[ULPIANUS libro trigesimo secundo ad edictum. ] §19.2.11.prUideamus, an et seruorum culpam et quoscumque induxerit praestare conductor debeat? et quatenus praestat, utrum ut seruos noxae dedat an uero suo nomine teneatur? et aduersus eos quos induxerit utrum praestabit tantum actiones an quasi ob propriam culpam tenebitur? mihi ita placet, ut culpam etiam eorum quos induxit praestet suo nomine, etsi nihil conuenit, si tamen culpam in inducendis admittit, quod tales habuerit uel suos uel hospites: et ita Pomponius libro sexagesimo tertio ad edictum probat.
[울피아누스, 고시 주해 제32권] 임차인이 자신의 노예들의 과실과 자신이 데려온 모든 사람들의 과실에 대해 책임을 져야 하는지 살펴보자. 그리고 어느 정도까지 책임을 지는지, 즉 노예들을 가해인도해야 하는지 아니면 참으로 자신의 이름으로 책임을 지는지? 또한 그가 데려온 사람들에 대해 단지 소송을 양도하기만 하면 되는지 아니면 마치 자신의 과실로 인한 것처럼 책임을 지는지? 나로서는 다음과 같이 생각한다. 설령 아무런 합의가 없었더라도, 그가 그들을 데려오는 데 있어서 (그러한 자들을 자신의 노예나 손님으로 두었다는 점에서) 과실을 범했다면, 그가 데려온 사람들의 과실에 대해서도 자신의 이름으로 책임을 져야 한다. 그리고 폼포니우스도 고시 주해 제63권에서 이와 같이 찬성한다.
§19.2.11.1Si hoc in locatione conuenit 'ignem ne habeto' et habuit, tenebitur etiam si fortuitus casus admisit incendium, quia non debuit ignem habere.
만약 임차계약에서 '불을 피우지 말라'고 합의되었는데 그가 불을 피웠다면, 비록 우연한 사건이 화재를 일으켰을지라도 그는 책임을 질 것이다. 왜냐하면 그는 불을 피우지 말았어야 했기 때문이다.
aliud est enim ignem innocentem habere: permittit enim habere, sed innoxium, ignem.
무해한 불을 피우는 것은 별개의 일이기 때문이다. 즉, 계약은 불을 피우는 것을 허용하지만, 그것은 무해한 불을 말한다.
§19.2.11.2Item prospicere debet conductor, ne aliquo uel ius rei uel corpus deterius faciat uel fieri patiatur.
또한 임차인은 어떤 방식으로든 임차물의 권리나 실체를 악화시키거나 악화되도록 내버려 두지 않도록 주의해야 한다.
§19.2.11.3Qui uinum de Campania transportandum conduxisset, deinde mota a quodam controuersia signatum suo et alterius sigillo in apothecam deposuisset, ex locato tenetur, ut locatori possessionem uini sine controuersia reddat, nisi culpa conductor careret.
캄파니아로부터 와인을 운송하기로 임차한 자가, 그 후 어떤 사람에 의해 분쟁이 제기되자 자신과 상대방의 인장으로 봉인하여 창고에 보관해 두었다면, 임차인에게 과실이 없지 않은 한, 임대인에게 분쟁 없는 와인의 점유를 반환할 책임을 임차소송에 따라 진다.
§19.2.11.4Inter conductorem et locatorem conuenerat, ne in uilla urbana faenum componeretur: composuit: deinde seruus igne illato succendit.
임차인과 임대인 사이에 도시형 빌라에 건초를 쌓아두지 않기로 합의가 있었다. 임차인이 쌓아두었다. 그 후 노예가 불을 들여와 불을 질렀다.
ait Labeo teneri conductorem ex locato, quia ipse causam praebuit inferendo contra conductionem.
라베오는 임차인이 임차계약에 반하여 반입함으로써 스스로 원인을 제공했기 때문에 임차소송에 따라 책임을 진다고 말한다.