§58.28Manent enim cuncta, non quia aeterna sunt, sed quia defenduntur cura regentis;
왜냐하면 만물은 머무르지만, 그것이 영원하기 때문이 아니라 지배하는 자의 배려에 의해 보호받기 때문이네.
inmortalia tutore non egerent.
불사하는 것들이라면 수호자를 필요로 하지 않을 것이네.
Haec conservat artifex fragilitatem materiae vi sua vincens.
이 물질의 취약성을, 장인은 자신의 힘으로 극복하면서 보존하고 있네.
Contemnamus omnia, quae adeo pretiosa non sunt, ut an sint omnino, dubium sit.
애당초 존재하는지조차 의심스러울 정도로 가치 없는 이 모든 것들을 우리는 경멸하세.
§58.29Illud simul cogitemus, si mundum ipsum, non minus mortalem quam nos sumus, providentia periculis eximit, posse aliquatenus nostra quoque providentia longiorem prorogari huic corpusculo moram, si voluptates, quibus pars maior perit, potuerimus regere et coercere.
동시에 다음을 생각하세. 우리 못지않게 죽을 수밖에 없는 우주 자체를 섭리가 위험에서 구해주고 있다면, 만약 우리가 대다수의 사람을 파멸시키는 쾌락을 지배하고 억제할 수만 있다면, 우리의 예견에 의해서도 이 보잘것없는 육체에 어느 정도 더 긴 체류가 연장될 수 있다는 사실을 말이네.
§58.30Plato ipse ad senectutem se diligentia protulit Erat quidem corpus validum ac forte sortitus et illi nomen latitudo pectoris fecerat, sed navigationes ac pericula multum detraxerant viribus;
플라톤 자신도 자신의 세심한 조절 덕분에 노년까지 삶을 이어갔네. 그는 참으로 강인하고 튼튼한 신체를 타고났으며 가슴의 넓음이 그에게 그 이름(플라톤)을 얻게 해 주었지만, 항해와 위험이 그의 체력을 많이 깎아내렸네.
parsimonia tamen et eorum, quae aviditatem evocant, modus et diligens sui tutela perduxit illum ad senectutem multis prohibentibus causis.
그럼에도 절제와, 탐욕을 부르는 것들에 대한 절도, 그리고 자신에 대한 세심한 보호가, 많은 방해 요인들이 있었음에도 그를 노년으로 인도하였네.
§58.31Nam hoc scis, puto, Platoni diligentiae suae beneficio contigisse, quod natali suo decessit et annum unum atque octogensimum inplevit sine ulla deductione.
자네도 알다시피, 플라톤에게 자신의 세심한 보살핌의 은혜 덕분에, 자신의 생일에 세상을 떠나고 아무런 쇠퇴 없이 여든한 살을 채우는 일이 일어났다고 나는 생각하네.
Ideo magi, qui forte Athenis erant, inmolaverunt defuncto, amplioris fuisse sortis quam humanae rati, quia consummasset perfectissimum numerum, quem novem novies multiplicata conponunt.
그래서 마침 아테네에 있던 마고스들은 고인이 된 그에게 제물을 바쳤으니, 그가 9에 9를 곱하여 이루어지는 가장 완전한 숫자를 채웠다는 점에서 인간의 운명보다 더 위대한 운명을 지녔다고 생각했기 때문이네.
Non dubito, quin paratus sit et paucos dies ex ista summa et sacrificium remittere.
나는 그가 그 총합에서 며칠을 깎는 것과 그 제물마저도 기꺼이 양보할 것임을 의심치 않네.
§58.32Potest frugalitas producere senectutem, quam ut non puto concupiscendam, ita ne recusandam quidem.
절약은 노년을 연장할 수 있으나, 내가 그것을 갈망해야 할 것으로 생각하지 않는 것처럼 거부해야 할 것으로도 생각지 않네.
Iucundum est secum esse quam diutissime, cum quis se dignum, quo frueretur, effecit.
사람이 자신을 즐기기에 아깝지 않은 상태로 만들었을 때, 가능한 한 오래 자신과 함께 있는 것은 즐거운 일이네.
Itaque de isto feremus sententiam, an oporteat fastidire senectutis extrema et finem non opperiri, sed manu facere.
그러므로 우리는 노년의 마지막을 혐오하고 종말을 기다리지 않고 스스로의 손으로 끝내야 하는지에 대해 판단을 내릴 것이네.
Prope est a timente, qui fatum segnis expectat, sicut ille ultra modum deditus vino est, qui amphoram exiccat et faecem quoque exorbet.
운명을 나태하게 기다리는 자는 두려워하는 자와 가깝네. 이는 마치 안포라를 비우고 앙금까지 들이켜는 자가 도를 넘어 포도주에 빠져 있는 것과 같네.
