§18.1December est mensis;
12월은 (이러한) 달이라네.
cum maxime civitas sudat.
온 성읍이 가장 땀을 흘리고 있네.
Ius luxuriae publicae datum est.
공적인 사치를 누릴 권리가 주어졌네.
Ingenti apparatu sonant omnia, tamquam quicquam inter Saturnalia intersit et dies rerum agendarum.
마치 사투르날리아와 비즈니스를 하는 날 사이에 아무런 차이도 없는 것처럼, 거대한 준비로 모든 것이 요란하다네.
Adeo nihil interest, ut non videatur mihi errasse, qui dixit olim mensem Decembrem fuisse, nunc annum.
참으로 아무런 차이가 없어서, 예전에 "12월은 한 달이었는데 지금은 일 년이다"라고 말한 사람이 나에게는 틀리지 않은 것처럼 보일 정도라네.
§18.2Si te hic haberem, libenter tecum conferrem, quid existimares esse faciendum: utrum nihil ex cotidiana consuetudine movendum an, ne dissidere videremur cum publicis moribus, et hilarius cenandum et exuendam togam.
만일 자네가 여기 있다면, 자네가 무엇을 해야 한다고 생각하는지 기꺼이 상의했을 것이네. 일상의 관습에서 아무것도 바꾸지 말아야 할 것인가, 아니면 대중의 풍속과 불화하는 것처럼 보이지 않기 위해 더 즐겁게 식사하고 토가를 벗어야 할 것인가.
Nam quod fieri nisi in tumultu et tristi tempore civitatis non solebat, voluptatis causa ac festorum dierum vestem mutavimus.
왜냐하면 성읍의 소란이나 슬픈 시기가 아니면 보통 행해지지 않던 일을, 우리는 쾌락과 축제의 날을 위해 행하여 의복을 바꾸었기 때문이네.
§18.3Si te bene novi, arbitri partibus functus nec per omnia nos similes esse pilleatae turbae voluisses nec per omnia dissimiles;
만일 내가 자네를 잘 안다면, 자네는 중재자의 역할을 맡아 우리가 모자를 쓴 무리와 모든 면에서 닮는 것도, 모든 면에서 닮지 않는 것도 원하지 않았을 것이네.
nisi forte his maxime diebus animo imperandum est, ut tunc voluptatibus solus abstineat, cum in illas omnis turba procubuit;
혹은 어쩌면 바로 이러한 날들에 특히 정신에 명령을 내려야 하네. 즉 온 무리가 쾌락에 빠져 있을 때 혼자서 그것들을 멀리하도록 말이네.
certissimum enim argumentum firmitatis suae capit, si ad blanda et in luxuriam trahentia nec it nec abducitur.
왜냐하면 감미롭고 사치로 이끄는 것들로 향하지도 않고 끌려가지도 않는다면, 정신은 스스로의 견고함에 대한 가장 확실한 증거를 얻기 때문이네.
§18.4Hoc multo fortius est, ebrio ac vomitante populo siccum ac sobrium esse, illud temperatius, non excerpere se nec insigniri nec misceri omnibus et eadem, sed non eodem modo, facere.
사람들이 취하고 토하는 와중에 술을 마시지 않고 깨어 있는 것, 이것이 훨씬 더 강력하다네. 저것이 더 절도 있네. 즉 자신을 제외시키지도 않고 눈에 띄지도 않으며, 모든 이들과 어울려 같은 일을 하되 같은 방식으로 하지는 않는 것이네.
Licet enim sine luxuria agere festum diem.
사치 없이도 축제의 날을 보낼 수 있기 때문이네.
§18.5Ceterum adeo mihi placet temptare animi tui firmitatem, ut ex praecepto magnorum virorum tibi quoque praecipiam: interponas aliquot dies, quibus contentus minimo ac vilissimo cibo, dura atque horrida veste dicas tibi: "Hoc est quod timebatur?"
그건 그렇고, 자네 정신의 견고함을 시험하는 것이 내 마음에 쏙 들어서, 위대한 사람들의 가르침에 따라 자네에게도 명령하노니, 며칠의 기간을 끼워 넣게나. 그 기간 동안 가장 적고 가장 값싼 음식에 만족하고, 단단하고 거친 옷을 입은 채 스스로에게 이렇게 말해 보게나. "이것이 두려워하던 것인가?"라고.
§18.6In ipsa securitate animus ad difficilia se praeparet et contra iniurias fortunae inter beneficia firmetur.
안전함 그 자체 속에서 정신은 어려운 일들에 대비해야 하며, 운명의 혜택 속에서 운명의 불조리에 맞서 자신을 단단히 해야 하네.
Miles in media pace decurrit, sine ullo hoste vallum iacit et supervacuo labore lassatur, ut sufficere necessario possit.
군인은 평화로운 한가운데에서 훈련을 하고, 적이 전혀 없어도 토성을 쌓으며, 불필요한 노고로 자신을 피로하게 만드네. 이는 필요한 때에 충분히 대처할 수 있도록 하기 위함이네.
Quem in ipsa re trepidare nolueris, ante rem exerceas.
실제 상황에서 전율하는 것을 바라지 않는 사람을, 실제 상황 전에 훈련시켜야 하네.
Hoc secuti sunt, qui omnibus mensibus paupertatem imitati prope ad inopiam accesserunt, ne umquam expavescerent quod saepe didicissent.
매달 빈곤을 모방하여 거의 궁핍에 도달했던 자들은 이 방침을 따랐던 것이네. 이는 자신들이 자주 배웠던 것을 결코 두려워하지 않기 위함이었네.
§18.7Non est nunc quod existimes me dicere Timoneas cenas et pauperum cellas, et quicquid aliud est, per quod luxuria divitiarum taedio ludit;
지금 자네는 내가 티몬식 만찬이나 가난한 이들의 골방, 그리고 부유함에 대한 실증 때문에 사치가 장난삼아 행하는 다른 어떤 것을 말하고 있다고 생각해서는 안 되네.
grabatus ille verus sit et sagum et panis durus ac sordidus.
그 침대는 진짜여야 하고, 외투도, 단단하고 더러운 빵도 진짜여야 하네.
Hoc triduo et quatriduo fer, interdum pluribus diebus, ut non lusus sit, sed experimentum;
이것을 사흘이나 나흘 동안, 때로는 더 많은 날 동안 견뎌내어, 그것이 장난이 아니라 시험이 되게 하게나.
tunc, mihi crede, Lucili, exultabis dipondio satur et intelleges ad securitatem non opus esse fortuna;
그때 나를 믿게나, 루킬리우스여, 자네는 2아스로 배를 채우고 기뻐 날뛸 것이며, 안전을 위해서는 운명이 필요하지 않다는 것을 깨닫게 될 것이네.
hoc enim, quod necessitati sat est, dat et irata.
왜냐하면 필요에 충분한 이것은, 분노한 운명이라 할지라도 주기 때문이네.