§58.20Quartum locum habebit idos.
네 번째 자리는 이도스(형상)가 차지할 것이네.
Quid sit hoc idos, attendas oportet et Platoni inputes, non mihi, hanc rerum difficultatem.
이 이도스가 무엇인지 자네는 주의를 기울여야 하며, 사물의 이 난해함을 내가 아니라 플라톤에게 돌려야 마땅하네.
Nulla est autem sine difficultate subtilitas.
그러나 난해함이 없는 정교함은 존재하지 않네.
Paulo ante pictoris imagine utebar.
조금 전에 나는 화가의 비유를 사용하고 있었네.
Ille cum reddere Vergilium coloribus vellet, ipsum intuebatur.
그가 색채로 베르길리우스의 모습을 재현하고자 했을 때, 그는 베르길리우스 본인을 응시하고 있었네.
Idea erat Vergilii facies, futuri operis exemplar.
이데아는 베르길리우스의 얼굴이자, 앞으로 만들어질 작품의 모형이었네.
Ex hac quod artifex trahit et operi suo inposuit, idos est.
예술가가 이것으로부터 이끌어내어 자신의 작품에 부여한 것이 바로 이도스라네.
§58.21Quid intersit, quaeris? Alterum exemplar est, alterum forma ab exemplari sumpta et operi inposita.
무엇이 다른지 묻는가? 하나는 모형이고, 다른 하나는 모형으로부터 취해져 작품에 부여된 형상이라네.
Alteram artifex imitatur, alteram facit.
하나는 예술가가 모방하는 것이고, 다른 하나는 그가 만드는 것이네.
Habet aliquam faciem statua; haec est idos.
조각상은 어떤 외관을 지니고 있으니, 이것이 이도스라네.
Habet aliquam faciem exemplar ipsum, quod intuens opifex statuam figuravit; haec idea est.
모형 자체도 어떤 외관을 지니고 있어, 장인은 그것을 응시하며 조각상을 형상화했으니, 이것이 이데아라네.
Etiamnunc si aliam desideras distinctionem, idos in opere est, idea extra opus nec tantum extra opus est, sed ante opus.
나아가 자네가 다른 구분을 원한다면, 이도스는 작품 안에 있고, 이데아는 작품 밖에 있으며, 단지 작품 밖에 있을 뿐만 아니라 작품보다 먼저 존재하네.
§58.22Quintum genus est eorum, quae communiter sunt;
다섯 번째 유는 일반적으로 존재하는 것들의 유라네.
haec incipiunt ad nos pertinere;
이것들이 우리와 관계를 맺기 시작하네.
hic sunt omnia, homines, pecora, res.
여기에는 인간, 가축, 사물 등 모든 것이 속하네.
Sextum genus eorum, quae quasi sunt: tamquam inane, tamquam tempus.
여섯 번째 유는 이른바 존재하는 것들의 유라네. 예컨대 허공이나 시간처럼 말이네.
Quaecumque videmus aut tangimus, Plato in illis non numerat, quae esse proprie putat.
우리가 보거나 만지는 모든 것을 플라톤은 자신이 고유하게 존재한다고 생각하는 것들 속에 포함시키지 않네.
Fluunt enim et in assidua deminutione atque adiectione sunt.
왜냐하면 그것들은 흘러가며 끊임없는 감소와 증가 속에 있기 때문이네.
Nemo nostrum idem est in senectute, qui fuit iuvenis; nemo nostrum est idem mane, qui fuit pridie.
우리 중 누구도 노년에 젊었을 때와 같은 사람이 아니며, 우리 중 누구도 아침에 전날과 같은 사람이 아니네.
Corpora nostra rapiuntur fluminum more.
우리의 신체는 강물이 흐르듯 쓸려 가네.
Quicquid vides, currit cum tempore.
자네가 보는 모든 것은 시간과 함께 달려가네.
Nihil ex iis, quae videmus, manet.
우리가 보는 것들 중 아무것도 머무르지 않네.
Ego ipse, dum loquor mutari ista, mutatus sum.
나 자신도 이 일들이 변하고 있다고 말하는 동안에 이미 변해 버렸네.
§58.23Hoc est, quod ait Heraclitus: "In idem flumen bis descendimus et non descendimus. "Manet enim idem fluminis nomen, aqua transmissa est.
이것이 헤라클레이토스가 말한 바이네. "우리는 같은 강에 두 번 들어서고 또한 들어서지 않는다." 왜냐하면 강의 이름은 동일하게 머무르지만 물은 흘러가 버렸기 때문이네.
Hoc in amne manifestius est quam in homine.
이것은 사람에게서보다 강물에서 더 명백하네.
Sed nos quoque non minus velox cursus praetervehit, et ideo admiror dementiam nostram, quod tantopere amamus rem fugacissimam, corpus, timemusque, ne quando moriamur, cum omne momentum mors prioris habitus sit.