§58.33De hoc tamen quaeremus, pars summa vitae utrum faex sit an liquidissimum ac purissimum quiddam, si modo mens sine iniuria est et integri sensus animum iuvant nec defectum et praemortuum corpus est.
그러나 이에 대해 우리는 삶의 가장 높은 부분이 앙금인지, 아니면 가장 맑고 순수한 무언가인지 질문할 것이네. 단, 정신이 온전하고 건강한 감각이 마음을 도우며 육체가 쇠약해져 이미 죽은 상태가 아니라면 말이네.
Plurimum enim refert, vitam aliquis extendat an mortem.
사람이 연장하는 것이 생명인지 아니면 죽음인지가 대단히 중요하기 때문이네.
§58.34At si inutile ministeriis corpus est, quidni oporteat educere animum laborantem? Et fortasse paulo ante quam debet, faciendum est, ne cum fieri debebit, facere non possis.
하지만 육체가 쓸모없어져 활동할 수 없다면, 고통받는 영혼을 이끌어내야 마땅하지 않겠는가? 그리고 어쩌면 그렇게 해야만 할 때가 오기 조금 전에 행해야 할 것이네. 그렇게 해야 할 때가 왔을 때 행하지 못하게 되지 않도록 말이네.
Et cum maius periculum sit male vivendi quam cito moriendi, stultus est, qui non exigua temporis mercede magnae rei aleam redimit.
그리고 잘못 사는 것의 위험이 빨리 죽는 것의 위험보다 큰 이상, 아주 적은 시간의 대가로 큰 일의 위험을 피하지 않는 자는 어리석네.
Paucos longissima senectus ad mortem sine iniuria pertulit, multis iners vita sine usu sui iacuit;
극히 긴 노년이 해를 입지 않고 죽음에 이르게 한 사람은 극소수이며, 많은 이들에게 활동 없는 삶은 자신을 쓰지 못한 채 누워 있는 것이었네.
quanto deinde crudelius iudicas aliquid ex vita perdidisse quam ius finiendae?
그렇다면 자네는 삶에서 무언가를 잃는 것과 삶을 끝낼 권리를 잃는 것 중 어느 쪽이 얼마나 더 잔인하다고 판단하는가?
§58.35Noli me invitus audire, tamquam ad te iam pertineat ista sententia, et quid dicam aestima: non relinquam senectutem, si me totum mihi reservabit, totum autem ab illa parte meliore;
이 판단이 이미 자네에게 해당하는 것처럼 내 말을 언짢게 듣지 말고, 내가 하는 말을 헤아려 보게나. 노년이 나를 온전히 나 자신에게 남겨둔다면, 그것도 저 더 나은 부분에서 온전히 남겨둔다면 나는 노년을 버리지 않을 것이네.
at si coeperit concutere mentem, si partes eius convellere, si mihi non vitam reliquerit, sed animam, prosiliam ex aedificio putri ac ruenti.
하지만 노년이 내 정신을 흔들기 시작하고, 정신의 기능들을 찢어내어 나에게 삶이 아니라 숨결만을 남겨둔다면, 나는 썩어가고 무너지는 건물에서 뛰어내릴 것이네.
§58.36Morbum morte non fugiam, dumtaxat sanabilem nec officientem animo.
나는 질병을 피하기 위해 죽음을 택하지는 않을 것이네. 적어도 치료할 수 있고 정신에 방해가 되지 않는 질병이라면 말이네.
Non adferam mihi manus propter dolorem;
나는 고통 때문에 스스로에게 손을 대지 않을 것이네.
sic mori vinci est.
그렇게 죽는 것은 굴복하는 것이기 때문이네.
Hunc tamen si sciero perpetuo mihi esse patiendum, exibo, non propter ipsum, sed quia inpedimento mihi futurus est ad omne, propter quod vivitur.
하지만 내가 이 고통을 영원히 견뎌야 함을 알게 된다면, 나는 떠날 것이네. 고통 자체 때문이 아니라 그것이 살아가는 목적인 모든 일에 장애가 될 것이기 때문이네.
Inbecillus est et ignavus, qui propter dolorem moritur, stultus, qui doloris causa vivit.
고통 때문에 죽는 자는 약하고 비겁한 자이며, 고통 때문에 사는 자는 어리석은 자이네.
§58.37Sed in longum exeo.
하지만 내가 너무 길어지고 있네.
Est praeterea materia, quae ducere diem possit.
그 밖에도 하루를 보낼 수 있는 이야깃거리가 있네.
Et quomodo finem imponere vitae poterit, qui epistulae non potest? Vale ergo.
편지에도 끝을 맺지 못하는 자가 어떻게 인생에 끝을 맺을 수 있겠는가? 그러니 잘 있게나.
Quod libentius quam mortes meras lecturus es.
자네가 순전한 죽음들보다는 이 인사를 더 기쁘게 읽을 터이니 말이네.
VALE.
잘 있게나.