[ULPIANUS libro trigesimo secundo ad edictum. ]
[울피아누스 『고시 주해』 제32권] 토지에 속하는 것은 대지에 의해 유지되는 것 외에는 아무것도 없다.
§19.1.17.prFundi nihil est, nisi quod terra teneatur. terra se tenet: aedium autem multa esse, quae aedibus adfixa non sunt, ignorari non oportet, ut puta seras claues claustra: multa etiam defossa esse neque tamen fundi aut uillae haberi, ut puta uasa uinaria torcularia, quoniam haec instrumenti magis sunt, etiamsi aedificio cohaerent.
대지는 그 자체를 유지한다. 한편, 건물에 고정되어 있지 않더라도 건물에 속하는 많은 것들이 존재한다는 사실을 간과해서는 안 된다. 예컨대 빗장, 열쇠, 자물쇠 등이다. 또한 땅에 묻혀 있더라도 토지나 별장에 속하는 것으로 간주되지 않는 많은 것들도 있다. 예컨대 와인 용기나 압착기이다. 왜냐하면 이것들은 비록 건물에 부착되어 있더라도 오히려 비품에 속하기 때문이다.
§19.1.17.1Sed et uinum et fructus perceptos uillae non esse constat.
또한 와인과 수확된 과실도 별장에 속하지 않음은 명백하다.
§19.1.17.2Fundo uendito uel legato sterculinum et stramenta emptoris et legatarii sunt, ligna autem uenditoris uel heredis, quia non sunt fundi, tametsi ad eam rem comparata sunt.
토지가 매도되거나 유증된 경우, 퇴비와 짚은 매수인과 수증자에게 속하지만, 땔나무는 매도인이나 상속인에게 속한다. 왜냐하면 그것들은 그 목적을 위해 마련된 것일지라도 토지에 속하지 않기 때문이다.
in sterculino autem distinctio Trebatii probanda est, ut, si quidem stercorandi agri causa comparatum sit, emptorem sequatur, si uendendi, uenditorem, nisi si aliud actum est: nec interest, in stabulo iaceat an aceruus sit.
그러나 퇴비에 대해서는 트레바티우스의 구별이 인정되어야 하는데, 만약 그것이 밭에 거름을 주기 위해 마련된 것이라면 매수인에게 귀속되고, 판매하기 위한 것이라면 매도인에게 귀속된다(달리 합의되지 않은 한). 그리고 그것이 마구간에 놓여 있든 쌓여 있든 상관없다.
§19.1.17.3Quae tabulae pictae pro tectorio includuntur itemque crustae marmoreae aedium sunt.
벽의 회반죽 대신 박아 넣은 회화나, 마찬가지로 대리석 판은 건물에 속한다.
§19.1.17.4Reticuli circa columnas, plutei circa parietes, item cilicia uela aedium non sunt.
기둥 주변의 그물, 벽 주변의 가림판, 마찬가지로 염소털로 만든 막은 건물에 속하지 않는다.
§19.1.17.5Item quod insulae causa paratum est, si nondum perfectum est, quamuis positum in aedificio sit, non tamen uidetur aedium esse.
또한 공동주택(인술라)을 위해 마련된 것일지라도, 아직 완성되지 않았다면 비록 건물 안에 놓여 있을지라도 건물에 속하는 것으로 보지 않는다.
§19.1.17.6Si ruta et caesa excipiantur in uenditione, ea placuit esse ruta, quae eruta sunt, ut harena creta et similia: caesa ea esse, ut arbores caesas et carbones et his similia.
매매에서 "굴착물과 벌채물(루타 에트 카에사)"이 제외되는 경우, 파낸 것들(예컨대 모래, 점토 및 이와 유사한 것들)이 "루타(굴착물)"이고, 벌채된 나무나 숯 및 이와 유사한 것들이 "카에사(벌채물)"로 인정되었다.
Gallus autem Aquilius, cuius Mela refert opinionem, recte ait frustra in lege uenditionis de rutis et caesis contineri, quia, si non specialiter uenierunt, ad exhibendum de his agi potest neque enim magis de materia caesa aut de caementis aut de harena cauendum est uenditori quam de ceteris quae sunt pretiosiora.
그러나 아퀼리우스 갈루스(그의 의견을 멜라가 전하고 있다)는 매매 약정에서 루타와 카에사에 대해 규정하는 것은 무의미하다고 올바르게 말한다. 왜냐하면 그것들이 특별히 매도되지 않았다면, 그것들의 인도를 청구하는 소를 제기할 수 있기 때문이다. 매도인은 벌채된 목재나 다듬은 돌, 모래에 대해 더 값비싼 다른 것들보다 더 경계해야 하는 것은 아니기 때문이다.
§19.1.17.7Labeo generaliter scribit ea, quae perpetui usus causa in aedificiis sunt, aedificii esse, quae uero ad praesens, non esse aedificii, ut puta fistulae temporis quidem causa positae non sunt aedium, uerum tamen si perpetuo fuerint positae, aedium sunt.
라베오는 일반적으로, 건물 안에서 영구적인 사용을 위해 마련된 것은 건물에 속하고, 임시적인 목적을 위한 것은 건물에 속하지 않는다고 쓴다. 예컨대 임시 목적으로 설치된 수도관은 건물에 속하지 않지만, 영구적으로 설치되었다면 건물에 속한다.
§19.1.17.8Castella plumbea, putea, opercula puteorum, epitonia fistulis adplumbata (aut quae terra continentur quamuis non sint adfixa) aedium esse constat.
납 제수조, 우물, 우물 덮개, 수도관에 납땜된 수도꼭지(혹은 고정되어 있지 않더라도 대지에 의해 유지되는 것들)는 건물에 속함이 명백하다.
§19.1.17.9Item constat sigilla, columnas quoque et personas, ex quorum rostris aqua salire solet, uillae esse.
마찬가지로 소상, 기둥, 그리고 그 입에서 물이 뿜어져 나오게 되어 있는 가면도 별장에 속함이 명백하다.
§19.1.17.10Ea, quae ex aedificio detracta sunt ut reponantur, aedificii sunt: at quae parata sunt ut imponantur, non sunt aedificii.
다시 설치하기 위해 건물에서 떼어낸 것들은 건물에 속한다. 그러나 설치하기 위해 마련된 것들은 건물에 속하지 않는다.
§19.1.17.11Pali, qui uineae causa parati sunt, antequam collocentur, fundi non sunt, sed qui exempti sunt hac mente ut collocentur, fundi sunt.
포도밭을 위해 마련된 말뚝은 그것들이 배치되기 전에는 토지에 속하지 않지만, 배치할 의도로 뽑아낸 것들은 토지에 속한다.