§43.16.1in equitibus recensendis tristis admodum eorum atque aspera censura fuit:
기사들을 심사함에 있어 그들의 감찰은 극도로 엄격하고 가혹했다.
§43.16.2multis equos ademerunt.
그들은 많은 이들로부터 말을 박탈했다.
in ea re cum equestrem ordinem offendissent, flammam invidiae adiecere edicto, quo edixerunt, ne quis eorum, qui Q. Fulvio A. Postumio censoribus publica vectigalia aut ultro tributa conduxissent, ad hastam suam accederet sociusve aut adfinis eius conductionis esset.
이 일로 승마 계급의 분노를 산 데 이어, 그들은 고표를 통해 증오의 불길에 기름을 부었는데, 그 고표에서 그들은 감찰관 퀸투스 풀비우스와 아울루스 포스투미우스의 임기에 공공 세금이나 공공 공사를 낙찰받았던 자는 누구도 자신들의 경매에 접근해서도 안 되며, 그 낙찰의 동업자나 관계자가 되어서도 안 된다고 규정했다.
§43.16.3saepe id querendo veteres publicani cum impetrare nequissent ab senatu, ut modum potestati censoriae inponerent, tandem tribunum plebis P. Rutilium, ex rei privatae contentione iratum censoribus, patronum causae nancti sunt.
이전의 세리들은 이에 대해 여러 번 불만을 제기했으나 원로원으로부터 감찰관의 권한에 제한을 두는 조치를 얻어내지 못하자, 마침내 사적인 분쟁으로 감찰관들에게 원한을 품고 있던 평민 호민관 푸블리우스 루틸리우스를 자신들의 주장을 대변할 보호자로 얻게 되었다.
§43.16.4clientem eius libertinum parietem in Sacra via adversus aedes publicas demoliri iusserant, quod publico inaedificatus esset.
감찰관들은 그의 피보호자인 해방노예가 성스러운 길에 공공 건물 맞은편에 지은 벽을, 공공 용지에 무단으로 건축되었다는 이유로 허물라고 명령했었다.
§43.16.5appellati a privato tribuni.
그 민간인으로부터 호민관들에게 소원이 제기되었다.
cum praeter Rutilium nemo intercederet, censores ad pignera capienda miserunt multamque pro contione privato dixerunt.
루틸리우스 외에는 아무도 개입하지 않자, 감찰관들은 담보를 압류하기 위해 부하들을 보냈고 집회 자리에서 그 민간인에게 벌금을 부과했다.
§43.16.6hinc contentione orta cum veteres publicani se ad tribunum contulissent, rogatio repente sub unius tribuni nomine promulgatur, quae publica vectigalia aut ultro tributa C. Claudius et Ti.
이로부터 분쟁이 발생하여 이전의 세리들이 호민관에게로 몰려가자, 갑자기 그 한 명의 호민관 이름으로, 가이우스 클라우디우스와 티베리우스 셈프로니우스가 계약을 맺은 공공 세금 및 공공 공사의 낙찰을 무효로 한다는 법안이 공표되었다.
Sempronius locassent, ea rata locatio ne esset: §43.16.7ab integro locarentur, et ut omnibus redimendi et conducendi promiscue ius esset.
그리고 그것들은 처음부터 다시 낙찰되어야 하며, 모든 이들에게 차별 없이 입찰 및 낙찰의 권리가 주어야 한다는 것이었다.
§43.16.8diem ad rogationem concilio tribunus plebis dixit.
평민 호민관은 이 법안의 의결을 위한 평민회 날짜를 지정했다.
qui postquam venit, ut censores ad dissuadendum processerunt, Graccho dicente silentium fuit;
그날이 와서 감찰관들이 반대 연설을 하기 위해 앞으로 나아갔을 때, 그라쿠스가 연설하는 동안에는 침묵이 유지되었다.
cum Claudio obstreperetur, audientiam facere praeconem iussit.
그러나 클라우디우스에 대해 방해하는 소란이 일자, 그는 전령에게 숙청하게 하라고 명령했다.
§43.16.9eo facto avocatam a se contionem tribunus questus et in ordinem se coactum ex Capitolio, ubi erat concilium, abit.
