§22.9Facile est autem, mi Lucili, occupationes evadere, si occupationum pretia contempseris.
하지만, 나의 루킬리우스여, 만약 자네가 일들의 대가를 경멸한다면, 일들에서 벗어나는 것은 쉬운 일이네.
Illa sunt, quae nos morantur et detinent: "Quid ergo? Tam magnas spes relinquam? Ab ipsa messe discedam? Nudum erit latus, incomitata lectica, atrium vacuum?"
Ab his ergo inviti homines recedunt et mercedem miseriarum amant, ipsas execrantur.
우리를 지체시키고 붙잡아 두는 것은 바로 다음과 같은 것들이네. "그럼 어쩐단 말인가? 이토록 큰 희망을 저버려야 한단 말인가? 수확 그 자체에서 떠나야 한단 말인가? 내 곁은 비어 있게 되고, 가마에는 수행원이 따르지 않으며, 안뜰은 텅 비게 된단 말인가?" 그러므로 사람들은 마지못해 이것들로부터 물러나며, 비참함의 대가를 사랑하면서 비참함 자체는 저주하네.
§22.10Sic de ambitione quomodo de amica queruntur;
이처럼 그들은 야심에 대해 애인에 대해 칭얼대듯 불평하네.
id est, si verum adfectum eorum inspicias, non oderunt, sed litigant.
즉, 자네가 그들의 진정한 감정을 들여다본다면, 그들은 미워하는 것이 아니라 말다툼을 하고 있는 것이네.
Excute istos, qui, quae cupiere, deplorant et de earum rerum locuntur fuga, quibus carere non possunt;
자신이 갈망했던 것들을 한탄하고, 그것 없이는 지낼 수 없는 일들로부터의 도망을 말하는 자들을 털어보게나.
videbis voluntariam esse illis in eo moram, quod aegre ferre ipsos et misere locuntur.
그들이 억지로 견디며 비참하게 말하고 있는 그 일 속에 그들이 머물고 있는 것은 자발적인 것임을 자네는 보게 될 것이네.
§22.11Ita est, Lucili;
그렇다네, 루킬리우스여.
paucos servitus, plures servitutem tenent.
소수의 사람을 노예 상태가 붙잡고 있지만, 더 많은 사람이 노예 상태를 붙잡고 있네.
Sed si deponere illam in animo est et libertas bona fide placuit, in hoc autem unum advocationem petis, ut sine perpetua sollicitudine id tibi facere contingat, quidni tota te cohors Stoicorum probatura sit? Omnes Zenones et Chrysippi moderata, honesta, tua suadebunt.
하지만 만약 그것을 내려놓을 마음이 있고 진심으로 자유를 기꺼어하며, 자네가 끊임없는 염려 없이 이 일을 해낼 수 있도록 오직 이 한 가지 일에 대해서만 지원을 구한다면, 어찌 스토아 학파의 전 무리가 자네를 지지하지 않겠는가? 제논들과 크리시포스들 모두가 절제되고 명예로운, 자네 자신의 길을 권할 것이네.
§22.12Sed si propter hoc tergiversaris, ut circumspicias, quantum feras tecum et quam magna pecunia instruas otium, numquam exitum invenies.
그러나 만약 자네가 얼마나 많은 것을 챙겨갈지, 얼마나 큰 돈으로 여가를 꾸릴지 둘러보기 위해 핑계를 대며 미적거린다면, 결코 빠져나갈 길을 찾지 못할 것이네.
Nemo cum sarcinis enatat.
짐을 짊어진 채 헤엄쳐 나오는 사람은 아무도 없네.
Emerge ad meliorem vitam propitiis dis, sed non sic, quomodo istis propitii sunt, quibus bono ac benigno vultu mala magnifica tribuerunt, ad hoc unum excusati, quod ista, quae urunt, quae excruciant, optantibus data sunt.
신들의 은총을 받아 더 나은 삶으로 솟구쳐 오르게나. 하지만 신들이 저들, 즉 선하고 자애로운 얼굴로 화려한 불행을 베풀어 준 자들에게 은혜로운 방식과 같아서는 안 되네. 그들은 오직 이 한 가지, 즉 살을 태우고 고통스럽게 하는 그것들이 원했던 자들에게 주어졌다는 점에 의해서만 면책을 받을 뿐이네.