그러나 우리 역시 그에 못지않게 빠른 흐름이 지나쳐 데려가고 있으니, 그래서 나는 우리가 가장 덧없는 것인 신체를 그토록 사랑하고 언제 죽을까 두려워하는 우리의 어리석음에 감탄하네. 모든 순간이 이전 상태의 죽음인데도 말이네.
Vis tu non timere, ne semel fiat, quod cotidie fit!
자네는 매일 일어나는 일이 단 한 번 일어나는 일로서 두려워하지 않기를 원치 않는가!
§58.24De homine dixi, fluvida materia et caduca et omnibus obnoxia causis;
나는 인간에 대해 말했으니, 유동적이고 부스러지기 쉬우며 모든 원인에 영향받기 쉬운 물질이라네.
mundus quoque, aeterna res et invicta, mutatur nec idem manet.
우주 역시 영원하고 불패하는 존재이지만 변하며 동일하게 머무르지 않네.
Quamvis enim omnia in se habeat, quae habuit, aliter habet quam habuit;
왜냐하면 그것이 이전에 가졌던 모든 것을 자신 안에 가지고 있을지라도, 그것을 가졌던 방식과는 다르게 가지고 있기 때문이네.
§58.25ordinem mutat.
그것은 질서를 바꾸네.
"Quid ista," inquis, "mihi subtilitas proderit?" Si me interrogas, nihil.
자네는 "그러한 정교함이 나에게 무슨 소용이 있겠는가?"라고 묻네. 나에게 묻는다면 아무 소용도 없네.
Sed quemadmodum ille caelator oculos diu intentos ac fatigatos remittit atque avocat et, ut dici solet, pascit; sic nos animum aliquando debemus relaxare et quibusdam oblectamentis reficere.
하지만 저 조각가가 오랫동안 집중하여 피로해진 눈을 풀고 딴 데로 돌려, 흔히 말하듯 눈에 양식을 주듯이, 이와 같이 우리도 때로는 정신을 이완시키고 어떤 즐거움으로 생기를 회복해야 하네.
Sed ipsa oblectamenta opera sint.
그러나 즐거움 자체가 하나의 유익한 작업이 되게 하게나.
Ex his quoque, si observaveris, sumes, quod possit fieri salutare.
이것들로부터도 자네가 주의를 기울인다면 유익한 성과가 될 수 있는 것을 취할 것이네.
§58.26Hoc ego, Lucili, facere soleo: ex omni notione, etiam si a philosophia longissime aversa est, eruere aliquid conor et utile efficere.
루킬리우스여, 나는 항상 이렇게 하네. 모든 개념으로부터, 그것이 철학에서 극도로 멀리 떨어져 있을지라도, 무언가를 캐내어 유용하게 만들려고 노력하네.
Quid istis, quae modo tractavimus, remotius a reformatione morum? Quomodo meliorem me facere ideae Platonicae possunt? Quid ex istis traham, quod cupiditates meas conprimat? Vel hoc ipsum, quod omnia ista, quae sensibus serviunt, quae nos accendunt et inritant, negat Plato ex his esse, quae vere sint.
우리가 방금 다룬 저것들 중에서 도덕의 개선으로부터 더 멀리 떨어진 것이 무엇이겠는가? 플라톤의 이데아가 어떻게 나를 더 나은 사람으로 만들 수 있겠는가? 내 욕망을 억누를 수 있는 무엇을 저것들로부터 이끌어낼 수 있겠는가? 아니면 바로 이 사실, 즉 감각에 복종하고 우리를 타오르게 하며 자극하는 저 모든 것을, 플라톤은 진정으로 존재하는 것들 속에 속하지 않는다고 부정한다는 바로 이것이네.
§58.27Ergo ista imaginaria sunt et ad tempus aliquam faciem ferunt, nihil horum stabile nec solidum est;
그러므로 저것들은 가상적인 것이며 한동안 어떤 외관을 지닐 뿐, 이것들 중 어느 것도 안정적이거나 견고하지 않네.
et nos tamen cupimus, tamquam aut semper futura aut semper habituri.
그럼에도 우리는 그것들이 영원히 존재할 것처럼, 혹은 우리가 그것들을 영원히 소유할 것처럼 갈망하네.
Inbecilli fluvidique inter vana constitimus;
약하고 유동적인 우리는 허망한 것들 사이에 서 있네.
ad illa mittamus animum, quae aeterna sunt.
영원한 저것들로 우리의 정신을 보내세.
Miremur in sublimi volitantes rerum omnium formas deumque inter illa versantem et hoc providentem, quemadmodum quae inmortalia facere non potuit, quia materia prohibebat, defendat a morte ac ratione vitium corporis vincat.
높은 곳에서 날아다니는 만물의 형상들과, 그것들 사이에서 거닐며, 물질이 가로막았기에 불사로 만들 수 없었던 것들을 어떻게 죽음으로부터 보호하고 이성으로써 신체의 결함을 극복할 것인가를 예견하는 신을 우러러보세.