Humanitext Reader

수에토니우스 · 티베리우스전 §28-32

원로원의 권위 존중과 비방에 대한 관용

18개 구절 중 8번째 · 라틴어

요약

티베리우스는 자신에 대한 비방을 관대하게 넘겼고, 원로원과 정무관의 권위를 보존하며 공사 간의 중대사를 원로원에 회부함으로써 자유의 외관을 유지했다. 또한 지방 총독들과 지휘관들에게도 원로원에 대한 존중과 절제 있는 통치를 요구했다.

§28sed et aduersus conuicia malosque rumores et famosa de se ac suis carmina firmus ac patiens subinde iactabat in ciuitate libera linguam mentemque liberas esse debere;
그러나 그는 자신과 가신들에 대한 욕설과 나쁜 소문, 그리고 비방하는 시에 대해서도 완강하고 인내심 있게 대처하며, 자유로운 국가에서는 언론과 사상도 자유로워야 한다고 종종 단언하곤 했다.
et quondam senatu cognitionem de eius modi criminibus ac reis flagitante: 'non tantum,' inquit, 'otii habemus, ut implicare nos pluribus negotiis debeamus;
한 번은 원로원이 이러한 종류의 범죄와 피고인들에 대한 사법 심사를 요구하자, 그는 이렇게 말했다. “우리가 더 많은 일에 얽매여야 할 만큼 한가하지는 않소.
si hanc fenestram aperueritis, nihil aliud agi sinetis: omnium inimicitiae hoc praetexto ad uos deferentur. ' extat et sermo eius in senatu perciuilis: 'siquidem locutus aliter fuerit, dabo operam ut rationem factorum meorum dictorumque reddam;
만일 여러분이 이 창문을 열어둔다면 다른 일은 아무것도 하지 못하게 될 것이오. 모든 이의 원한이 이 핑계를 대고 여러분에게 전해질 것이기 때문이오.” 원로원에서의 그의 매우 시민적인 발언도 전해진다. “만일 그가 이와 다르게 말한다면(해명한다면), 나는 나의 행동과 말에 대한 이유를 설명하도록 노력할 것이오.
si perseuerauerit, in uicem eum odero. ' §29Atque haec eo notabiliora erant, quod ipse in appellandis uenerandisque et singulis et uniuersis prope excesserat humanitatis modum.
하지만 그가 그것을 고집한다면, 나 또한 보답으로 그를 미워할 것이오.” 그리고 이러한 일들은 그 자신이 개인과 대중 모두를 호칭하고 경의를 표하는 데 있어 거의 인간적인 예의의 한계를 넘어섰기 때문에 더욱 주목할 만한 것이었다.
dissentiens in curia a Q. Haterio: 'ignoscas,' inquit, 'rogo, si quid aduersus te liberius sicut senator dixero.
의회에서 퀸투스 하테리우스와 의견이 대립했을 때, 그는 “만일 내가 원로원 의원으로서 그대에게 너무 솔직하게 말한 것이 있다면 용서해 주기를 바라오”라고 말했다.
' et deinde omnis adloquens: 'dixi et nunc et saepe alias, p.
그리고 이어서 모두에게 말을 건넸다.
c. , bonum et salutarem principem, quem uos tanta et tam libera potestate instruxistis, senatui seruire debere et uniuersis ciuibus saepe et plerumque etiam singulis;
“소집된 원로원 의원 여러분, 나는 지금도, 그리고 다른 여러 기회에도 말해왔지만, 여러분이 이토록 크고 자유로운 권력을 부여한 선량하고 유익한 원수는 원로원에 봉사해야 하며, 자주 시민 전체에, 그리고 대개는 개인에게도 봉사해야 한다고 생각하오.
neque id dixisse me paenitet, et bonos et aequos et fauentes uos habui dominos et adhuc habeo. ' §30Quin etiam speciem libertatis quandam induxit conseruatis senatui ac magistratibus et maiestate pristina et potestate.
