§45.8.1prima percontatio fuit, qua subactus iniuria contra populum Romanum bellum tam infesto animo suscepisset, quo se regnumque suum ad ultimum discrimen adduceret?
첫 번째 심문은, 그가 어떤 불의에 등 떠밀려 로마 인민을 상대로 그토록 적대적인 마음으로 전쟁을 일으켜 자기 자신과 그의 왕국을 극단적인 위기로 몰아넣었는가 하는 것이었다.
§45.8.2cum responsum expectantibus cunctis terram intuens diu tacitus fleret, rursus consul:
모든 이들이 대답을 기다리는 동안 그가 땅을 바라보며 오랫동안 침묵한 채 눈물을 흘리자, 집정관이 다시 말했다.
§45.8.3“si iuvenis regnum accepisses, minus equidem mirarer ignorasse te, quam gravis aut amicus aut inimicus esset populus Romanus;
“만약 그대가 젊어서 왕위를 이어받았더라면, 로마 인민이 아군으로서든 적군으로서든 얼마나 무서운 존재인지 몰랐다 하더라도 내 기실 그리 놀라지 않았을 것이오.
§45.8.4nunc vero, cum et bello patris tui, quod nobiscum gessit, interfuisses, et pacis postea, quam cum summa fide adversus eum coluimus, meminisses, quod fuit consilium, quorum et vim in bello et fidem in pace expertus esses, cum iis tibi bellum esse quam pacem malle?” §45.8.5nec interrogatus nec accusatus cum responderet, “utcumque tamen haec, sive errore humano seu casu seu necessitate inciderunt, bonum animum habe.
그러나 실상은, 그대의 아버지가 우리와 치른 전쟁에도 참여했었고, 그 뒤 우리가 그에게 지극한 신의를 다해 유지했던 평화도 기억하고 있는 터에, 전쟁에서의 그들의 힘과 평화에서의 그들의 신의를 직접 겪어본 이들과 평화보다 전쟁을 치르기를 원한 것은 대체 무슨 생각에서였소?” 그가 묻는 말에도, 탓하는 말에도 아무 대답을 하지 않자 집정관이 말했다. “어찌 되었든 간에, 이것이 인간의 잘못이든 우연이든 아니면 피할 수 없는 운명으로 일어난 일이든 낙담하지 마시오.
multorum regum populorumque casibus cognita populi Romani clementia non modo spem tibi, sed prope certam fiduciam salutis praebet. ” §45.8.6haec Graeco sermone Perseo;
수많은 왕들과 민족들의 몰락을 통해 입증된 로마 인민의 관대함은 그대에게 희망뿐만 아니라 생명 유지에 대한 거의 확실한 신뢰를 줄 것이오.” 집정관은 이 말을 그리스어로 페르세우스에게 건넸다.
Latine deinde suis “exemplum insigne cernitis” inquit “mutationis rerum humanarum.
이어서 라틴어로 부하들에게 말했다. “그대들은 인간사 변천의 두드러진 실례를 보고 있다.
vobis hoc praecipue dico, iuvenes.
젊은이들이여, 내가 특별히 그대들에게 이 말을 하는 것이다.
ideo in secundis rebus nihil in quemquam superbe ac violenter consulere decet nec praesenti credere fortunae, cum, quid vesper ferat, incertum sit.
그러므로 순경에 처했을 때 누구에게도 오만하고 폭력적으로 대하는 것은 합당하지 않으며, 현재의 행운을 믿어서도 안 된다. 저녁이 무엇을 가져올지 알 수 없기 때문이다.
§45.8.7is demum vir erit, cuius animum neque prosperae res flatu suo efferent nec adversae infringet. ” consilio dimisso tuendi cura regis Q. Aelio mandatur.
행운이 그 바람으로 마음을 들뜨게 만들지도 못하고, 역경이 그것을 꺾지도 못하는 사람이야말로 참으로 남자다운 사람일 것이다.” 고문회가 해산되자 왕을 감호하는 임무가 퀸투스 애리우스에게 맡겨졌다.
§45.8.8eo die et invitatus ad consulem Perseus et alius omnis ei honos habitus est, qui haberi in tali fortuna poterat.
그날 페르세우스는 집정관의 식탁에 초대받았고, 그런 처지에서 주어질 수 있는 다른 모든 예우가 그에게 베풀어졌다.
exercitus deinde in hiberna dimissus est.
그 후 군대는 겨울 숙영지로 해산되었다.