Humanitext Reader

리비우스 · 로마사 §40.30.1-40.30.9

켈티베리아인의 봉기와 플라쿠스의 대치

1770개 구절 중 1533번째 · 라틴어

요약

근 히스파니아에서 켈티베리아인들과의 전쟁이 발발하고, 로마 법무관 퀸투스 풀비우스 플라쿠스는 카르페타니아에 진영을 구축한다. 양측 군대는 며칠 동안 소규모 대치를 하며 대치 상태를 유지한다.

§40.30.1magnum bellum ea aestate coortum in Hispania citeriore.
그해 여름 근 히스파니아에서 큰 전쟁이 일어났다.
ad quinque et triginta milia hominum, quantum numquam ferme antea, Celtiberi comparaverant.
켈티베리아인들은 예전에 거의 전례가 없을 정도로 약 3만 5천 명의 병력을 모았다.
§40.30.2Q. Fulvius Flaccus eam obtinebat provinciam.
퀸투스 풀비우스 플라쿠스가 그 속주를 관할하고 있었다.
is quia armare iuventutem Celtiberos audierat, et ipse quanta poterat a sociis auxilia contraxerat, sed nequaquam numero militum hostem aequabat.
그는 켈티베리아인들이 젊은이들을 무장시키고 있다는 말을 들었기에, 자신도 동맹시들로부터 가능한 한 많은 보조병을 모았으나, 병사 수에서 결코 적과 대등하지 못했다.
§40.30.3principio veris exercitum in Carpetaniam duxit, et castra locavit ad oppidum Aeburam, modico praesidio in urbe posito.
봄 초입에 그는 군대를 카르페타니아로 이끌고 가 에부라 성읍 근처에 진영을 구축했으며, 성읍 안에는 소규모 수비대를 배치해 두었다.
§40.30.4paucis post diebus Celtiberi milia duo fere inde sub colle posuerunt castra.
며칠 후 켈티베리아인들은 그곳에서 약 2마일 떨어진 언덕 아래에 진영을 쳤다.
quos ubi adesse praetor Romanus sensit, M. Fulvium fratrem cum duabus turmis sociorum equitum ad castra hostium speculatum misit, quam proxime succedere ad vallum iussum, ut viseret, quanta essent;
로마 법무관은 그들이 도착한 것을 알고, 동맹시 기병 두 개 부대를 동반한 동생 마르쿠스 풀비우스를 적의 진영을 정찰하도록 보냈으며, 적의 규모가 얼마나 되는지 살펴보기 위해 가능한 한 방책 가까이 접근하라고 명령했다.
§40.30.5pugna abstineret, reciperetque sese, si hostium equitatum exeuntem vidisset.
또한 전투를 피하고, 적의 기병이 출격하는 것을 보면 퇴각하라고 명령했다.
ita ut praeceptum erat fecit.
그는 지시받은 대로 행했다.
per dies aliquot nihil ultra motum, quam ut hae duae turmae ostenderentur, deinde subducerentur, ubi equitatus hostium castris procucurrisset.
며칠 동안 이 두 부대가 모습을 나타냈다가 적의 기병이 진영에서 달려 나올 때 철수하는 것 외에는 더 이상의 아무런 움직임도 없었다.
postremo Celtiberi, §40.30.6simul omnibus copiis peditum equitumque castris egressi, acie derecta medio fere spatio inter bina castra constiterunt.
마침내 켈티베리아인들은 보병과 기병의 전 병력을 이끌고 일제히 진영에서 나와, 전열을 정렬하고 두 진영의 거의 중간 지점에 멈추어 섰다.
§40.30.7campus erat planus omnis et aptus pugnae.
평원은 모두 평탄하여 전투에 적합했다.
ibi stetere Hispani hostes exspectantes.
그곳에 스페인인 적들이 서서 기다렸다.
Romanus suos intra vallum continuit.
로마인은 아군을 방책 안에 머물게 했다.
per quadriduum continuum et illi eodem loco aciem instructam tenuerunt et ab Romanis nihil motum.
나흘 연속으로 적들은 같은 장소에서 전열을 갖추고 대치했고, 로마인 쪽에서도 아무런 움직임이 없었다.
§40.30.8inde quievere in castris Celtiberi, quia pugnae copia non fiebat: equites tantum in stationem egrediebantur, ut parati essent, si quid ab hoste moveretur.
그 후 전투의 기회가 주어지지 않았기 때문에 켈티베리아인들은 진영 안에서 대기했다. 다만 기병들만이 적에게서 무슨 움직임이 있을 때 준비가 되어 있도록 초소로 출격했다.
§40.30.9pone castra utrique pabulatum et lignatum ibant, neutri alteros impedientes.
진영 뒤편에서 양측 모두 사료를 조달하고 땔나무를 하러 갔으며, 서로 방해하지 않았다.

어휘·문법 주석

  1. §40.30.1ad quinque et triginta milia — 전치사 ad가 수사와 함께 쓰여 부사적으로 '약', '대략'을 뜻하는 용법으로, 여기서는 '약 3만 5천'을 의미한다.
  2. §40.30.4quos ubi — 관계대명사 quos는 앞 문장의 Celtiberi를 받는 연결 관계대명사(대격)로, 종속절 ubi adesse... sensit 안에서 부정사 adesse의 의미상 주어로 기능하고 있다.
  3. §40.30.4speculatum — 이동을 나타내는 동사 misit(보냈다)와 함께 쓰여 목적을 나타내는 수피눔(대격, 제1목적분사)으로, '정찰하기 위해'라는 뜻이다.
  4. §40.30.5pugna abstineret, reciperetque sese — 앞 절의 완료분사 iussum에 걸리는 간접 명령절로, 접속사 ut이 생략된 접속법 미완료 과거(abstineret, reciperet)가 사용되었다. 보통 iubeo는 대격 부정사 구문을 취하지만, 여기서는 명령의 내용을 전달하는 접속법 절로 전이되었다.
  5. §40.30.5nihil ultra motum, quam ut — nihil ultra... quam ut 구문으로, '~하는 것 외에는 그 이상의 아무런 움직임도 없었다'라는 뜻을 나타낸다. ut 절 안의 동사(ostenderentur, subducerentur)는 접속법 미완료 과거이다.

이 구절 인용하기

리비우스, 로마사 §40.30.1-40.30.9. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/ko/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:40.30.1-40.30.9

AI 초고 번역임과 열람 날짜를 함께 적어 주세요.

번역·주석·요약은 AI가 생성한 초고이며 독자 의견을 반영해 수정됩니다.