§14.249expectare colus;
운명의 여신들의 물레를 기다리는 것은 고통스러운 일이라.
morieris stamine nondum
그대의 실이 아직 끊어지지도 않았는데 그대는 죽게 되리라.
§14.250abrupto, iam nunc obstas et vota moraris, §14.251iam torquet iuvenem longa et cervina senectus, §14.252ocius Archigenen quaere atque eme quod Mithridates
지금 당장 그대는 방해가 되고 그의 소원을 지체시키고 있도다. 이미 길고 사슴 같은 노년이 젊은이를 괴롭히고 있느니라. 어서 아르키게네스를 찾아 미트리다테스가 조제한 약을 사시오.
§14.253composuit; si vis aliam decerpere ficum §14.254atque alias tractare rosas, medicamen habendum est, §14.255sorbere ante cibum quod debeat et pater et rex. ’ §14.256Monstro voluptatem egregiam, cui nulla theatra,
만약 또 다른 무화과를 따고 또 다른 장미를 만지고 싶다면, 아버지이자 왕인 자가 음식을 먹기 전에 마셔야만 하는 약을 가지고 있어야 하느니라. 나는 특별한 즐거움을 보여주노라.
§14.257nulla aequare queas praetoris pulpita lauti, §14.258si spectes quanto capitis discrimine constent
호사스러운 법무관의 그 어떤 무대도, 그 어떤 극장도 이에 비할 수 없으리라. 만약 가산의 증가가 얼마나 큰 목숨의 위험을 대가로 치르는지 그대가 바라본다면.
§14.259incrementa domus, aerata multus in arca §14.260fiscus et ad vigilem ponendi Castora nummi, §14.261ex quo Mars Vltor galeam quoque perdidit et res §14.262non potuit servare suas.
즉, 청동을 댄 궤짝 안의 수많은 돈과, 복수자 마르스가 투구마저 잃어버리고 자기가 가진 재산도 지키지 못하게 된 이래로 불침번을 서는 카스토르 신전에 맡겨야 하는 동전들이라.
ergo omnia Florae §14.263et Cereris licet et Cybeles aulaea relinquas: §14.264tanto maiores humana negotia ludi. §14.265an magis oblectant animum iactata petauro §14.266corpora quique solet rectum descendere funem, §14.267quam tu, Corycia semper qui puppe moraris, §14.268atque habitas, Coro semper tollendus et Austro, §14.269perditus ac vilis sacci mercator olentis, §14.270qui gaudes pingue antiquae de litore Cretae §14.271passum et municipes Iovis advexisse lagonas? §14.272hic tamen ancipiti figens vestigia planta §14.273victum illa mercede parat, brumamque famemque §14.274illa reste cavet: tu propter mille talenta §14.275et centum villas temerarius, aspice portus §14.276et plenum magnis trabibus mare: plus hominum es iam
그러므로 플로라와 케레스와 키벨레의 모든 극장 막을 떠나도 좋으니, 인간의 사는 일은 그보다 훨씬 더 거대한 구경거리로다. 과연 도약대에서 던져지는 몸뚱이들과 수직으로 팽팽한 줄을 타고 내려오곤 하는 자가, 그대의 마음을 더 즐겁게 해주는가? 늘 코리키아 배 위에서 머물며 그곳에 살고, 늘 북서풍과 남풍에 요동쳐야 하며, 냄새나는 자루 속의 값싼 물건을 파는 파멸한 상인인 그대보다도 말이냐? 고대 크레타 해안에서 온 걸쭉한 건포도주와 유피테르의 고향 동포인 항아리들을 실어 왔다고 기뻐하는 그대보다 말이냐? 그러나 저 자는 흔들리는 발바닥으로 발걸음을 디디며, 그 대가로 목숨을 이어가고 저 밧줄 덕분에 겨울의 추위와 굶주림을 피하건만, 그대는 일천 타렌툼과 일백 채의 별장을 위해 무모한 짓을 하는도다. 항구들과 커다란 목재들로 가득 찬 바다를 보라.