나는 그렇게 말한 것을 후회하지 않으며, 나에게는 선량하고 공정하며 우호적인 주인들인 여러분이 계셨고 지금도 계시오.” 오히려 그는 원로원과 정무관들에게 과거의 위엄과 권력을 유지시킴으로써 일종의 자유로운 외관을 도입하기도 했다.
neque tam paruum quicquam neque tam magnum publici priuatique negotii fuit, de quo non ad patres conscriptos referretur: de uectigalibus ac monopoliis, de extruendis reficiendisue operibus, etiam de legendo uel exauctorando milite ac legionum et auxiliorum discriptione, denique quibus imperium prorogari aut extraordinaria bella mandari, quid et qua forma regum litteris rescribi placeret.
공무와 사무를 막론하고 아무리 작거나 큰 일이라도 소집된 원로원 의원들에게 회부되지 않은 것이 없었다. 세금과 독점권, 공공건물의 건설 및 보수, 심지어 군인의 모집 및 퇴역과 군단 및 보조군의 배치, 그리고 마지막으로 누구의 지휘권을 연장하거나 이례적인 전쟁을 위임할지, 왕들의 친서에 어떤 형식으로 답신을 보낼 것인지에 이르기까지 그러했다.
praefectum alae de ui et rapinis reum causam in senatu dicere coegit.
그는 폭력과 약탈 혐의로 기소된 기병대장을 원로원에서 변호하도록 강제했다.
numquam curiam nisi solus intrauit; lectica quondam intro latus aeger comites a se remouit.
그는 단 한 번도 혼자가 아닌 상태로 의회에 들어간 적이 없었으며, 한 번은 병이 들어 가마를 타고 안으로 들어갔을 때도 동행자들을 멀리했다.
§31quaedam aduersus sententiam suam decerni ne questus quidem est.
그는 자신의 의견에 반하는 결정이 내려졌을 때도 불평조차 하지 않았다.
negante eo destinatos magistratus abesse oportere, ut praesentes honori adquiescerent, praetor designatus liberam legationem impetrauit.
지정된 정무관들은 임지에 상주하여 명예를 누려야 하므로 자리를 비워서는 안 된다고 그가 주장했음에도 불구하고, 차기 법무관은 자유 사절권(공비 사적 여행권)을 획득했다.
iterum censente, ut Trebianis legatam in opus noui theatri pecuniam ad munitionem uiae transferre concederetur, optinere non potuit quin rata uoluntas legatoris esset.
또한 그가 트레비아 인들이 새 극장 건설을 위해 유증받은 자금을 도로 포장에 전용하도록 허용할 것을 다시 제안했을 때, 유증자의 뜻이 유지되어야 한다는 원로원의 결정을 뒤집지 못했다.
cum senatus consultum per discessionem forte fieret, transeuntem eum in alteram partem, in qua pauciores erant, secutus est nemo.
원로원 결의가 우연히 퇴장 표결로 이루어졌을 때, 그가 소수가 있는 다른 쪽으로 이동했으나 아무도 그를 따르지 않았다.
Cetera quoque non nisi per magistratus et iure ordinario agebantur, tanta consulum auctoritate, ut legati ex Africa adierint eos querentes, trahi se a Caesare ad quem missi forent.
다른 일들도 정무관을 통해서만, 그리고 정식 법 절차에 따라서만 처리되었으며, 집정관들의 권위가 매우 커서 아프리카에서 온 사절들이 그들을 찾아가 자신들이 파견된 대상인 카이사르(티베리우스)에 의해 지체되고 있다고 불평할 정도였다.
nec mirum, cum palam esset, ipsum quoque eisdem et assurgere et decedere uia.
그것은 놀라운 일이 아니었다. 그 자신도 공공연히 그들에게 기립하고 길을 양보했다는 사실이 명백했기 때문이다.
