§39.30.1eodem anno in Hispania praetores C. Calpurnius et L. Quinctius, cum primo vere ex hibernis copias eductas in Baeturia iunxissent, in Carpetaniam ubi hostium castra erant, progressi sunt, communi animo consilioque parati rem gerere.
같은 해 히스파니아에서 법무관 가이우스 칼푸르니우스와 루키우스 퀸크티우스는 초봄에 겨울 주둔지에서 이끌어낸 군대를 바에투리아에서 합류시킨 후, 적의 진영이 있던 카르페타니아로 진격하여 공동의 결의와 계획 아래 전투를 치를 준비를 마쳤다.
§39.30.2haud procul Dipone et Toleto urbibus inter pabulatores pugna orta est, quibus dum utrimque subvenitur a castris, paulatim omnes copiae in aciem eductae sunt.
디포와 톨레툼이라는 도시에서 멀지 않은 곳에서 사료 채집병들 사이에 싸움이 일어났고, 양측 진영에서 그들을 구원하기 위해 군대를 보내는 동안 점차 모든 군대가 전열로 끌려 나왔다.
§39.30.3in eo tumultuario certamine et loca sua et genus pugnae pro hoste fuere.
그 혼란스러운 전투에서 지형과 전투 방식 모두 적에게 유리하게 작용했다.
duo exercitus Romani fusi atque in castra compulsi sunt.
두 로마 군대는 패배하여 진영으로 밀려났다.
non institere perculsis hostes.
적들은 당황한 이들을 추격하지 않았다.
praetores Romani, §39.30.4ne postero die castra oppugnarentur silentio proximae noctis tacito signo exercitum abduxerunt.
로마 법무관들은, 다음 날 진영이 공격받는 것을 막기 위해 다음 날 밤의 적막 속에서 조용히 신호를 내리고 군대를 철수시켰다.
§39.30.5luce prima Hispani acie instructa ad vallum accesserunt, vacuaque praeter spem castra ingressi, quae relicta inter nocturnam trepidationem erant, diripuerunt, regressique in castra sua paucos dies quieti stativis manserunt.
날이 밝자마자 히스파니아인들은 전열을 정비하여 토성에 접근했고, 예상외로 비어 있는 진영(야간의 혼란 속에 버려진 것)에 들어가 약탈한 뒤, 자신들의 진영으로 돌아가 며칠 동안 상설 주둔지에서 조용히 머물렀다.
§39.30.6Romanorum sociorumque in proelio fugaque ad quinque milia occisa, quorum se spoliis hostes armarunt.
로마인과 동맹국 군대 중 전투와 도주 과정에서 사망한 자는 약 5,000명에 달했으며, 적들은 그들에게서 빼앗은 전리품으로 무장했다.
inde ad Tagum flumen profecti sunt.
거기서 그들은 타구스 강으로 향했다.
§39.30.7praetores interim Romani omne id tempus contrahendis ex civitatibus sociis Hispanorum auxiliis et reficiendis ab terrore adversae pugnae militum animis consumpserunt.
그동안 로마 법무관들은 동맹 도시들로부터 히스파니아인 보조군을 모집하고 패전의 공포로부터 병사들의 사기를 회복시키는 데 그 모든 시간을 보냈다.
§39.30.8ubi satis placuere vires et iam miles quoque ad delendam priorem ignominiam hostem poscebat, duodecim milia passuum ab Tago flumine posuerunt castra.
전력이 충분히 만족스럽게 정돈되고 이제 병사들 또한 이전의 치욕을 씻기 위해 적과 싸우기를 요구하게 되자, 그들은 타구스 강에서 12마일 떨어진 곳에 진영을 구축했다.
§39.30.9inde tertia vigilia sublatis signis quadrato agmine principio lucis ad Tagi ripam pervenerunt.
거기서 그들은 제3경에 군기를 세우고 방진을 갖추어 행군하여 날이 밝기 시작할 무렵 타구스 강가에 도착했다.
trans fluvium in colle hostium castra erant.
강 건너 언덕 위에는 적의 진영이 있었다.
§39.30.10extemplo, qua duobus locis vada nudabat amnis, dextra parte Calpurnius, laeva Quinctius exercitus traduxerunt quieto hoste, dum miratur subitum adventum consultatque, qui tumultum inicere trepidantibus in ipso transitu amnis potuisset.
강이 두 곳에서 여울을 드러낸 곳에서, 가이우스 칼푸르니우스는 우측으로, 루키우스 퀸크티우스는 좌측으로 즉시 군대를 건너게 했다. 적들은 조용히 머무르며 그들의 갑작스러운 도착에 놀라워했고, 강을 건너는 와중에 당황해하는 그들에게 어떻게 혼란을 야기할 수 있을지 논의하고 있었다.
§39.30.11interim Romani, impedimentis quoque omnibus traductis contractisque in unum locum, quia iam moveri videbant hostem nec spatium erat castra communiendi, aciem instruxerunt.
그동안 로마군은 모든 수하물도 건너게 하여 한곳에 모았는데, 이제 적이 움직이는 것이 보이고 진영을 구축할 시간이 없었기 때문에 전열을 정비했다.
§39.30.12in medio locatae quinta Calpurnii legio et octava Quinctii: id robur totius exercitus erat.
중앙에는 칼푸르니우스의 제5군단과 퀸크티우스의 제8군단이 배치되었는데, 이것이 전군의 핵심이었다.
campum apertum usque ad hostium castra habebant, liberum a metu insidiarum.
그들은 적의 진영에 이르기까지 복병의 위험이 없는 탁 트인 평원을 마주하고 있었다.