§14.277in pelago, veniet classis quocumque vocarit §14.278spes lucri, nec Carpathium Gaetulaque tantum §14.279aequora transiliet, sed longe Calpe relicta §14.280audiet Herculeo stridentem gurgite solem. §14.281grande operae pretium est, ut tenso folle reverti §14.282inde domum possis tumidaque superbus aluta. §14.283Oceani monstra et iuvenes vidisse marinos. §14.284Non unus mentes agitat furor;
이제 바다 위에 더 많은 인류가 있으며, 이득의 희망이 부르는 곳이라면 어디든 함대가 도달하리니, 카르파투스 바다나 가이툴리아 바다를 뛰어넘을 뿐만 아니라, 칼페를 저 멀리 남겨두고 헤라클레스의 심연에서 태양이 지글지글 소리를 내는 것을 들을 때까지 가리라. 참으로 대단한 수고의 대가로다, 팽팽해진 지갑을 가지고 그곳에서 집으로 돌아와 부풀어 오른 가죽 주머니를 뽐내며, 대양의 괴물들과 바다의 청년들을 보았노라니! 사람들의 마음을 뒤흔드는 광기는 하나만이 아니로다.
ille sororis §14.285in manibus vultu Eumenidum ferretur et igni, §14.286hic bove percusso mugire Agamemnona credit
저 자는 누이의 품 안에서 복수의 여신들의 얼굴과 횃불을 보고 미쳐 날뛰며, 이 자는 황소를 때려눕히고는 아가멤논이나 이타카 사람이 울부짖는다고 믿는도다.
§14.287aut Ithacum: parcat tunicis licet atque lacernis, §14.288curatoris eget qui navem mercibus implet §14.289ad summum latus et tabula distinguitur unda, §14.290cum sit causa mali tanti et discriminis huius §14.291concisum argentum in titulos faciesque minutas. §14.292occurrunt nubes et fulgura:
solvite funem
비록 그가 자기 튜닉과 외투를 찢지는 않을지라도, 선박의 가장자리까지 상품을 가득 채우고 널빤지 한 장으로 파도와 격해 있는 자는 후견인을 필요로 하나니, 그토록 큰 재앙들과 이 위험의 원인이란 고작 명칭과 잘게 새겨진 얼굴들로 쪼개진 은덩이일 뿐이거늘. 먹구름과 번개가 엄습하도다.
§14.293frumenti dominus clamat piperisve coempti, §14.294‘nil color hic caeli, nil fascia nigra minatur; §14.295aestivum tonat. ’ infelix hac forsitan ipsa §14.296nocte cadet fractis trabibus fluctuque premetur §14.297obrutus et zonam laeva morsuque tenebit, §14.298sed cuius votis modo non suffecerat aurum §14.299quod Tagus et rutila volvit Pactolus harena, §14.300frigida sufficient velantes inguina panni §14.301exiguusque cibus, mersa rate naufragus assem §14.302dum rogat et picta se tempestate tuetur. §14.303Tantis parta malis cura maiore metuque §14.304servantur: misera est magni custodia census, §14.305dispositis praedives amis vigilare cohortem §14.306servorum noctu Licinus iubet, attonitus pro §14.307electro signisque suis Phrygiaque columna §14.308atque ebore et lata testudine, dolia nudi
“밧줄을 풀어라!” 하고 매점매석한 곡물과 후추의 주인이 외치는구나. “하늘의 이 빛깔은 아무것도 위협하지 않으며, 저 검은 띠도 아무것도 아니라네. 여름철 천둥이 치는 것뿐일세.” 가련한 자여, 어쩌면 바로 이 밤에 부러진 목재들과 함께 가라앉아 파도에 짓눌려 압사당할 것이요, 왼손과 이빨로 돈 주머니 띠를 움켜쥐게 되리라. 그리하여 방금 전까지는 타구스강과 팍톨루스강이 붉은 모래와 함께 휩쓸고 가는 황금으로도 그 소망을 채우지 못했던 자가, 싸늘한 허리를 가리는 누더기 몇 조각과 아주 적은 양식만으로 만족하게 되리니, 배가 침몰한 조난자로서 동전 한 닢을 구걸하고 폭풍우가 그려진 판때기로 목숨을 연명해 가며 말이오. 그토록 큰 재앙들로 얻은 것들은 더 큰 걱정과 두려움 속에서 보관되나니, 막대한 재산을 지키는 일이란 비참하도다. 대부호 리키누스는 배치해 둔 소방용 물통을 들고 밤에 노예 경비대원들을 불침번 서게 명령하니, 자신의 호박과 조각상들, 프리기아 대리석 기둥, 상아와 넓은 거북껍질 세공을 지키느라 혼비백산하기 때문이라.
