§39.42.1in Hispania ulteriore fractis proximo bello Lusitanis quietae res fuerunt: in citeriore A. Terentius in Suessetanis oppidum Corbionem vineis et operibus expugnavit, captivos vendidit: quieta deinde hiberna et citerior provincia habuit.
먼 스페인에서는 직전의 전쟁에서 루시타니아인들이 격퇴되었기에 상황이 평온했다. 가까운 스페인에서는 아울루스 테렌티우스가 수에세타니인들의 영토에 있는 코르비오 성채를 공성 장벽과 공사 기구로 공략하여 포로들을 팔아넘겼다. 그 후 가까운 스페인 속주 역시 평온한 겨울 숙영지를 보냈다.
§39.42.2veteres praetores C. Calpurnius Piso et L.. Quinctius Romam redierunt.
전임 법무관들인 가이우스 칼푸르니우스 피소와 루키우스 퀸크티우스가 로마로 귀국했다.
utrique magno patrum consensu triumphus est decretus.
양인 모두에게 원로원 의원들의 큰 합의 아래 개선식이 가결되었다.
§39.42.3prior C. Calpurnius de Lusitanis et Celtiberis triumphavit: coronas aureas tulit octoginta tres et duodecim milia pondo argenti.
먼저 가이우스 칼푸르니우스가 루시타니아인들과 켈티베리아인들에 대해 개선식을 거행했다. 그는 금관 여든세 개와 은 일만 이천 파운드를 운반했다.
§39.42.4paucos post dies L.. Quinctius Crispinus ex iisdem Lusitanis et Celtiberis triumphavit: tantundem auri atque argenti in eo triumpho praelatum.
며칠 후 루키우스 퀸크티우스 크리스피누스가 동일한 루시타니아인들과 켈티베리아인들에 대해 개선식을 거행했다. 그 개선식에서도 같은 양의 금과 은이 앞으로 운반되었다.
censores M. Porcius §39.42.5et L.. Valerius metu mixta exspectatione senatum legerunt;
감찰관 마르쿠스 포르키우스와 루키우스 발레리우스는 두려움이 섞인 기대 속에서 원로원 명부를 개정했다.
§39.42.6septem moverunt senatu, ex quibus unum insignem et nobilitate et honoribus, L.. Quinctium Flamininum consularem.
그들은 일곱 명을 원로원에서 제명했는데, 그중에는 가문과 관직 경력 모두에서 저명한 인물이자 집정관을 지낸 루키우스 퀸크티우스 플라미니누스가 있었다.
patrum memoria institutum fertur, ut censores motis senatu adscriberent notas.
선대들의 기억에 따르면, 감찰관들이 원로원에서 제명된 자들에게 비난의 주석을 덧붙이는 것이 제도로 확립되었다고 전해진다.
Catonis et aliae quidem acerbae orationes exstant in eos, quos aut senatorio loco movit aut quibus equos ademit,
카토가 원로원 의원직에서 박탈했거나 그들의 말을 몰수한 자들을 향해 행한 다른 신랄한 연설들도 전해 내려온다.
§39.42.7longe gravissima in L. Quinctium oratlo, qua si accusator ante notam, non censor post notam usus esset, retinere L.. Quinctium in senatu ne frater quidem T. Quinctius, si tum censor esset, potuisset.
루키우스 퀸크티우스를 겨냥한 연설이 단연 가장 격렬한데, 만일 감찰관이 주석을 붙인 후가 아니라 고발자가 주석을 붙이기 전에 이 연설을 사용했더라면, 그의 형제인 티투스 퀸크티우스가 당시 감찰관이었다 할지라도 루키우스 퀸크티우스를 원로원에 머무르게 할 수는 없었을 것이다.
§39.42.8inter cetera obiecit ei Philippum Poenum, carum ac nobile scortum, ab Roma in Galliam provinciam spe ingentium donorum perductum.
다른 여러 비난 가운데, 카토는 그가 막대한 선물을 기대하게 하여 로마에서 가리아 속주로 데려간, 아끼고 유명한 남창이었던 카르타고인 필리포스의 건을 그에게 따져 물었다.
§39.42.9eum puerum, per lasciviam cum cavillaretur, exprobrare consuli saepe solitum, quod sub ipsum spectaculum gladiatorium abductus ab Roma esset, ut obsequium amatori venditaret.
그 소년은 장난삼아 농담을 던질 때, 애인에게 자신의 비위를 맞춰주기 위해 검투사 경기 직전에 로마에서 끌려왔다며 집정관을 자주 비난하곤 했다.
§39.42.10forte epulantibus iis, cum iam vino incaluissent, nuntiatum in convivio esse nobilem Boium cum liberis transfugam venisse;
마침 그들이 잔치를 벌이고 있어 이미 포도주로 취기가 올랐을 때, 보이인 귀족이 자식들을 데리고 망명자로 찾아와, 그에게 직접 신변 보장을 받기 위해 집정관을 만나고 싶어 한다는 소식이 연회석상에 전해졌다.
convenire consulem velle, ut ab eo fidem praesens acciperet. §39.42.11introductum in tabernaculum per interpretem adloqui consulem coepisse.
천막 안으로 들어온 그가 통역관을 통해 집정관에게 말을 건네기 시작했다.
inter cuius sermonem Quinctius scorto “vis tu,” inquit “quoniam gladiatorium spectaculum reliquisti, iam hunc Gallum morientem videre?” §39.42.12et cum is vixdum serio adnuisset, ad nutum scorti consulem stricto gladio, qui super caput pendebat, loquenti Gallo caput primum percussisse, deinde, fugienti fidemque populi Romani atque eorum, qui aderant, imploranti latus transfodisse.
그의 연설이 이어지는 동안 퀸크티우스는 남창에게 말했다. “네가 검투사 경기를 놓치고 왔으니, 지금 이 갈리아인이 죽어가는 모습을 보고 싶으냐?” 그리고 그가 진심인지조차 불분명한 채로 간신히 고개를 끄덕이자마자, 집정관은 남창의 눈짓에 따라 머리 위에 매달려 있던 칼을 뽑아, 말하고 있던 갈리아인의 머리를 먼저 내리치고, 이어 달아나며 로마 민중과 그 자리에 있던 이들의 구호를 애원하는 그의 옆구리를 찔렀다.