§9.39.1dictator postero die auspiciis repetitis pertulit legem;
독재관은 다음 날 점괘를 다시 얻은 후 법안을 통과시켰다.
et profectus cum legionibus ad terrorem traducti silvam Ciminiam exercitus nuper scriptis ad Longulam pervenit acceptisque a Marcio consule veteribus militibus in aciem copias eduxit.
그리고 키미니우스 숲을 건너간 군대에 대한 공포 때문에 최근에 징집된 군단들을 이끌고 출발하여 롱굴라에 도착했으며, 집정관 마르키우스로부터 노련한 병사들을 인계받은 뒤 군세를 전투 대형으로 이끌고 나갔다.
§9.39.2nec hostes detractare visi pugnam.
적들 역시 전투를 회피하려 하지 않는 듯했다.
instructos deinde armatosque, cum ab neutris proelium inciperet, nox oppressit.
그 후, 양측 모두 전투를 시작하기 전에, 정렬하고 무장한 그들에게 밤이 덮쳤다.
quieti aliquamdiu, §9.39.3nec suis diffidentes viribus nec hostem spernentes, stativa in propinquo habuere.
한동안 조용히, 자신들의 힘을 의심하지도 않고 적을 무시하지도 않으면서, 그들은 근처에 상설 기지를 두었다.
**nam §9.39.4et cum Umbrorum exercitu acie depugnatum est; fusi tamen magis quam caesi hostes, quia coeptam acriter non tolerarunt pugnam; §9.39.5et ad Vadimonis lacum Etrusci lege sacrata coacto exercitu, cum vir virum legisset, quantis numquam alias ante simul copiis simul animis dimicarunt;
왜냐하면, 움브리아인들의 군대와도 전열을 갖추어 싸웠으나, 적들은 격렬하게 시작된 전투를 견뎌내지 못해 살상되었다기보다는 흩어져 쫓겨났고, 또한 바디모 호수에서는 에트루리아인들이 신성법에 따라 군대를 소집하고, 한 사람이 다른 한 사람을 선택하는 방식으로 정예를 모아, 이전의 그 어느 때보다도 거대한 군세와 왕성한 투지로 싸웠기 때문이다.
§9.39.6tantoque irarum certamine gesta res est, ut ab neutra parte emissa sint tela.
그리고 매우 격렬한 분노의 대결 속에서 전투가 진행되었기에, 양측 모두 투창을 던지지 않았을 정도였다.
gladiis pugna coepit et acerrime commissa ipso certamine, quod aliquamdiu anceps fuit, accensa est, ut non cum Etruscis totiens victis, sed cum aliqua nova gente videretur dimicatio esse.
칼을 든 백병전이 시작되었고, 극도로 격렬하게 맞붙은 전투는 한동안 승패를 가늠할 수 없었던 그 싸움 자체로 인해 더욱 달아올라, 수없이 패배했던 에트루리아인들과의 싸움이 아니라 마치 어떤 새로운 민족과의 전투처럼 보일 지경이었다.
§9.39.7nihil ab ulla parte movetur fugae;
어느 쪽에서도 도망치려는 움직임은 전혀 일지 않았다.
cadunt antesignani, et, ne nudentur propugnatoribus signa, fit ex secunda prima acies.
전열의 군기 앞을 지키는 병사들이 쓰러졌고, 군기가 방어자 없이 노출되지 않도록 제2열이 제1열이 되었다.
ab ultimis deinde subsidiis cietur miles;
이어서 가장 뒤쪽의 예비대에서 병사들이 호출되었다.
§9.39.8adeoque ad ultimum laboris ac periculi ventum est, ut equites Romani omissis equis ad primos ordines peditum per arma, per corpora evaserint.
그리고 노고와 위험이 극단에 이르러, 로마 기병들이 말에서 내려 무기와 시체들을 헤치고 나아가 보병의 최전열에 도달했을 정도였다.
ea velut nova inter fessos exorta acies turbavit signa Etruscorum;
피로에 지친 이들 사이에 마치 새로운 군대처럼 등장한 이 기병 대열이 에트루리아인의 대오를 뒤흔들었다.
§9.39.9secuta deinde impetum eorum, §9.39.10utcumque adfecta erat, cetera multitudo tandem perrumpit ordines hostium.
이어서 그들의 돌격을 따라, 아무리 지쳐 있었을지라도 나머지 대군이 마침내 적의 대열을 돌파했다.
tunc vinci pertinacia coepta et averti manipuli quidam, et, — ut semel dedere terga, etiam ceteri omnes capessere fugam.
그때 완강하던 적들도 꺾이기 시작했고 일부 보병 중대들이 뒤를 돌았으며, 한번 등 뒤를 보이기 시작하자 다른 모든 이들 또한 앞다투어 도망치기 시작했다.
§9.39.11ille primum dies fortuna vetere abundantes Etruscorum fregit opes.
그날이 처음으로, 옛 행운으로 가득했던 에트루리아인의 세력을 꺾어 놓았다.
caesum in acie, quod roboris fuit; castra eodem impetu capta direptaque.
그들의 정예였던 자들이 전장에서 쓰러졌고, 캠프 또한 같은 기세로 함락되어 약탈당했다.