§8.28.1eo anno plebei Romanae velut aliud initium libertatis factum est, quod necti desierunt;
그해에 로마 평민들에게는 이른바 자유의 또 다른 시작이 마련되었으니, 이들이 채무로 묶이는 일이 끝났기 때문이다.
mutatum autem ius ob unius faeneratoris simul libidinem simul crudelitatem insignem.
한 고리대금업자의 방탕함과 아울러 그의 현저한 잔혹함 때문에 법률이 개정되었다.
§8.28.2L. Papirius is fuit, cui cum se C. Publilius ob aes alienum paternum nexum dedisset, quae aetas formaque misericordiam elicere poterant, ad libidinem et contumeliam animum accenderunt.
그 자는 L. 파피리우스였는데, 그에게 C. 푸블릴리우스가 아버지의 부채 때문에 자신을 채무 노예로 넘겨주었을 때, 본래 동정을 자아낼 수 있었을 나이와 용모가 그의 마음을 방탕함과 모욕으로 불타오르게 했다.
§8.28.3florem aetatis eius fructum adventicium crediti ratus, primo perlicere adulescentem sermone incesto est conatus;
그는 청년의 젊음의 한창때를 대부금에 대한 뜻밖의 이득으로 여기고, 처음에는 음란한 말로 청년을 유인하려 시도했다.
dein, postquam aspernabantur flagitium aures, minis territare atque identidem admonere fortunae;
그 후 그의 귀가 그 수치스러운 짓을 거부하자, 위협으로 겁을 주며 거듭 그의 처지를 상기시켰다.
§8.28.4postremo, cum ingenuitatis magis quam praesentis condicionis memorem videret, nudari iubet verberaque adferri.
마침내 그가 현재의 처지보다 자유인의 태생을 더 마음에 두고 있는 것을 보고, 벌거벗기고 채찍질을 하라고 명령했다.
§8.28.5quibus laceratus iuvenis cum se in publicum proripuisset, libidinem crudelitatemque conquerens faeneratoris, §8.28.6ingens vis hominum cum aetatis miseratione atque indignitate iniuriae accensa, tum suae condicionis liberumque suorum respectu, in forum atque inde agmine facto ad curiam concurrit;
이 채찍질로 찢겨 나간 청년이 고리대금업자의 방탕함과 잔혹함을 호소하며 광장으로 뛰쳐나가자, 거대한 군중이 청년의 나이에 대한 동정과 가해진 침해의 부당함에 격분하고, 자신들의 처지와 자식들에 대한 배려를 생각하여, 광장으로, 이어 대열을 지어 원로원 의사당으로 몰려갔다.
et, §8.28.7cum consules tumultu repentino coacti senatum vocarent, introeuntibus in curiam patribus laceratum iuvenis tergum, procumbentes ad singulorum pedes, ostentabant.
그리고, 갑작스러운 소요에 밀려 집정관들이 원로원을 소집하자, 의사당으로 들어가는 원로들의 발아래에 엎드리며 청년의 찢겨진 등때기를 보여주었다.
§8.28.8victum eo die ob inpotentem iniuriam unius ingens vinculum fidei;
이날 한 사람의 억눌릴 길 없는 부당한 가해로 인해 신의라는 거대한 결속이 깨어졌다.
iussique consules ferre ad populum, ne quis, nisi qui noxam meruisset, donec poenam lueret, in compedibus aut in nervo teneretur; pecuniae creditae bona debitoris, §8.28.9non corpus obnoxium esset.
그리고 집정관들은 죄를 지어 벌을 받을 때까지가 아니라면 아무도 쇠족쇄나 목칼에 묶여 구금되지 않도록, 또한 대부된 돈에 대해서는 채무자의 재산이 담보가 되어야지 그의 신체가 되어서는 안 된다는 법안을 민회에 발의하도록 명령을 받았다.
ita nexi soluti, cautumque in posterum, ne necterentur.
그리하여 채무 노예들은 해방되었고, 향후에는 묶이지 않도록 규정되었다.