Humanitext Reader

유베날리스 · 풍자시 §14.1-14.82

부모의 악덕이 자녀에게 미치는 영향과 교육

50개 구절 중 44번째 · 라틴어

요약

시인은 도박, 폭식, 노예 학대, 간통 등 부모의 악덕이 자녀들에게 얼마나 쉽게 모방되는지 논한다. 그는 자녀 앞에서의 부모의 품행에 대한 책임과 조기 교육의 극히 중요한 가치를 강조한다.

§14.1Plurima sunt, Fuscine, et fama digna sinistra §14.2aet nitidis maculam haesuram figentia rebus, §14.3aquae monstrant ipsi pueris traduntque parentes,
푸스키누스여, 나쁜 평판에 마땅히 처할 만하며 빛나는 것들에 지워지지 않을 얼룩을 남기는 수많은 일이 있으니, 부모들이 직접 자녀들에게 보여주고 전수하는 것들이라.
§14.4asi damnosa senem iuvat alea, ludit et heres §14.5bullatus parvoque eadem movet arma fritillo.
만일 파멸적인 주사위가 노인을 기쁘게 한다면, 목걸이를 건 상속자도 놀이에 나서며 작은 주사위 통 속에서 똑같은 무기를 놀리느니라.
§14.6nec melius de se cuiquam sperare propinquo §14.7concedet iuvenis, qui radere tubera terrae, §14.8boletum condire et eodem iure natantis §14.9mergere ficedulas didicit nebulone parente §14.10et cana monstrante gula;
또한 그 청년은 어떤 친척도 자신에 대해 더 나은 희망을 품도록 허락하지 않으리니, 그는 땅속의 송로버섯을 깎고, 버섯을 양념하며, 같은 소스 속에 헤엄치는 무화과새를 담그는 법을 건달 부모와 백발의 탐욕스러운 식도가 가르쳐 주는 데서 배웠기 때문이라.
cum septimus annus §14.11transierit puerum, nondum omni dente renato, §14.12barbatos licet admoveas mille inde magistros, §14.13hinc totidem, cupiet lauto cenare paratu §14.14semper et a magna non degenerare culina.
비록 일곱 번째 해가 아이를 지나가고, 아직 이빨이 다 새로 나지도 않았을 때, 그대가 이쪽에서 수염을 기른 스승 천 명을 데려오고 저쪽에서 동수를 데려올지라도, 그는 늘 호화로운 차림으로 저녁 먹기를 원할 것이요 위대한 주방의 격식에서 결코 뒤떨어지지 않기를 바라리라.
§14.15Mitem animum et mores modicis erroribus aequos §14.16praecipit, atque animas servorum et corpora nostra §14.17materia constare putat paribusque elementis,
루틸루스는 온화한 마음과 가벼운 잘못에는 너그러운 품행을 권하는가, 그리고 노예의 영혼들과 우리의 육체가 똑같은 물질과 동등한 원소로 구성되어 있다고 생각하는가?
§14.18an saevire docet Rutilus, qui gaudet acerbo
아니면 포악함을 가르치는가?
§14.19plagarum strepitu et nullam Sirena flagellis §14.20conparat, Antiphates trepidi laris ac Polyphemus, §14.21tunc felix, quotiens aliquis tortore vocato §14.22uritur ardenti duo propter lintea ferro?
그는 매질의 모진 소음을 기뻐하며 채찍 소리를 그 어떤 세이렌과도 비교하지 않는 자요, 떠는 집안사람들에게는 안티파테스이자 폴리페모스이니, 고문관을 불러다 놓고 누군가 겨우 수건 두 장 때문에 달구어진 쇠로 지져질 때마다 행복해하느니라.
§14.23quid suadet iuveni laetus stridore catenae,
사슬의 삐걱거리는 소리를 기뻐하는 자가 청년에게 무엇을 권하겠는가?
§14.24quem mire adficiunt inscripta, ergastula, carcer?
그는 낙인찍힌 자들, 노예 작업장, 감옥에 신기하게 매료되는 자인데.
§14.25rusticus expectas ut non sit adultera Largae
촌뜨기여, 그대는 라르가의 딸이 간통하지 않기를 기대하는가?
§14.26filia, quae numquam maternos dicere moechos §14.27tam cito nec tanto poterit contexere cursu, §14.28ut non terdecies respiret? conscia matri
그녀는 어머니의 간부들의 이름을 열세 번 숨을 몰아쉬지 않고서는 말할 수 없을 정도로 그렇게 빨리, 혹은 그토록 거침없이 나열하지 못하느니라.
§14.29virgo fuit, ceras nunc hac dictante pusillas §14.30implet et ad moechum dat eisdem ferre cinaedis.
소녀는 어머니의 공범이었으니, 이제는 어머니가 불러주는 대로 작은 밀판을 채우고는, 바로 그 남창들에게 들려 간부에게 보내도다.
§14.31sic natura iubet: velocius et citius nos
이처럼 자연이 명하도다.
§14.32corrumpunt vitiorum exempla domestica, magnis §14.33cum subeant animos auctoribus, unus et alter
집안의 악덕의 본보기는 우리를 더 신속하고 빠르게 타락시키나니, 커다란 권위자들과 함께 마음에 스며들기 때문이라.
§14.34forsitan haec spernant iuvenes, quibus arte benigna §14.35et meliore luto finxit praecordia Titan,
혹시나 한둘의 청년은 이를 경멸할지도 모르니, 이들은 타이탄이 자비로운 기술과 더 나은 진흙으로 그 심장을 빚어 준 자들이라.
§14.36sed reliquos fugienda patrum vestigia ducunt §14.37et monstrata diu veteris trahit orbita culpae.
그러나 남은 이들은 피해야 할 부모의 발자국으로 인도되며 오랫동안 보아온 낡은 잘못의 궤도로 끌려가느니라.
§14.38Abstineas igitur damnandis.
그러므로 비난받아 마땅한 일들로부터 멀어지라.
huius enim vel §14.39una potens ratio est, ne crimina nostra sequantur
실로 이에 대한 단 하나의 강력한 이유가 있으니, 우리에게서 태어난 자들이 우리의 죄를 따르지 않게 하려는 것이라.
