§4.5.1denique utrum tandem populi Romani an vestrum summum imperium est? regibus exactis utrum vobis dominatio an omnibus aequa libertas parta est? oportet licere populo Romano, si velit, iubere legem;
도대체 지고의 권력은 로마 인민의 것입니까, 아니면 여러분의 것입니까? 왕들이 추방되었을 때, 확보된 것은 여러분을 위한 지배권입니까, 아니면 모두를 위한 평등한 자유입니까? 로마 인민이 원한다면 법률을 제정하는 것이 허용되어야 마땅합니다.
§4.5.2an, ut quaeque rogatio promulgata erit, vos dilectum pro poena decernetis, et, simul ego tribunus vocare tribus in suffragium coepero, tu statim consul sacramento iuniores adiges et in castra educes et minaberis plebi, minaberis tribuno?
아니면 법안이 발의될 때마다 여러분은 처벌로서 징집을 결정할 것이며, 내가 호민관으로서 부족들을 투표에 소집하기 시작함과 동시에 집정관인 당신은 즉시 젊은이들에게 군사 선서를 강요하고 진영으로 끌고 가 평민을 위협하고 호민관을 위협하겠다는 것입니까?
§4.5.3quid, si non, quantum istae minae adversus plebis consensum valerent, bis iam experti essetis? scilicet, quia nobis consultum volebatis, certamine abstinuistis;
만약 그러한 위협이 평민의 합의에 맞서 얼마나 무력한지를 여러분이 이미 두 번이나 경험하지 않았다면 어떻게 되었겠습니까? 물론 여러분이 우리의 안녕을 원했기 때문에 싸움을 삼갔던 것이겠지요.
an ideo non est dimicatum, quod, quae pars firmior, eadem modestior fuit? nec nunc erit certamen, Quirites;
아니면 전투가 일어나지 않은 것이, 더 강력한 세력이 동시에 더 자제력을 발휘했기 때문은 아닙니까? 시민 여러분, 지금도 투쟁은 없을 것입니다.
§4.5.4animos vestros illi temptabunt semper, vires non experientur.
그들은 여러분의 결의를 항상 시험하려 하겠지만, 그 힘을 실제로 시험하지는 못할 것입니다.
§4.5.5itaque ad bella ista, seu falsa seu vera sunt, consules, parata vobis plebes est, si conubiis redditis unam hanc civitatem tandem facitis;
그러므로 집정관들이여, 그 전쟁들이 거짓이든 참이든 간에, 평민은 여러분을 위해 준비되어 있습니다.
si coalescere, si iungi miscerique vobis privatis necessitudinibus possunt; si spes, si aditus ad honores viris strenuis et fortibus datur; si in consortio, si in societate rei publicae esse, si, quod aequae libertatis est, in vicem annuis magistratibus parere atque imperitare licet.
만약 통혼권을 돌려주어 이 국가를 마침내 하나로 만든다면, 만약 그들이 사적인 친족 관계를 통해 여러분과 합쳐지고 결합되어 뒤섞일 수 있다면, 만약 정력적이고 용감한 이들에게 관직에 나아갈 희망과 길이 주어진다면, 만약 국가의 공동 동반자 관계와 공동 사회에 참여하는 것이 허용된다면, 만약 평등한 자유의 본질인 대로 교대로 연례 정무관에게 복종하고 또 명령하는 것이 허용된다면 말입니다.
§4.5.6si haec inpediet aliquis, ferte sermonibus et multiplicate fama bella;
만약 누구나 이것을 가로막는다면, 말로써 전쟁 소문을 퍼뜨리고 풍문으로 그것을 증폭시키십시오.
nemo est nomen daturus, nemo arma capturus, nemo dimicaturus pro superbis dominis, cum quibus nec in re publica honorum nec in privata conubii societas est. ”
고압적인 주인들을 위해 병적에 이름을 올릴 사람은 아무도 없을 것이며, 무기를 들 사람도 없을 것이고, 싸울 사람도 없을 것입니다. 국가에서는 관직의 참여가, 사생활에서는 통혼의 교류가 전혀 없는 그러한 주인들과는 아무런 공동의 연대가 없기 때문입니다.