Humanitext Reader

리비우스 · 로마사 §38.41.1-38.41.15

트라우시족 격퇴와 아폴로니아에서의 월동

1770개 구절 중 1428번째 · 라틴어

요약

로마군은 선두 부대와 후미 부대를 합류시켜 트라키아의 고갯길을 통과하며, 템퓌라 근처에서 트라우시족의 습격을 격퇴한다. 이후 아브데라, 네아폴리스, 마케도니아를 거쳐 테살리아에 이르렀고, 만리우스는 겨울 바다를 피해 아폴로니아에서 겨울을 나기로 결정한다.

§38.41.1Romanorum primum agmen extra saltum circa templum Bendidium castra loco aperto posuit;
로마군의 선두 대열은 고갯길 밖 벤디스 신전 근처의 트인 곳에 진영을 마련했다.
pars altera ad custodiam impedimentorum medio in saltu, §38.41.2duplici circumdato vallo, mansit.
다른 쪽 부대는 짐들을 지키기 위해 고갯길 한가운데에, 이중의 보루를 두른 채 머물렀다.
postero die prius explorato saltu, quam moverent, primis se coniungunt. §38.41.3in eo proelio cum et impedimentorum et calonum pars et milites aliquot, cum passim toto prope saltu pugnaretur, cecidissent, plurimum Q. Minucii Thermi morte damni est acceptum, fortis ac strenui viri. §38.41.4eo die ad Hebrum flumen perventum est.
다음 날, 이동하기 전에 먼저 고갯길을 정찰한 뒤, 선두 부대와 합류했다. 그 전투에서, 고갯길 거의 전역에서 산발적으로 전투가 벌어지고 있었기에 짐들과 마부들의 일부 및 몇몇 병사들이 쓰러졌으나, 가장 큰 손실은 용감하고 활기찬 인물이었던 퀸투스 미누키우스 테르무스의 죽음으로 입은 것이었다. 그날 헤브로스 강에 이르렀다.
inde Aeniorum finis praeter Apollinis, Zerynthium quem vocant incolae, templum superant. §38.41.5aliae angustiae circa Tempyra excipiunt — hoc loco nomen est —, nec minus confragosae quam priores;
거기서부터 주민들이 제륀티오스라고 부르는 아폴론 신전 옆을 지나 아이노스인들의 영토를 통과했다. 템퓌라 근처에서 또 다른 좁은 길목이 나타났는데 — 이곳의 지명이다 —, 이전의 길목 못지않게 울퉁불퉁했다.
sed, quia nihil silvestre circa est, ne latebras quidem ad insidiandum praebent. §38.41.6huc ad eandem spem praedae Thrausi, gens et ipsa Thraecum, convenere;
하지만 주변에 숲이 전혀 없었기 때문에 매복을 위한 은신처조차 제공하지 못했다. 이곳으로 똑같은 전리품의 소망을 품고 트라키아인들의 일족인 트라우시족이 모여들었다.
sed, quia nudae valles, procul ut conspicerentur angustias obsidentes, efficiebant, minus terroris tumultusque fuit apud Romanos;
하지만 벌거숭이 골짜기 덕분에 길목을 봉쇄하고 있던 자들이 멀리서도 보였기에, 로마인들 사이의 공포와 소란은 덜했다.
quippe etsi iniquo loco, proelio tamen iusto, acie aperta, signis collatis dimicandum erat. §38.41.7conferti subeunt et cum clamore impetu facto primum expulere loco hostis, deinde avertere;
지세는 불리했으나 정규 전투에서, 트인 대열을 짓고 군기를 맞대어 싸워야 했기 때문이었다. 그들은 대열을 빽빽이 지어 나아갔고, 함성과 함께 돌격하여 먼저 적들을 그 자리에서 몰아낸 뒤 패퇴시켰다.
fuga inde caedesque suis ipsos impedientibus angustiis fieri coepta est. §38.41.8Romani victores ad vicum Maronitarum — Salen appellant — posuerunt castra.
그 후 고갯길에서 아군들이 서로를 방해하는 바람에 도주와 살육이 벌어지기 시작했다. 승리한 로마인들은 마로네이아인들의 마을 — 살레라고 부른다 — 근처에 진영을 쳤다.
postero die patenti itinere Priaticus campus eos excepit, triduumque ibi frumentum accipientes manserunt, partem ex agris Maronitarum, conferentibus ipsis, partem ex navibus suis, §38.41.9quae cum omnis generis commeatu sequebantur.
다음 날 탁 트인 길을 통해 프리아티카 평원이 그들을 맞이했고, 그들은 그곳에서 사흘 동안 마로네이아인들이 자신들의 밭에서 바친 곡식과 자신들의 배에서 가져온 곡식을 공급받으며 머물렀다. 그 배들은 온갖 종류의 보급품을 싣고 뒤따르고 있었다.
ab stativis diei via Apolloniam fuit. §38.41.10hinc per Abderitarum agrum Neapolim perventum est.
주둔지로부터 하루 동안의 여정은 아폴로니아까지였다. 여기서부터 아브데라인들의 영토를 거쳐 네아폴리스에 이르렀다.
hoc omne per Graecorum colonias pacatum iter fuit;
이 모든 구간은 그리스 식민도시들을 거치는 평화로운 여정이었다.
reliquum inde per medios Thraecas dies noctesque, etsi non infestum, tamen suspectum, donec in Macedoniam pervenerunt. §38.41.11mitiores Thraecas idem exercitus, cum a Scipione eadem via duceretur, habuerat, nullam ob aliam causam, quam quod praedae minus, quod peteretur, fuerat; §38.41.12quamquam tunc quoque Claudius auctor est ad quindecim milia Thraecum praecedenti ad exploranda loca agmen Muttini Numidae occurrisse. §38.41.13quadringentos equites fuisse Numidas, paucos elephantos; Muttinis filium per medios hostes cum centum quinquaginta delectis equitibus perrupisse; eundem mox, cum iam Muttines in medio elephantis locatis, §38.41.14in cornua equitibus dispositis manum cum hoste conseruisset, terrorem ab tergo praebuisse, atque inde turbatos equestri velut procella hostis ad peditum agmen non accessisse.
거기서부터 마케도니아에 도착할 때까지의 나머지 여정은 트라키아인들의 한가운데를 밤낮으로 지나는 길이었는데, 비록 공격을 받지는 않았으나 마케도니아에 이를 때까지 늘 의심하며 경계해야 했다. 동일한 군대가 이전에 스키피오의 인도로 같은 길을 지나갔을 때는 더 온건한 트라키아인들을 만났었는데, 이는 노려질 만한 전리품이 더 적었다는 이유 외에 다른 어떤 것 때문도 아니었다. 비록 그때도 클라우디우스의 기술에 따르면, 지형을 정찰하기 위해 앞서가던 누미디아인 무티네스의 부대에 약 1만 5천 명의 트라키아인들이 맞닥뜨렸다고는 하지만 말이다. 그의 말에 따르면, 누미디아 기병은 400명이었고 코끼리는 몇 마리뿐이었는데, 무티네스의 아들이 150명의 엄선된 기병들과 함께 적들의 한가운데를 뚫고 나아갔으며, 그 아들이 머지않아, 이미 무티네스가 코끼리들을 중앙에 배치하고 기병들을 양 날개에 배열하여 적과 교전하고 있을 때, 배후에서 공포를 안겨주었고, 그리하여 기병의 폭풍과도 같은 공격에 혼란에 빠진 적들은 보병 대열에는 접근하지 못했다는 것이다. 그나이우스 만리우스는 마케도니아를 거쳐 테살리아로 군대를 인도했다.
§38.41.15Cn. Manlius per Macedoniam in Thessaliam exercitum traduxit. inde per Epirum Apolloniam cum pervenisset, nondum adeo hiberno contempto mari, ut traicere auderet, Apolloniae hibernavit.
거기서 에페이로스를 거쳐 아폴로니아에 이르렀을 때, 건너가기 위해 감히 도전할 수 있을 만큼 겨울 바다를 얕볼 수는 없었기에 아폴로니아에서 겨울을 났다.

