[ULPIANUS libro quinto ad edictum. ] §2.4.4.prquique litigandi causa necesse habet in iure uel certo loco sisti: nec furiosos uel infantes.
[울피아누스, 고시 주해 제5권] 또한 소송 목적으로 법정이나 특정 장소에 출두할 필요가 있는 자, 그리고 정신이상자나 영유아도 마찬가지이다.
§2.4.4.1Praetor ait: 'parentem, patronum patronam, liberos parentes patroni patronae in ius sine permissu meo ne quis uocet’. §2.4.4.2Parentem hic utriusque sexus accipe: sed an in infinitum, quaeritur.
법무관은 말한다. “누구든지 나의 허가 없이는 부모존속, 보호자, 여보호자, 그리고 보호자나 여보호자의 자녀 및 부모존속을 법정에 소환해서는 안 된다.” 여기서 ‘부모존속’은 남녀 양성을 가리키는 것으로 이해하라. 다만 이것이 무한히 거슬러 올라가는지 여부가 문제된다.
quidam parentem usque ad tritauum appellari aiunt, superiores maiores dici: hoc ueteres existimasse Pomponius refert: sed Gaius Cassius omnes in infinitum parentes dicit, quod et honestius est et merito optinuit.
어떤 이들은 다섯 대 위의 조부(트리타우우스)까지만 ‘부모존속’이라 부르고, 그보다 위인 자들은 ‘조상’이라 부른다고 말한다. 폼포니우스는 고대의 학자들이 이와 같이 생각했다고 전한다. 그러나 가이우스 카시우스는 무한히 거슬러 올라가는 모든 조상을 ‘부모존속’이라 일컬으며, 이것이 더 정중하고 당연하게도 통설로 확립되었다.
§2.4.4.3Parentes etiam eos accipi Labeo existimat, qui in seruitute susceperunt: nec tamen, ut Seuerus dicebat, ad solos iustos liberos: sed et si uolgo quaesitus sit filius, matrem in ius non uocabit,
라베오는 노예 신분일 때 자녀를 낳은 자들도 부모존속으로 받아들여야 한다고 생각한다. 다만 세베루스가 말했듯이 적출자에게만 한정되는 것은 아니다. 오히려 설령 비적출(사생) 아들이라 할지라도, 그는 어머니를 법정에 소환할 수 없다.