§8.3.1quod responsum sicut dubios Samnites, quidnam facturum Romanum censerent, dimisit, ita Campanos metu abalienavit, Latinos, velut nihil iam non concedentibus Romanis, ferociores fecit.
이 대답은 삼니움인들을 로마인들이 도대체 무슨 행동을 할 것이라 생각해야 할지 의구심을 품은 채 물러나게 한 한편, 칸파니아인들은 두려움으로 인해 멀어지게 만들었고, 라티움인들은 마치 로마인들이 이제는 무엇이든 양보하지 않는 것이 없는 듯이 더욱 오만하게 만들었다.
§8.3.2itaque per speciem adversus Samnites belli parandi crebra concilia indicentes omnibus consultationibus inter se principes occulte Romanum coquebant bellum.
그리하여 그들은 삼니움인들을 상대로 전쟁을 준비한다는 명목으로 빈번히 집회를 소집하며, 자신들 사이의 모든 협의 과정에서 은밀히 로마와의 전쟁을 모의했다.
huic quoque adversus servatores suos bello Campanus aderat.
자신들의 구원자를 향한 이 전쟁에 칸파니아인도 동참하고 있었다.
§8.3.3sed quamquam omnia de industria celabantur — priusquam moverentur Romani, tolli ab tergo Samnitem hostem volebant —, tamen per quosdam privatis hospitiis necessitudinibusque coniunctos indicia coniurationis eius Romam emanarunt;
비록 모든 일이 의도적으로 비밀에 부쳐졌으나—로마인들이 움직이기 전에 배후의 적인 삼니움인들을 제거하기를 바랐던 것이다—그럼에도 개인적인 손님 대접의 관계와 친분으로 맺어진 몇몇 사람들을 통해 그 음모의 징후가 로마로 흘러 들어갔다.
§8.3.4iussisque ante tempus consulibus abdicare se magistratu, quo maturius novi consules adversus tantam molem belli crearentur, religio incessit ab eis, quorum inminutum imperium esset, comitia haberi.
그리고 이처럼 거대한 전쟁에 대처할 새로운 집정관들이 더 신속히 선출될 수 있도록 집정관들이 임기 전에 관직에서 물러나라는 명령을 받았을 때, 그들의 권한이 감축된 자들에 의해 민회가 개최되는 것에 대해 종교적 거리낌이 생겼다.
§8.3.5itaque interregnum initum.
그리하여 공위 기간이 시작되었다.
duo interreges fuere, M. Valerius ac M. Fabius; is creavit consules T. Manlium Torquatum tertium, P. Decium Murem.
두 명의 공위 집정관은 마르쿠스 발레리우스와 마르쿠스 파비우스였으며, 후자가 세 번째로 임명된 티투스 만리우스 토르콰투스와 푸블리우스 데키우스 무스를 집정관으로 선출했다.
§8.3.6eo anno Alexandrum, Epiri regem, in Italiam classem appulisse constat;
그해에 에페이로스의 왕 알렉산드로스가 이탈리아에 함대를 상륙시켰다는 것은 확실한 사실이다.
quod bellum, si prima satis prospera fuissent, haud dubie ad Romanos pervenisset.
이 전쟁은 만약 초기 단계가 충분히 순조로웠다면 의심할 여지 없이 로마인들에게까지 미쳤을 것이다.
eadem aetas rerum magni Alexandri est,
이 시대는 위대한 알렉산드로스 대왕의 업적이 이루어진 시대이기도 하다.
§8.3.7quem sorore huius ortum in alio tractu orbis, invictum bellis, iuvenem fortuna morbo extinxit.
운명은 이 에페이로스 왕의 누이에게서 태어나 세계의 다른 지역에서 전쟁에서 무패를 자랑하던 젊은 알렉산드로스 대왕을 젊은 나이에 병으로 소멸시켰다.
§8.3.8ceterum Romani, etsi defectio sociorum nominisque Latini haud dubia erat, tamen, tamquam de Samnitibus, non de se curam agerent, decem principes Latinorum Romam evocaverunt, quibus imperarent, quae vellent.
그러나 로마인들은 동맹시들과 라티움인들의 배반이 확실했음에도 불구하고, 마치 자신들이 아니라 삼니움인들을 염려하는 것처럼, 자신들이 원하는 바를 명령하기 위해 라티움인의 지도자 열 명을 로마로 소환했다.
§8.3.9praetores tum duos Latium habebat, L. Annium Setinum et L. Numisium Cerceiensem, ambo ex coloniis Romanis, per quos praeter Signiam Velitrasque, et ipsas colonias Romanas, Volsci etiam exciti ad arma erant;
당시 라티움에는 두 명의 프라에토르, 루키우스 안니우스 세티누스와 루키우스 누미시우스 케르케이엔시스가 있었는데, 둘 다 로마 식민시 출신이었으며, 이들을 통해 시그니아와 벨리트라에(이들 역시 로마 식민시였으나) 외에도 볼스키인들까지 무장 봉기로 내몰렸다.
§8.3.10eos nominatim evocari placuit.
그들을 지명하여 소환하기로 결정되었다.
haud cuiquam dubium erat, super qua re accirentur;
그들이 어떤 일로 호출되었는지는 아무에게도 의문의 여지가 없었다.
itaque concilio prius habito praetores, quam Romam proficiscerentur, evocatos se ab senatu docent Romano, et quae actum iri secum credant, quidnam ad ea responderi placeat, referunt.
그리하여 로마로 출발하기 전에 먼저 집회를 소집하여, 프라에토르들은 자신들이 로마 원로원으로부터 소환되었다는 사실을 알리고, 자신들과 무엇이 논의될 것이라 믿는지, 그리고 이에 대해 어떻게 답변하는 것이 좋을지 의견을 구했다.