§14.40ex nobis geniti, quoniam dociles imitandis §14.41turpibus ac pravis omnes sumus, et Catilinam §14.42quocumque in populo videas, quocumque sub axe, §14.43sed nec Brutus erit Bruti nec avunculus usquam,
왜냐하면 우리는 누구나 수치스럽고 그릇된 일들을 모방하는 데에 길들여지기 쉬우며, 카틸리나는 어떤 백성 중에서든, 어떤 하늘 아래서든 볼 수 있겠으나, 브루투스나 브루투스의 외삼촌 같은 이는 어디에도 없을 것이기 때문이라.
§14.44nil dictu foedum visuque haec limina tangat, §14.45intra quae pater est;
말하기에도 보기에도 추잡한 것은 무엇 하나 이 문턱을 건드리지 못하게 하라, 그 안에는 아버지가 있느니라.
procul, a procul inde puellae §14.46lenonum et cantus pernoctantis parasiti.
멀리, 오 멀리 떠나라, 포주들의 계집들과 밤을 새우는 기생객의 노래들이여.
§14.47maxima debetur puero reverentia, siquid §14.48turpe paras;
만일 그대가 추잡한 일을 도모한다면, 아이에게 가장 큰 경외를 보여야 하느니라.
nec tu pueri contempseris annos, §14.49sed peccaturo obstet tibi filius infans.
그대는 아이의 나이를 얕보지 말 것이며, 죄를 지으려는 그대 앞에 젖먹이 아들이 걸림돌이 되게 하라.
§14.50nam siquid dignum censoris fecerit ira §14.51quandoque et similem tibi se non corpore tantum §14.52nec vultu dederit, morum quoque filius, et qui §14.53omnia deterius tua per vestigia peccet, §14.54corripies nimirum et castigabis acerbo §14.55clamore ac post haec tabulas mutare parabis.
참으로 만일 그가 언젠가 검찰관의 진노를 살 만한 짓을 저지르고, 육신과 얼굴뿐만 아니라 품행에 있어서도 그대를 닮아 그대의 아들임을 입증하며, 그대의 발자취를 따라 모든 죄를 더 나쁜 방향으로 지질러 댄다면, 그대는 어김없이 매서운 호통으로 꾸짖고 징벌할 것이며 그 뒤에는 상속장서를 고쳐 쓰려 준비하리라.
§14.56unde tibi frontem libertatemque parentis, §14.57cum facias peiora senex vacuumque cerebro §14.58iam pridem caput hoc ventosa cucurbita quaerat?
늙은이인 그대 자신이 더 나쁜 짓을 저지르고, 뇌가 텅 빈 그 머리가 오래전부터 부항 단지를 요구하고 있거늘, 어디서 그대에게 어버이로서의 낯가죽과 타이름의 자유가 솟아나겠는가?
§14.59Hospite venturo cessabit nemo tuorum.
손님이 올 때가 되면 그대 권솔 중 아무도 쉬지 못하리라.
§14.60‘verre pavimentum, nitidas ostende columnas, §14.61arida cum tota descendat aranea tela;
"바닥을 쓸어라, 기둥들을 빛나게 하라, 마른 거미집은 거미와 함께 온통 걷어내려라.
§14.62hic leve argentum, vasa aspera tergeat alter’: §14.63vox domini furit instantis virgamque tenentis.
이자는 매끄러운 은기들을, 저자는 까슬까슬한 조각 그릇들을 닦아라!" 회초리를 쥐고 다그치는 주인의 목소리가 노발대발하는도다.
§14.64ergo miser trepidas, ne stercore foeda canino §14.65atria displiceant oculis venientis amici, §14.66ne perfusa luto sit porticus;
그리하여 가련한 자여, 개똥으로 더러워진 안마당이 찾아오는 친구의 눈에 거슬릴까 봐, 회랑이 진흙 투성이가 아닐까 전전긍긍하는도다.
et tamen uno §14.67semodio scobis haec emendat servulus unus: §14.68illud non agitas, ut sanctam filius omni §14.69aspiciat sine labe domum vitioque carentem?
그러나 이 모든 것은 꼬마 종 하나가 톱밥 반 되로 씻어낼 수 있는 일이어늘, 그대의 아들이 아무런 흠집도 없고 악덕을 모르는 성스러운 집을 보도록 하는 일에는 어찌 마음을 쓰지 않는가?
§14.70gratum est quod patriae civem populoque dedisti, §14.71si facis ut patriae sit idoneus, utilis agris, §14.72utilis et bellorum et pacis rebus agendis,
그대가 조국과 백성에게 한 시민을 선사한 것은 고마운 일이로다, 만일 그대가 그를 조국에 합당하고, 농토에 유용하며, 전쟁과 평화의 일들을 처리하는 데에도 유용하게 만든다면.
§14.73plurimum enim intererit quibus artibus et quibus hunc tu §14.74moribus instituas.
참으로 그대가 그를 어떤 기술과 어떤 품행으로 가르치느냐에 따라 아주 큰 차이가 있을 것이라.
serpente ciconia pullos §14.75nutrit et inventa per devia rura lacerta:
황새는 뱀과 인적 드문 들판에서 찾아낸 도마뱀으로 새끼들을 기르느니라.
§14.76illi eadem sumptis quaerunt animalia pinnis.
새끼들은 깃털이 돋아나면 똑같은 동물들을 사냥하도다.
§14.77vultur iumento et canibus crucibusque relictis §14.78ad fetus properat partemque cadaveris adfert:
독수리는 죽은 가축과 개와 십자가에 남겨진 시체를 떠나 새끼들에게 급히 돌아가 시체의 일부를 나르도다.
§14.79hic est ergo cibus magni quoque vulturis et se §14.80pascentis, propria cum iam facit arbore nidos.
그러므로 이것이 다 자라서 스스로 먹이를 구하는 독수리의 먹이가 되나니, 제 소유의 나무에 둥지를 틀 때에도 그러하도다.
§14.81sed leporem aut capream famulae Iovis et generosae §14.82in saltu venantur aves, hinc praeda cubili
그러나 주피터의 시종들과 고귀한 새들은 숲속에서 토끼나 노루를 사냥하며, 이로부터 둥지로 먹이가 가느니라.