§32corripuit consulares exercitibus praepositos, quod non de rebus gestis senatui scriberent quodque de tribuendis quibusdam militaribus donis ad se referrent, quasi non omnium tribuendorum ipsi ius haberent.
그는 군대를 지휘하는 전직 집정관 출신 지휘관들을 꾸짖었는데, 그들이 전과에 대해 원로원에 서한을 보내지 않고, 특정 군사적 포상 수여에 대해 자신에게 회부했기 때문이며, 마치 그들 자신에게 모든 포상을 수여할 권한이 없는 것처럼 행동했다는 이유에서였다.
praetorem conlaudauit, quod honore inito consuetudinem antiquam rettulisset de maioribus suis pro contione memorandi.
그는 한 법무관이 취임하면서 집회에서 자신의 조상들에 대해 연설하는 옛 관습을 부활시킨 것을 칭찬했다.
quorundam illustrium exequias usque ad rogum frequentauit. Parem moderationem minoribus quoque et personis et rebus exhibuit.
그는 일부 저명한 인물들의 장례식에 화장용 장작더미에 이르기까지 직접 참석했다. 그는 지위가 낮은 사람들이나 작은 일들에 대해서도 동일한 절제를 보여주었다.
cum Rhodiorum magistratus, quod litteras publicas sine subscriptione ad se dederant, euocasset, ne uerbo quidem insectatus ac tantum modo iussos subscribere remisit.
로도스 섬의 정무관들이 서명 없는 공문서를 자신에게 보냈을 때 그들을 호출했으나, 말 한마디로도 꾸짖지 않고 단지 서명할 것을 명하여 돌려보냈다.
Diogenes grammaticus, disputare sabbatis Rhodi solitus, uenientem eum, ut se extra ordinem audiret, non admiserat ac per seruolum suum in septimum diem distulerat;
안식일에 로도스에서 토론을 벌이곤 하던 문법학자 디오게네스는, 그가 정규 시간 외에 자신의 강의를 들으러 왔을 때 받아들이지 않고 자신의 어린 노예를 통해 일곱 번째 날로 미루었다.
hunc Romae salutandi sui causa pro foribus adstantem nihil amplius quam ut post septimum annum rediret admonuit.
이 학자가 로마에서 그에게 인사하기 위해 문 앞에 서 있었을 때, 티베리우스는 그에게 7년 후에 다시 오라는 것 외에는 아무런 말도 하지 않았다.
praesidibus onerandas tributo prouincias suadentibus rescripsit boni pastoris esse tondere pecus, non deglubere.
총독들이 속주의 세금 부담을 무겁게 해야 한다고 권했을 때, 그는 훌륭한 목자는 양의 털을 깎는 법이지 가죽을 벗기는 법이 아니라고 답장했다.

어휘·문법 주석

  1. §28non tantum... otii — otii는 부분속격(partitive genitive)으로, 대명사 tantum("그토록 많은")이 가리키는 전체의 일부를 나타낸다. 직역하면 "그토록 많은 여가"이다.
  2. §29eo notabiliora... quod — 탈격 eo는 정도의 차이를 나타내는 탈격(ablative of degree of difference)으로, 비교급 형용사 notabiliora("더욱 주목할 만한")를 수식하며, 뒤따르는 원인 접속사 quod("~때문에")가 이끄는 절의 내용을 예고한다.
  3. §32boni pastoris esse — boni pastoris는 성질이나 본분을 나타내는 속격(possessive genitive of characteristic)으로, 불완전 자동사 esse(여기서는 rescripsit에 걸리는 대격 부정사 구문)와 함께 쓰여 "~의 본분이다", "~의 성질이다"라는 뜻을 나타낸다.

이 구절 인용하기

수에토니우스, 티베리우스전 §28-32. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/ko/text/urn:cts:latinLit:phi1348.abo013.humanitext-lat2:28-32

AI 초고 번역임과 열람 날짜를 함께 적어 주세요.

번역·주석·요약은 AI가 생성한 초고이며 독자 의견을 반영해 수정됩니다.