[IDEM libro tertio disputationum. ] §12.4.6.prSi extraneus pro muliere dotem dedisset et pactus esset, ut, quoquo modo finitum esset matrimonium, dos ei redderetur, nec fuerint nuptiae secutae, quia de his casibus solummodo fuit conuentum qui matrimonium sequuntur, nuptiae autem secutae non sint, quaerendum erit, utrum mulieri condictio an ei qui dotem dedit competat.
[같은 이, 『토론집』 제3권] 만약 제3자가 여성을 위해 지참금을 주었고, 어떤 방식으로 혼인이 종료되든 지참금이 그에게 반환되기로 합의하였으나 그 후 혼인이 뒤따르지 않았다면, 혼인이 성립된 후에 뒤따르는 그러한 사정들에 대해서만 합의가 이루어졌고 혼인은 성립하지 않았기 때문에, 여성에게 반환 청구권(콘딕티오)이 인정되는지 아니면 지참금을 준 사람에게 인정되는지 검토되어야 한다.
et uerisimile est in hunc quoque casum eum qui dat sibi prospicere: nam quasi causa non secuta habere potest condictionem, qui ob matrimonium dedit, matrimonio non copulato, nisi forte euidentissimis probationibus mulier ostenderit hoc eum ideo fecisse, ut ipsi magis mulieri quam sibi prospiceret.
그리고 이 경우에도 지참금을 준 사람이 자신을 위해 대비하고 있었다고 보는 것이 타당하다. 왜냐하면 혼인이 체결되지 않은 이상, 혼인을 목적으로 준 사람은 원인이 뒤따르지 않았음을 이유로 반환 청구권을 가질 수 있기 때문이다. 다만 여성이 매우 명백한 증거를 통해, 그가 자신보다는 오히려 여성 자신을 위해 대비할 목적으로 이를 행했음을 증명하는 경우는 예외로 한다.
sed et si pater pro filia det et ita conuenit, nisi euidenter aliud actum sit, condictionem patri competere Marcellus ait.
그러나 아버지가 딸을 위해 지참금을 주고 이와 같이 합의한 경우에도, 명백히 달리 정한 바가 없는 한 반환 청구권은 아버지에게 인정된다고 마르켈루스는 말한다.