어휘·문법 주석

  1. 14.15Mitem animum et mores modicis erroribus aequos praecipit, atque animas servorum et corpora nostra materia constare putat paribusque elementis, an saevire docet Rutilus — 동사 praecipit, putat, docet의 주어는 모두 Rutilus이다. 소사 an은 양자택일 의문(~인가, 아니면 ~인가)을 도입한다. 또한 animas servorum et corpora nostra materia constare paribusque elementis는 putat에 걸리는 대격 부정사(Aci) 구문이다.
  2. 14.56unde tibi frontem libertatemque parentis — 이 감탄문에서는 동사(sumis 혹은 habes 등)가 생략되어 있다. frontem은 문자 그대로 '이마'이지만, 여기서는 '당당한 태도' 혹은 '뻔뻔스러움'을 뜻하는 대유법으로 사용되었으며, libertatem은 부모로서 '솔직하게 훈계할 자유'를 가리킨다.
  3. 14.70gratum est quod patriae civem populoque dedisti — 명사절인 quod patriae civem populoque dedisti가 gratum est의 주어 역할을 한다. 그러나 뒤따르는 조건절 si facis가 제약을 걸어둠으로써, 유용한 인재로 키운다는 조건 하에서만 조국에 시민을 기증한 것이 비로소 가치 있는 일이 됨을 나타낸다.

이 구절 인용하기

유베날리스, 풍자시 §14.1-14.82. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/ko/text/urn:cts:latinLit:phi1276.phi001.humanitext-lat2:14.1-14.82

AI 초고 번역임과 열람 날짜를 함께 적어 주세요.

번역·주석·요약은 AI가 생성한 초고이며 독자 의견을 반영해 수정됩니다.