§44.14.1dum bellum in Macedonia geritur, legati Transalpini ab regulo Gallorum — Balanus ipsius traditur nomen; gentis ex qua fuerit, non traditur — Romam venerunt pollicentes ad Macedonicum bellum auxilia.
마케도니아에서 전쟁이 치러지고 있는 동안, 알프스 너머 가리아인들의 소왕으로부터――그의 이름은 발라누스라고 전해지나, 그가 어떤 부족 출신이었는지는 전해지지 않는다――사절들이 마케도니아 전쟁을 위한 지원군을 약속하며 로마로 왔다.
§44.14.2gratiae ab senatu actae muneraque missa, torquis aureus duo pondo et paterae aureae quattuor pondo, equus phaleratus armaque equestria.
원로원으로부터 감사가 표해졌고 선물들이 보내졌으니, 무게 2파운드의 금 목걸이, 무게 4파운드의 금 접시 네 개, 마구로 장식된 말과 기병용 무구였다.
§44.14.3secundum Gallos Pamphylii legati coronam auream ex viginti milibus Philippicorum factam in curiam intulerunt, petentibusque iis, ut id donum in cella Iovis optimi maximi ponere et sacrificare in Capitolio liceret, permissum;
가리아인들에 이어 팜필리아 사절들이 2만 필리포스 금화로 제작된 금관을 의사당 안으로 들여왔으며, 그들이 그 선물을 지선지고한 유피테르의 신전에 바치고 카피톨리움에서 희생제를 지낼 수 있게 해달라고 요청하자 허가되었다.
§44.14.4benigneque amicitiam renovare volentibus legatis responsum et binum milium aeris singulis missum munus.
그리고 우호 관계를 갱신하고자 하는 사절들에게 호의적인 답변이 주어졌고, 각자에게 2,000아스씩의 선물이 보내졌다.
§44.14.5tum ab rege Prusia et paulo post ab Rhodiis de eadem re longe aliter disserentes legati auditi sunt.
그때 프루시아스 왕의 사절들과 그 직후 로도스인들의 사절들이 동일한 사안에 대해 전혀 다르게 이야기하는 것이 청취되었다.
§44.14.6utraque legatio de pace reconcilianda cum rege Perseo egit.
양측 사절단 모두 페르세우스 왕과의 화평 재건에 대해 협상했다.
Prusiae preces magis quam postulatio fuere, profitentis et ad id tempus se cum Romanis stetisse et, quoad bellum foret, staturum;
프루시아스의 청원은 요구라기보다는 간청에 가까웠으며, 그는 지금까지도 자신이 로마인들과 함께 서왔고 전쟁이 지속되는 한 계속 함께 설 것임을 공언했다.
§44.14.7ceterum cum ad se a Perseo legati venissent de finiendo cum Romanis bello, eis pollicitum deprecatorem apud senatum futurum;
하지만 페르세우스로부터 로마인들과와의 전쟁을 종식시키는 것에 대해 자신에게 사절들이 찾아왔을 때, 그는 그들에게 자신이 원로원에 탄원자가 되어 주겠다고 약속했다.
petere, si possent inducere in animum, ut finiant iras, se quoque in gratia reconciliatae pacis ponerent.
그리고 만약 로마인들이 분노를 거둘 마음을 낼 수 있다면, 자신 또한 재건된 평화의 은혜 안에 놓아 주기를 간청했다.
§44.14.8haec regii legati.
국왕의 사절들은 이와 같이 말했다.
Rhodii superbe commemoratis meritis suis erga populum Romanum et paene victoriae, utique de Antiocho rege, maiore parte ad se vindicata, adiecerunt:
로도스인들은 로마 인민에 대한 자신들의 공헌을 오만하게 상기시키고, 특히 안티오코스 왕에 대한 승리의 대부분을 자신들의 공으로 돌린 뒤, 다음과 같이 덧붙였다.
§44.14.9cum pax inter Macedonas Romanosque esset, sibi amicitiam cum rege Perseo coeptam; eam se invitos, nullo eius in se merito, quoniam ita Romanis visum sit in societatem se belli trahere, interrupisse.
마케도니아인들과 로마인들 사이에 평화가 있었을 때 자신들과 페르세우스 왕과의 우호 관계가 시작되었다는 것, 그리고 그가 자신들에게 아무런 해를 끼치지 않았음에도 불구하고, 로마인들이 자신들을 전쟁 동맹으로 끌어들이는 것이 좋겠다고 여겼기 때문에 자신들은 마지못해 그것을 중단했다는 것.
§44.14.10tertium se annum multa eius incommoda belli sentire mari intercluso; inopem insulam esse nec, nisi maritimis iuvetur commeatibus, colendam.
바다가 폐쇄되는 바람에 자신들이 그 전쟁으로 인한 많은 불편을 겪은 지 이제 3년째에 접어들었다는 것, 섬은 자원이 부족하여 해상 보급품의 도움을 받지 못하면 삶을 영위할 수 없다는 것.
§44.14.11itaque cum id ultra pati non possent, legatos alios ad Persea in Macedoniam misisse, qui ei denuntiarent Rhodiis placere pacem eum conponere cum Romanis;
그러므로 이를 더 이상 버텨낼 수 없었기에, 마케도니아에 있는 페르세우스에게 다른 사절들을 보내어, 로도스인들의 뜻은 그가 로마인들과 평화를 맺는 것이라고 통고하게 했다는 것.
§44.14.12se Romam eadem nuntiatum missos.
자신들 또한 로마에 같은 사실을 알리기 위해 파견되었다는 것.
per quos stetisset, quo minus belli finis fieret, adversus eos quid sibi faciendum esset, Rhodios consideraturos esse.
누구의 탓으로 전쟁의 종식이 가로막히는가에 따라, 그들에 맞서 자신들이 무엇을 해야 할지 로도스인들이 숙고할 것이라는 점.
§44.14.13ne nunc quidem haec sine indignatione legi audirive posse certum habeo;
지금조차도 이것들을 분노 없이 읽거나 들을 수 없다는 것을 나는 확신한다.
inde existimari potest, qui habitus animorum audientibus ea patribus fuerit.
이로써 그것을 듣고 있던 원로원 의원들의 마음 상태가 어떠했을지 짐작할 수 있다.