이 행위로 인해 집회가 자신으로부터 빼앗겼다고 불평하고, 자신이 비하되어 일반인 수준으로 전락했다고 주장하며, 호민관은 집회가 열리고 있던 카피톨리움에서 퇴장했다.
§43.16.10postero die ingentis tumultus ciere.
다음 날 그는 거대한 소란을 일으켰다.
Ti. Gracchi primum bona consecravit, quod in multa pignoribusque eius, qui tribunum appellasset, intercessioni non parendo se in ordinem coegisset;
우선 티베리우스 그라쿠스의 재산을 신에게 봉헌하여 몰수했는데, 그 이유는 호민관에게 소원한 자의 벌금과 담보 문제에 있어서, 개입에 따르지 않음으로써 그를 비하하여 일반인 수준으로 떨어뜨렸다는 것이었다.
§43.16.11C. Claudio diem dixit, quod contionem ab se avocasset;
또한 가이우스 클라우디우스에게는 집회를 자신으로부터 빼앗아 갔다는 이유로 기소 날짜를 지정했다.
et utrique censori perduellionem se iudicare pronuntiavit diemque comitiis a C. Sulpicio praetore urbano petit.
그리고 두 감찰관 모두에게 반역죄로 재판을 청구할 것임을 선언하고, 도시 법무관 가이우스 술피키우스에게 민회 개최를 위한 날짜를 요청했다.
§43.16.12non recusantibus censoribus, quominus primo quoque tempore iudicium de se populus faceret, in ante diem octavum et septimum kal. Octobres comitiis perduellionis dicta dies.
감찰관들이 인민이 자신들에 대한 재판을 가능한 한 빨리 처결하는 것을 거부하지 않았기 때문에, 10월 초하루 전 여덟째 날과 일곱째 날에 반역죄 재판을 위한 민회 날짜가 지정되었다.
§43.16.13censores extemplo in atrium Libertatis escenderunt et ibi obsignatis tabellis publicis clausoque tabulario et dimissis servis publicis negarunt se prius quidquam publici negotii gesturos, quam iudicium populi de se factum esset.
감찰관들은 즉시 리베르타스의 전당으로 올라가, 그곳에서 공공 기록 장부를 봉인하고 문서고를 폐쇄한 뒤 공노들을 해산시켰으며, 자신들에 대한 인민의 재판이 결정되기 전에는 어떤 공무도 집행하지 않겠다고 선언했다.
§43.16.14prior Claudius causam dixit;
클라우디우스가 먼저 변론을 행했다.
et cum ex duodecim centuriis equitum octo censorem condemnassent multaeque aliae primae classis, extemplo principes civitatis in conspectu populi anulis aureis positis vestem mutarunt, ut supplices plebem circumirent.
기사들의 12개 백인대 중 8개 백인대가 감찰관에게 유죄 판결을 내리고 제일계급의 다른 많은 백인대들도 그리했을 때, 즉시 국가의 지도자들은 인민이 보는 앞에서 금반지를 빼고 옷을 갈아입었으며, 탄원자로서 평민들 사이를 돌기 시작했다.
§43.16.15maxime tamen sententiam vertisse dicitur Ti. Gracchus, quod, cum clamor undique plebis esset periculum Graccho non esse, conceptis verbis iuravit, si collega damnatus esset, non expectato de se iudicio comitem exilii eius futurum.
하지만 사람들의 마음을 가장 크게 돌려놓은 것은 티베리우스 그라쿠스였다고 전해지는데, 평민들 사이에서 사방에서 "그라쿠스에게는 위험이 없다"는 외침이 일어났을 때, 그는 공식적인 서약의 문구로, 만약 동료가 유죄 판결을 받는다면 자신에 대한 재판을 기다리지 않고 그의 망명 동반자가 될 것이라고 맹세했기 때문이다.
§43.16.16adeo tamen ad extremum spei venit reus, ut octo centuriae ad damnationem defuerint.
그럼에도 불구하고 피고는 희망의 벼랑 끝까지 내몰렸으니, 유죄 판결에 단 8개 백인대가 부족했을 뿐이었다.
absoluto Claudio tribunus plebis negavit se Gracchum morari.
클라우디우스가 무죄 판결을 받자, 평민 호민관은 자신은 더 이상 그라쿠스를 붙잡아 두지 않겠다고 선언했다.