어휘·문법 주석

  1. 38.41.3cum passim toto prope saltu pugnaretur — 주절의 `cum... cecidissent` 절(상황의 cum) 내부에, 원인이나 상황을 나타내는 접속법 과거미완료 수동 비인칭 구문 `pugnaretur`를 수반하는 `cum` 절이 중첩되어 삽입되어 있다.
  2. 38.41.6quia nudae valles, procul ut conspicerentur angustias obsidentes, efficiebant — 주어는 `nudae valles`이고 동사는 `efficiebant`이며, 그 목적어로 결과를 나타내는 명사절인 `ut` 절이 이어진다. `ut` 절 내의 주어는 명사적으로 쓰인 분사 `angustias obsidentes`("길목을 봉쇄하고 있던 자들", 즉 트라키아인들)이며, 이것이 수동태 동사 `conspicerentur`의 주어가 된다.
  3. 38.41.7suis ipsos impedientibus angustiis — `angustiis`는 수단 또는 원인의 탈격이다. `suis`와 `ipsos`는 분사 `impedientibus`의 의미상 주어와 목적어 관계에 있으며, 전체적으로 "좁은 길목에서 아군이 자신들의 가로막는 바람에"라는 상황을 나타낸다.
  4. 38.41.13Muttines in medio elephantis locatis — `Muttines`는 다음 절(§38.41.14)의 동사 `conseruisset`의 주어이다. `elephantis locatis`는 독립 탈격("코끼리들이 배치된 채")이며, `in medio`는 "가운데에"를 뜻하는 부사적 표현이다.

이 구절 인용하기

리비우스, 로마사 §38.41.1-38.41.15. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/ko/text/urn:cts:latinLit:phi0914.phi001.humanitext-lat2:38.41.1-38.41.15

AI 초고 번역임과 열람 날짜를 함께 적어 주세요.

번역·주석·요약은 AI가 생성한 초고이며 독자 의견을 반영해 수정됩니다.