§14.309non ardent cynici; si fregeris, altera fiet §14.310cras domus, atque eadem plumbo commissa manebit. §14.311sensit Alexander, testa cum vidit in illa §14.312magnum habitatorem, quanto felicior hic qui §14.313nil cuperet quam qui totum sibi posceret orbem §14.314passurus gestis aequanda pericula rebus, nullum §14.315numen habes, si sit prudentia: nos te, §14.316nos facimus, Fortuna, deam.
그러나 벌거벗은 키니코스 학파 철학자의 대포는 불타지 않나니, 설령 그대가 그것을 부수더라도 내일이면 또 다른 집이 만들어질 것이요, 납으로 때운 바로 그 집이 그대로 남아 있으리라. 알렉산드로스는 저 통 속에서 그 위대한 거주자를 보았을 때, 자신의 위업에 걸맞은 위험들을 겪을 운명이면서 온 세상을 자기 것으로 요구한 자보다, 아무것도 바라지 않은 이 자가 얼마나 더 행복한지를 깨달았도다. 운명의 여신이여, 만약 분별이 있다면 그대에게는 아무런 신성도 없나니, 우리들이, 우리들이 그대를 여신으로 만드는도다.
Mensura tamen quae §14.317sufficiat census, siquis me consulat, edam: §14.318in quantum sitis atque fames et frigora poscunt, §14.319quantum, Epicure, tibi parvis suffecit in hortis, §14.320quantum Socratici ceperunt ante penates; §14.321numquam aliud natura, aliud sapientia dicit, §14.322acribus exemplis videor te eludere? misce
그러나 누가 내게 조언을 구한다면, 넉넉한 재산의 한도가 얼마인지를 내가 밝히리라. 갈증과 굶주림과 추위가 요구하는 만큼이요, 에피쿠로스여, 그대의 작은 정원에서 그대에게 충분했던 만큼이며, 일찍이 소크라테스의 가정이 담아내었던 만큼이라. 자연은 결코 한 가지를 말하고 지혜는 다른 것을 말하지 않느니라. 내가 가혹한 예시들로 그대를 놀리는 것처럼 보이는가?
§14.323ergo aliquid nostris de moribus, effice summam §14.324bis septem ordinibus quam lex dignatur Othonis, §14.325haec quoque si rugam trahit extenditque labellum, §14.326sume duos equites, fac tertia quadringenta §14.327si nondum inplevi gremium, si panditur ultra, §14.328nec Croesi fortuna umquam nec Persica regna §14.329sufficient animo nec divitiae Narcissi, §14.330indulsit Caesar cui Claudius omnia, cuius §14.331paruit imperiis uxorem occidere iussus.
그렇다면 우리네 풍속에서 무언가를 섞어 보시오. 오토의 법률이 열네 줄의 자리에 어울린다고 인정하는 총액을 만드시오. 이것마저 이마를 찌푸리게 하고 입술을 삐죽이게 만든다면, 두 명의 기사 몫을 취하고, 세 배로 만드시오. 만약 내가 아직 그대의 품을 채우지 못했고 그것이 더 넓게 벌어진다면, 크로이소스의 부도 페르시아의 왕권도 그대의 마음을 결코 채우지 못할 것이요, 카이사르 클라우디우스가 모든 것을 받아주고 그의 명령에 따라 아내를 죽이라는 지시를 받았을 때 복종했던 나르키소스의 부조차도 그대를 채우지 못하리라.