[ULPIANUS libro undecimo ad edictum. ] §13.7.36.prSi quis in pignore pro auro aes sub- iecisset creditori, qualiter teneatur, quaesitum est.
[울피아누스, 고시 주해 제11권] 누군가 질권에 있어 금 대신 구리를 채권자에게 속여서 제공했다면, 그가 어떻게 책임을 지는지 질문되었다.
in qua specie rectissime Sabinus scribit, si quidem dato auro aes subiecisset, furti teneri: quod si in dando aes subiecisset, turpiter fecisse, non furem esse.
이 사안에서 사비누스는 매우 올바르게 저술하고 있다. 즉, 만일 금을 건넨 후에 구리로 바꿔치기했다면 절도죄의 책임을 지며, 반면에 처음부터 건넬 때 구리를 속여서 제공했다면 비열한 행위를 한 것이지 절도범은 아니라는 것이다.
sed et hic puto pigneraticium iudicium locum habere, et ita Pomponius scribit.
그러나 이 경우에도 질권 소송이 성립한다고 나는 생각하며, 폼포니우스도 그렇게 기술하고 있다.
sed et extra ordinem stellionatus nomine plectetur, ut est saepissime rescriptum.
나아가, 아주 빈번히 칙답된 바와 같이, 비상 형사 재판에서 사기죄(stellionatus)의 명목으로 처벌될 것이다.
§13.7.36.1Sed et si quis rem alienam mihi pignori dederit sciens prudensque uel si quis alii obligatam mihi obligauit nec me de hoc certiorauerit, eodem crimine plectetur.
또한, 누군가 타인의 물건임을 알고서도 고의로 나에게 질물로 제공했거나, 또는 이미 다른 사람에게 담보로 제공된 물건을 나에게 담보로 제공하면서 나에게 이를 알리지 않았다면, 동일한 죄명으로 처벌될 것이다.
plane si ea res ampla est et ad modicum aeris fuerit pignerata, dici debebit cessare non solum stellionatus crimen, sed etiam pigneraticiam et de dolo actionem, quasi in nullo captus sit, qui pignori secundo loco accepit.
명백히, 만약 그 물건이 가치가 크고 소액의 채무를 위해 질로 제공된 것이라면, 사기죄뿐만 아니라 질권 소송 및 기망 행위 소송도 발생하지 않는다고 말해야 할 것이다. 왜냐하면 제2순위로 질권을 취득한 자가 아무런 기망을 당하지 않은 것과 다름없기 때문이다.