationem uel ad sponsum.
"표명"은 "약속"과 다음과 같이 구별된다. 말로만 선언되고 단순한 이야기로 끝나는 것을 우리는 "표명"으로 받아들인다. 반면 "약속"은 단순한 약속이나 제안, 혹은 서약까지도 가리킬 수 있다.
secundum quod incipiet is, qui de huiusmodi causa stipulanti spopondit, et ex stipulatu posse conueniri et redhibitoriis actionibus non nouum, nam et qui ex empto potest conueniri. idem etiam redhibitoriis actionibus conueniri potest.
이에 따르면 이와 같은 사유에 대해 문답기약자에게 서약한 자는 문답기약에 기해서도, 해제 소송에 의해서도 소 제기를 당할 수 있게 되는데, 이는 새로운 일이 아니다. 왜냐하면 매수인의 소송에 기해 소 제기를 당할 수 있는 자는 해제 소송에 의해서도 소 제기를 당할 수 있기 때문이다.
§21.1.19.3Ea autem sola dicta siue promissa admittenda sunt, quaecumque sic dicuntur, ut praestentur, non ut iactentur.
그러나 그러한 표명이나 약속 중에서, 자랑하기 위해서가 아니라 보증하기 위해 그렇게 말해진 것들만이 인정되어야 한다.
§21.1.19.4Illud sciendum est: si quis artificem promiserit uel dixerit, non utique perfectum eum praestare debet, sed ad aliquem modum peritum, ut neque consummatae scientiae accipias, neque rursum indoctum esse in artificium: sufficiet igitur talem esse, quales uolgo artifices dicuntur.
다음 사항을 알아야 한다. 만약 누군가가 기술자라고 약속하거나 표명했다면, 반드시 그가 완벽한 자를 제공해야 하는 것은 아니며, 어느 정도 숙련된 자를 제공하면 족하다. 따라서 완전한 지식을 가진 자로 받아들여서도 안 되며, 반대로 기술에 대해 무지한 자로 받아들여서도 안 된다. 그러므로 보통 사람들이 기술자라고 부르는 정도의 자라면 충분할 것이다.
§21.1.19.5Deinde aiunt aediles: 'emptori omnibusque ad quos ea res pertinet iudicium dabimus'. pollicentur emptori actionem et successoribus eius qui in uniuersum ius succedunt.
이어서 회상안찰관들은 말한다. "매수인 및 그 일이 귀속되는 모든 이들에게 우리는 소송을 부여할 것이다." 그들은 매수인과 그의 포괄승계인에게 소송을 약속하고 있다.
emptorem accipere debemus eum qui pretio emit.
우리는 대금을 지급하고 산 사람을 "매수인"으로 받아들여야 한다.
sed si quis permutauerit, dicendum est utrumque emptoris et uenditoris loco haberi et utrumque posse ex hoc edicto experiri.
그러나 만약 누군가가 물물교환을 한 경우라면, 양쪽 모두가 매수인과 매도인의 지위에 있는 것으로 보아야 하며, 양쪽 모두가 이 고시에 기해 소를 제기할 수 있다고 말해야 한다.
§21.1.19.6Tempus autem redhibitionis sex menses utiles habet: si autem mancipium non redhibeatur, sed quanto minoris agitur, annus utilis est.
한편 해제 기간은 6유효월이다. 그러나 노예가 해제(반환)되지 않고 감액 청구 소송이 제기되는 경우에는 1유효년이다.
sed tempus redhibitionis ex die uenditionis currit aut, si dictum promissumue quid est, ex eo ex quo dictum promissumue quid est.
다만 해제 기간은 매매일로부터 진행하거나, 혹은 어떤 표명이나 약속이 행해진 경우에는 그 표명이나 약속이 행해진 때로부터 진행한다.