§22.13Iam inprimebam epistulae signum;
나는 이미 편지에 봉인을 찍으려던 참이었네.
resolvenda est, ut cum sollemni ad te munusculo veniat et aliquam magnificam vocem ferat secum, et occurrit mihi ecce nescio utrum verior an eloquentior.
하지만 늘 주던 작은 선물과 함께 자네에게 가고 훌륭한 문장을 지니고 가도록 편지를 다시 뜯어야겠군. 그런데 보게나, 더 진실한지 더 웅변적인지 모를 말이 떠올랐네.
"Cuius?" inquis;
"누구의 것인가?" 자네는 묻는군.
Epicuri, adhuc enim alienas sarcinas adsero;
에피쿠로스의 것이네. 나는 아직도 타인의 짐을 내 것이라 주장하고 있으니 말이네.
"Nemo non ita exit e vita, tamquam modo intraverit. "
"누구나 이제 막 태어난 것처럼 삶을 떠난다." 자네가 원하는 누구든 붙잡아 보게나.
§22.14Quemcumque vis occupa, adulescentem senem medium;
젊은이든, 노인이든, 중년이든.
invenies aeque timidum mortis, aeque inscium vitae.
죽음을 똑같이 두려워하고, 삶을 똑같이 알지 못하는 자를 발견할 것이네.
Nemo quicquam habet facti, in futurum enim nostra distulimus.
이룩해 놓은 것을 가진 사람은 아무도 없으니, 우리가 우리의 일들을 미래로 미루어 두었기 때문이네.
Nihil me magis in ista voce delectat quam quod exprobratur senibus infantia. "
저 구절에서 노인들의 유아기적 상태를 비난하고 있다는 점보다 나를 더 기쁘게 하는 것은 없네.
§22.15Nemo," inquit, "aliter quam qui modo natus est exit e vita.
"누구도 이제 막 태어난 사람과 다름없이 삶을 떠난다"라고 그는 말하네.
"Falsum est;
그것은 틀린 말이네.
peiores morimur quam nascimur.
우리는 태어났을 때보다 더 악해진 채 죽는다네.
Nostrum istud, non naturae vitium est.
그것은 우리 자신의 잘못이지, 자연의 잘못이 아니네.
Illa nobiscum queri debet et dicere: "Quid hoc est? Sine cupiditatibus vos genui, sine timoribus, sine superstitione, sine perfidia ceterisque pestibus;
자연은 우리에게 불평하며 다음과 같이 말해야 마땅하네. "이게 어찌 된 일인가? 나는 너희를 욕망도 없고, 두려움도 없고, 미신도 없고, 배신과 다른 전염병 같은 악행들도 없이 낳았노라.
quales intrastis exite. " §22.16Percepit sapientiam, si quis tam securus morietur quam nascitur;
들어왔을 때와 같은 모습으로 나가거라." 누군가 태어났을 때만큼 아무런 걱정 없이 죽는다면, 그는 지혜를 터득한 것이네.
nunc vero trepidamus, cum periculum accessit, non animus nobis, non color constat; lacrimae nihil profuturae cadunt.
하지만 실제로 우리는 위험이 다가왔을 때 두려워 떨며, 우리 마음도 얼굴빛도 진정되지 않고, 아무런 소용도 없을 눈물만 흘릴 뿐이네.
Quid est turpius quam in ipso limine securitatis esse sollicitum?
안전함의 문턱 바로 그 위에서 불안해하는 것보다 더 수치스러운 일이 어디 있겠는가?
§22.17Causa autem haec est, quod inanes omnium bonorum sumus, vitae iactura laboramus.
그러나 그 원인은 우리가 모든 좋은 것들로 텅 비고, 삶의 상실로 괴로워하고 있기 때문이네.
Non enim apud nos pars eius ulla subsedit;
우리에게 삶의 그 어떤 부분도 머물러 있지 않기 때문이네.
transmissa est et effluxit.
그것은 지나갔고 흘러가 버렸네.
Nemo quam bene vivat, sed quam diu, curat, cum omnibus possit contingere, ut bene vivant, ut diu, nulli.
아무도 자신이 얼마나 잘 사느냐가 아니라 얼마나 오래 사느냐를 신경 쓰네. 잘 사는 것은 모든 이에게 일어날 수 있는 일이지만, 오래 사는 것은 그 누구에게도 일어날 수 없는데 말일세.
VALE.
잘 지내게나.